VIII SA/Wa 188/12
WyrokWSA w Warszawie2012-06-20
Skład orzekający: Cezary Kosterna, Justyna Mazur, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy opinia Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wydana na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw, dotycząca zmian w planie dochodzenia do uznania, jest opinią w rozumieniu art. 106 k.p.a., na którą przysługuje zażalenie?Ratio decidendi
Opinia Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wydana na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw, dotycząca zmian w planie dochodzenia do uznania, powinna być traktowana jako opinia w rozumieniu art. 106 § 5 k.p.a., na którą przysługuje zażalenie. Brak możliwości zaskarżenia takiej opinii narusza zasadę dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 Konstytucji RP) oraz prowadzi do nierozpoznania istoty sprawy przez organ II instancji.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o zaopiniowanie zmian do planu dochodzenia do uznania. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wydał negatywną opinię. Spółka wniosła zażalenie na tę opinię, uznając ją za postanowienie. Prezes ARiMR stwierdził niedopuszczalność zażalenia, uznając opinię za pismo informacyjne, na które nie przysługuje zażalenie. Spółka zaskarżyła postanowienie Prezesa ARiMR do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Prezesa ARiMR, stwierdził, że postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur /sprawozdawca/, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem z [...] grudnia 2011 r. nr [...] znak: [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR"), działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a.") – stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez wstępnie uznaną grupę producentów owoców i warzyw [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: "skarżąca") na opinię Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z [...] listopada 2011 r. znak: [...] do proponowanych zmian w planie dochodzenia do uznania.
Powyższe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym
i prawnym:
Dnia [...] października 2011 r. skarżąca złożyła do Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniosek o zaopiniowanie zmiany do planu dochodzenia do uznania, pierwotnie zatwierdzonego decyzją Marszałka Województwa [...] z [...] grudnia 2010 r. nr [...]. Po weryfikacji wprowadzonych zmian do planu dochodzenia do uznania, w trybie art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy z 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 r. Nr 145, poz. 868; dalej: "ustawa o organizacji rynków owoców i warzyw"), Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR pismem z dnia [...] listopada 2011 roku wydał negatywną opinię do proponowanych przez grupę producentów zmian.
Skarżąca we wniesionym [...] grudnia 2011 r. zażaleniu podniosła, że opinia do zmian w planie dochodzenia do uznania, została wydana przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w formie postanowienia. Powołując się na art. 141 § 1 w związku z art. 106 § 5 oraz art. 144 k.p.a. wniosła o uchylenie zaskarżonej opinii w całości i wydanie pozytywnej opinii dotyczącej proponowanych zmian w planie dochodzenia do uznania. Wskazała, iż proponowana zmiana w PDU dotyczy wyłącznie zmiany wartości dwóch inwestycji, natomiast zmiany cen zostały udokumentowane ofertami od wiarygodnych dostawców i producentów. Skarżąca podniosła także, iż obiektywnym powodem uzasadniającym wprowadzenie zmian do planu jest wzrost kursu euro w stosunku do złotego oraz wzrost cen u producentów wynikający, w przypadku zakupu skrzyń, ze wzrostu cen surowców ropopochodnych.
Rozpoznając zażalenie, Prezes ARiMR uzasadniając wskazane na wstępie postanowienie z [...] grudnia 2012 r. podniósł, iż pierwszą czynnością, jaką należy podjąć jest kontrola dopuszczalności zażalenia. Przytoczył treść przepisów art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 5 ust.3 oraz art. 9 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku
o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 roku, Nr 145, poz. 868 ze zm.). Wskazał, iż opinie Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR do planu dochodzenia do uznania oraz jego zmian, wydawane w trybie art. 9 ust. 2 pkt
1 ustawy o organizacji rynków owoców i warzyw nie mają formy postanowienia. Mają one bowiem charakter pisma informacyjnego, na które nie przysługuje zażalenie. Wskazał także, iż w świetle przepisów ustawy o organizacji rynków owoców
i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu
i konopi uprawianych na włókno, wydanie opinii przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w sprawie proponowanych zmian do planu dochodzenia do uznania, nie mają formy decyzji administracyjnej. Prezes ARiMR podniósł także, iż przedmiotowa opinia nie jest postanowieniem wydanym w toku instancji, na które przysługuje zażalenie, ani nie jest postanowieniem w rozumieniu art. 106 k.p.a., jak
i przepisy prawa materialnego nie przewidują trybu wniesienia zażalenia na ww. opinię. Zważywszy powyższe Prezes ARiMR uznał, iż wniesione przez skarżącą zażalenie jest niedopuszczalne z przyczyn przedmiotowych.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie na ostateczne w administracyjnym toku instancji postanowienie z [...] grudnia 2011 r. skarżąca zarzuciła temu rozstrzygnięciu niezgodność z prawem polegającą na naruszeniu:
– art. 106 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, że opinia Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR wydawana na podstawie art. 9 ust.
2 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku o organizacji rynków owoców i warzyw, nie jest opinią w rozumieniu art. 106 k.p.a., a w konsekwencji stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia;
– art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, które doprowadziło do uznania, że opinia Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR nie jest opinią w rozumieniu art. 106 k.p.a.;
– art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie do organów administracji poprzez jedynie pobieżną analizę stanu faktycznego jak i prawnego niniejszej sprawy;
– art. 15 k.p.a. w zw. z art. 78 i art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności, w sytuacji gdy skarżącej przysługiwało prawo do zaskarżenia przedmiotowej opinii, co w konsekwencji doprowadziło do nierozpoznania istoty sprawy przez organ II instancji;
– art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia w sytuacji, gdy było ono merytorycznie uzasadnione, co
w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej opinii Dyrektora [...] Oddziału ARiMR z [...] listopada 2011 r., znak: [...].
W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
z 2012 r., Nr 270; dalej: "p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W okolicznościach niniejszej sprawy należy zauważyć, iż opinia wyrażona w piśmie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego w W. z dnia [...] listopada 2011 roku została wydana na podstawie art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 roku, Nr 145, poz. 868 ze zm.). W myśl art. 1b tej ustawy do postępowania w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że ustawa albo przepisy wymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 stanowią inaczej. Z tego względu nie ulega wątpliwości, że zastosowanie w niniejszej sprawie ma Kodeks postępowania administracyjnego, z uwzględnieniem odmienności wynikających między innymi z treści ustawy, o której mowa. W myśl art. 106 § 1 kpa jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. W kolejnych paragrafach (§ 2- § 4) art. 106 kpa wskazuje sposób postępowania organów. W § 5 art. 106 kpa wskazano, iż zajęcie stanowiska przez organ zobowiązany do zajęcia stanowiska następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. Decyzje w sprawie m. in. zmian do zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania wydaje marszałek województwa (art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno (Dz. U. z 2011 roku, Nr 145, poz. 868 ze zm.)). Zgodnie z art. 5 ust. 1 i 3 pkt 2 tej ustawy, do wniosku o wydanie decyzji o wprowadzeniu zmiany do zatwierdzonego planu dochodzenia do uznania wstępnie uznanej grupy producentów za organizację producentów, zwanego dalej "planem dochodzenia do uznania" dołącza się pozytywną opinię Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji właściwego ze względu na siedzibę grupy producentów, dotyczącą proponowanych zmian w planie dochodzenia do uznania. Z powyższego wynika, iż odmiennie niż w art. 106 § 1 kpa obowiązek wystąpienia o opinię, o której mowa w art. 5 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku obciąża zainteresowanego, a nie organ. Jednocześnie wobec treści art. 1 b ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku brak jest podstaw do stwierdzenia, iż powyższe wyłącza stosowanie w niniejszej sprawie art. 106 kpa w całości. Przepis ten należy stosować z uwzględnieniem odmienności wynikających z art. 5 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku. Z tego względu w ocenie Sądu nie jest wyłączone stosowanie § 5 art. 106 kpa. Odmienne wnioski prowadzą do naruszenia art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483 ze zm.) i art. 15 kpa. Zauważyć jednocześnie należy, iż brak możliwości zaskarżenia opinii Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji dotyczącej proponowanych zmian w planie dochodzenia do uznania uniemożliwiłby skarżącemu złożenie wniosku z kompletem załączników określonych w art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 roku bez weryfikacji prawidłowości opinii.
Z tych względów wobec naruszenia art. 106 § 5 kpa, 15 kpa w zw. z art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 134 kpa i 144 kpa skarga zasługuje na uwzględnienie i wyeliminowanie zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Procesowy charakter zaskarżonego rozstrzygnięcia w ocenie Sądu nie powoduje naruszenia przez organ art. 7 kpa i 8 kpa. Okoliczność ta jednak pozostaje bez wpływu na treść wyroku.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ podejmie czynności uwzględniające powyższe rozważania.
Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 p.p.s.a. orzeczono, iż uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku (punkt 2). O zwrocie kosztów postępowania (uiszczonego wpisu sądowego w kwocie [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika
w kwocie [...] zł oraz 17 złotych opłaty skarbowej od pełnomocnictwa) Sąd postanowił na mocy art. 200 i 205 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit
c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) (punkt 3).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło