VIII SA/Wa 173/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-24

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych jest uzasadnione w sytuacji, gdy wnioskodawca jest emerytem z niewielkim dochodem, ponosi znaczne wydatki na leki i dysponuje jedynie skromnym majątkiem?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny. W sytuacji, gdy wnioskodawca jest schorowanym emerytem z niewielkim dochodem, znaczną część którego przeznacza na leki, a jego majątek jest skromny, możliwe jest przyznanie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odmowy nieodpłatnego przyznania własności ziemi. Wnioskodawca, 72-letni emeryt, wskazał na niewielki dochód z emerytury (896 zł netto), znaczne wydatki na leki oraz skromny majątek w postaci domu. Z tego powodu był w stanie uiścić jedynie 100 zł tytułem wpisu od skargi.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 (stu) zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 24 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nieodpłatnego przyznania własności ziemi postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 100 (stu) zł. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Stosownie do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. W uzasadnieniu wniosku oraz piśmie poprzedzającym wniosek J. K. wyjaśnił, że jest schorowanym 72 – letnim emerytem, byłym fizycznym pracownikiem kolei. Prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości 896 zł netto. Znaczną część osiąganego dochodu przeznacza na leki, dlatego też jest w stanie uiścić jedynie kwotę 100 zł tytułem wpisu od skargi. Jako jedyny majątek wnioskodawca wymienił dwu-izbowy dom wybudowany przed 40-stu laty. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Jak wynika zaś z treści powołanego art. 246 § 1 ustawy, dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Z akt sprawy oraz wyjaśnień skarżącego wynika, że samodzielnie prowadzi on gospodarstwo domowe, posiada stały, jednakże niewielki dochód – 869 zł netto, dodatkowo ponosi duże wydatki na leki. Z tego też względu uznano, że wniosek J. K. o zwolnienie go od kosztów sądowych ponad kwotę 100 zł zasługuje na uwzględnienie. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło