VIII SA/Wa 183/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-04-16
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Justyna Wtulich - Gruszczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która nie uzyskuje dochodu, ale jej partner zarabia kwotę niewystarczającą na pokrycie kosztów utrzymania trzyosobowej rodziny, w tym kosztów wynajmu mieszkania i opłat, a także spłaty pożyczek partnera, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni wykazała, że jej sytuacja materialna kwalifikuje ją do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, ponieważ nie jest w stanie ponieść kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. Ponadto, ze względu na ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów stało się zbędne, co skutkowało umorzeniem postępowania w tym zakresie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawczyni wraz z partnerem i dzieckiem utrzymuje się z dochodów partnera, które są niewystarczające na pokrycie bieżących kosztów utrzymania rodziny, w tym wynajmu mieszkania, opłat, mediów oraz spłaty pożyczek partnera. Wnioskodawczyni nie posiada własnego majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano P. R. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. II. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Justyna Wtulich - Gruszczyńska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi P. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia I. przyznać P. R. prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, II. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnioskodawczyni wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym z wnioskodawczynią pozostaje partner oraz dziecko w wieku 3 lat. Wnioskodawczyni wraz z rodziną utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez partnera z tytułu zatrudnienia w wysokości ok. [...]/[...] zł, renty socjalnej przyznanej partnerowi w wysokości [...] zł oraz kwoty [...] zł przyznanej z tytułu kontynuacji nauki i zasiłku przyznanego z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. w wysokości [...] zł. W sumie miesięczny dochód uzyskiwany przez partnera wnioskodawczyni wynosi ok. [...]/[...] zł netto miesięcznie. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie uzyskuje żadnego dochodu, gdyż zajmuje się wychowaniem córki. Dochód uzyskiwany przez partnera jest w całości przeznaczany na utrzymanie trzyosobowej rodziny, w tym na koszty związane
z wynajmem mieszkania i opłatami za media. Pozostała kwota przeznaczana jej na bieżące potrzeby życia codziennego i zakup niezbędnych rzeczy dla dziecka.
Jako stałe zobowiązania i wydatki wnioskodawczyni podała koszty wynajmu mieszkania w wysokości [...] zł oraz opłaty za media w wysokości ok. [...] zł miesięcznie. Po odjęciu od wysokości dochodu wydatków związanych z wynajmem
i utrzymaniem mieszkania na bieżące utrzymanie trzyosobowe rodziny pozostaje kwota w wysokości ok. [...] zł. Z kwoty tej pokrywane są także koszty związane z zakupem leków dla partnera wnioskodawczyni. Dodała, że partner posiada kilka pożyczek, które komornik regularnie ściąga z wynagrodzenia za pracę. Wnioskodawczyni oznajmiła, że zarówno ona jak i partner nie posiadają żadnego własnego majątku, w tym domu, mieszkania, nieruchomości rolnej i innej nieruchomości, oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych oraz w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych, wierzytelności, przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5.000 zł.
W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 - 3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.).
Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że wnioskodawczyni wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Uznano, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni i jej rodziny jest na tyle trudna, że nie jest ona w stanie bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z tego względu, przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu.
Jednocześnie ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawczyni, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych zbędne stało się rozpoznawanie wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Stosownie do treści art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (a taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Zgodnie z art. 249 a P.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Z tego względu, umorzono postępowanie w zakresie wniosku wnioskodawczyni
o zwolnienie od kosztów sądowych.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 249 a w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło