VIII SA/Wa 192/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-19

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i rodzinną?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, osoba fizyczna, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Obowiązek udowodnienia tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy. W przypadku, gdy jedynym dochodem jest niska emerytura, a wnioskodawca utrzymuje się wspólnie z członkiem rodziny, który również jest schorowany, można uznać, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał wnioski H. P. i T. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskodawcy uzasadnili swoje wnioski trudną sytuacją materialną i zdrowotną, wskazując na niskie dochody z emerytury oraz konieczność utrzymania schorowanych członków rodziny. Sąd, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocenił sytuację materialną wnioskodawców.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić H. P. od kosztów sądowych. Postanowiono zwolnić T. P. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. P. i H. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia zwolnić H. P. od kosztów sądowych P O S T A N O W I E N I E Dnia 19 maja 2010 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. P. i H. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia zwolnić T. P. od kosztów sądowych W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy H. P. wyjaśniła, że z uwagi na sytuację osobistą i zdrowotną nie jest w stanie uiścić kosztów sądowych, bowiem jedynym jej dochodem jest emerytura w wysokości [...] zł netto. Skarżąca podała, że z otrzymywanej emerytury utrzymuje pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie domowym brata. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem stosowanym w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Sytuacja materialna i rodzinna skarżącej jest znana Sądowi z urzędu z akt sprawy o sygn. VIII SA/Wa 262/08 i VIII SA/Wa 28/10, w których prawo pomocy zostało przyznane bratu wnioskodawczyni. Mając na uwadze, że jedynym dochodem dwuosobowej rodziny jest niewielka emerytura w wysokości [...] zł, a koszty do jakich jest zobowiązana skarżąca (wpis od skargi) wynoszą [...] zł uznano, że nie ma ona aktualnie żadnych możliwości poniesienia tychże kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i brata. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji. U Z A S A D N I E N I E W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy T. P. wyjaśnił, że jest osobą niepełnosprawną, pozostającą na utrzymaniu siostry, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, i której jedyny dochód stanowi emerytura w wysokości [...] zł netto. Skarżący podał, że ze względu na stan zdrowia (w załączeniu zaświadczenie lekarskie) nie może podejmować żadnych prac dorywczych ani sezonowych. Wyjaśnił, że również jego siostra od 2006 r. cierpi na chorobę nowotworową. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem stosowanym w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Sytuacja materialna i rodzinna skarżącego jest znana Sądowi z urzędu bowiem w sprawach o sygn. akt VIII SA/Wa 262/08 i VIII SA/Wa 28/10 zostało mu przyznane prawo pomocy, a sytuacja ta według oświadczenia nie uległa poprawie. Mając zatem na uwadze wyjaśnienia skarżącego uznać należy, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Z uzasadnienia wniosku wynika, że ze względu na stan zdrowia nie osiąga żadnych dochodów, a jedynym źródłem utrzymania jest niewielka emerytura pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym siostry. Poza kosztami bieżącego utrzymania zarówno skarżący jak i jego siostra ponoszą wydatki związane z chorobą nowotworową (dojazdy na badania kontrolne, wizyty lekarskie, leki). W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło