VIII SA/Wa 2/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu sprawy ze skargi [...] Szpitala Specjalistycznego sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu na zawieranie umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi Pismem z 23 listopada 2017 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) [...] Szpital Specjalistyczny sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej: skarżący), reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z [...] października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu na zawieranie umów o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej. Pismem z 10 stycznia 2018 r. Sąd, wykonując zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 5 stycznia 2018 r., wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (odpis z KRS) - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie niniejsze doręczone zostało profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego w trybie zastępczym 29 stycznia 2018 r. (k. 18 akt sądowych). W terminie zakreślonym do dokonania ww. czynności (do 5 lutego 2018 r.), skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi. W dniu 13 lutego 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Jako podstawę wniosku podał, że pismo wzywające pełnomocnika do uzupełnienia braków formalnych skargi nie zostało mu doręczone. Pełnomocnik nie otrzymał nigdy ww. pisma, ani też awiza świadczącego o konieczności odbioru tego pisma z placówki pocztowej. Wskazał, iż z częstotliwością mniej więcej raz w tygodniu osobiście lub za pośrednictwem pełnomocnika pocztowego stawia się w placówce pocztowej w celu odbioru ewentualnej korespondencji, która mogłaby nie zostać doręczona z uwagi na brak osoby upoważnionej do odbioru korespondencji w trakcie podjęcia przez listonosza próby doręczenia przesyłki. W trakcie wizyty w placówce pocztowej 5 lutego 2018 r. w godzinach popołudniowych, pełnomocnik od pracownika poczty otrzymał informację, że kilka dni wcześniej zwrócona została jedna z przesyłek adresowanych do niego z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jako niepojęta w terminie. Ustalił, że przesyłka dotyczyła sprawy sygn. akt VIII SA/Wa 2/18. W dniu 7 lutego 2018 r. pełnomocnik zapoznał się z aktami ww. sprawy i ustalił, że korespondencja została uznana za skutecznie doręczoną 29 stycznia 2018 r., wobec czego 5 lutego 2018 r. minął zakreślony przez Sąd termin za uzupełnienie braków formalnych skargi. Pełnomocnik oświadczył, iż nie uzupełnił braków w terminie z przyczyn przez siebie niezawinionych. Dochował bowiem należytej staranności, a pisma nie podjął tylko dlatego, iż nie wiedział, że takowe zalega na poczcie (przy każdorazowej wizycie na poczcie pełnomocnik prosi o wydanie wszelkiej korespondencji adresowanej na adres P. [...] lok. [...], R., zarówno dla siebie, jak też dla spółki, której jest wspólnikiem oraz adresowanej na nazwisko adwokat K. S., która udzieliła jej pełnomocnictwa pocztowego). Nadto, niezwłocznie po powzięciu informacji, pełnomocnik podjął czynności mające na celu ustalenie treści niepodjętego w terminie pisma oraz czynności mające na celu uzupełnienie braków formalnych skargi. Wskazał, że zachował siedmiodniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu na uzupełnienie braków formalnych. Informację o tym, że korespondencja została zwrócona, pełnomocnik powziął 5 lutego 2018 r. w godzinach popołudniowych, po zakończeniu pracy Sądu, wobec czego najwcześniejszym możliwym terminem na ustalenie treści pisma z Sądu był 6 lutego 2018 r. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego dokonał czynności uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie pełnomocnictwa do reprezentowania skarżącego przed sądami administracyjnymi oraz złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania skarżącego (odpis z KRS). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369, zwanej dalej: p.p.s.a.), czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednym z warunków przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej jest złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1 i § 4 p.p.s.a.). We wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć zastosowanie jedynie wtedy, gdy wszystkie określone w nich przesłanki zostaną spełnione łącznie, tj. wniesienie wniosku w ciągu siedmiu dni od ustania przeszkody uniemożliwiającej dochowanie terminu, dopełnienie (wraz z wnioskiem) czynności, dla której był ustanowiony termin oraz brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu uzależnione jest od przesłanki uprawdopodobnienia przez wnoszącego wniosek braku winy po jego stronie w uchybieniu terminu. Przy czym uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna (por. postanowienie WSA w Gliwicach z 20 października 2004 r., sygn. akt IV SA/Gl 647/04, publ. ONSAiWA 2005/6/116). Zatem przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W niniejszej sprawie bezsprzeczną jest okoliczność, iż wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało pełnomocnikowi skarżącego prawidłowo doręczone 29 stycznia 2018 r. na jego adres wskazany w skardze ([...] sp.p. ul. P. [...] lok. [...],[...] R.). Jak wynika z akt sprawy sądowej, przesyłka zawierająca niniejsze wezwanie ([...]) została nadana przez Sąd 10 stycznia 2018 r. w placówce pocztowej R. 1. Zgodnie z adnotacjami na kopercie, przesyłkę awizowano po raz pierwszy 15 stycznia 2018 r., zaś powtórne awizo miało miejsce 23 stycznia 2018 r. W dniu 31 stycznia 2018 r. przesyłkę zwrócono do adresata jako niepodjętą w terminie. Na przekazanym do Biura Podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Wydział Zamiejscowy w Radomiu zwrotnym poświadczeniu odbioru dołączonym do koperty, w której przesłano odpis ww. wezwania, pracownik poczty zakreślił informację, że przesyłki nie doręczono, pozostawiono ją w placówce pocztowej, o czym 15 stycznia 2018 r. r. umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 2 lutego 2018 r. przesyłkę uznano za skutecznie doręczoną 29 stycznia 2018 r. w trybie zastępczym, określonym w art. 73 p.p.s.a. Funkcją tego doręczenia jest zapewnienie szybkości postępowania i ochrona interesów stron. W razie nieodebrania pisma złożonego w urzędzie pocztowym, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w art. 73 § 1 p.p.s.a. (art. 73 § 4 p.p.s.a.), co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Dokonane w tych okolicznościach doręczenie, stanowiące rodzaj fikcji prawnej, stwarza domniemanie doręczenia pisma i wyznacza początek biegu terminu do podjęcia czynności prawnej. Taki sposób doręczenia nie uniemożliwia obalenia domniemania doręczenia pisma stronie. Może ona w szczególności wykazywać, że nie zostało doręczone jej pismo w trybie zwykłym (do rąk własnych), ani też nie dotarło do niej zawiadomienie (awizo) o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym. Bezspornym jest także fakt, iż stwierdzone braki formalne skargi zostały usunięte 13 lutego 2018 r. przy wniosku inicjującym niniejsze postępowanie. W świetle przywołanych wyżej przepisów prawa ustalenia wymaga po pierwsze kwestia, czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi został złożony w ustawowym terminie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy przyjęciu, iż przyczyna uchybienia terminu ustała 6 lutego 2018 r. (najwcześniejszy termin na ustalenie przez pełnomocnika treści pisma) można przyjąć, iż składając 13 lutego 2018 r. przedmiotowy wniosek, pełnomocnik dochował terminu. Kolejną kwestią jest ustalenie, czy niedochowanie ustawowego terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi było wynikiem braku staranności pełnomocnika. Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z treści wniosku o przywrócenie terminu wynika, iż pełnomocnik skarżącego usiłuje obalić domniemanie doręczenia przesyłki, wykazując brak zawinienia w uchybieniu terminu do dokonania ww. czynności. Jednak, aby skutecznie tego dokonać, musi wykazać wadliwość doręczenia. W niniejszym przypadku wadliwość ta – zdaniem pełnomocnika - polegała na tym, że nie doręczono mu przesyłki oraz nie pozostawiono w skrzynce pocztowej zawiadomienia (awizo) o doręczeniu przesyłki. W ocenie Sądu, niniejsze twierdzenia pełnomocnika nie znajdują poparcia w aktach sprawy, ani też nie zostały przez niego udowodnione. Zwrotne poświadczenie odbioru wezwania Sądu z 10 stycznia 2018 r. oraz koperta, w której znajdowała się ta przesyłka – dołączone do akt – zostały prawidłowo opisane przez listonosza, zawierają wszystkie niezbędne elementy określone w art. 73 p.p.s.a. Ponadto wszystkie czynności listonosza zostały utrwalone w aplikacji internetowej Poczty Polskiej "śledzenie przesyłek" (włączonym przez Sąd do akt sprawy), z którego wynika wprost, że przedmiotowa przesyłka została nadana 10 stycznia 2018 r., pierwsze awizo nastąpiło 15 stycznia 2018 r. o godz. 16.27 (przesyłka do odbioru w placówce UP R. [...]), drugie awizo miało miejsce 23 stycznia 2018 r. o godz. 7.00 (przesyłka do odbioru w placówce UP R. [...]) i wreszcie zwrot do nadawcy 31 stycznia 2018 r. Zdaniem Sądu także okoliczność, iż pełnomocnik z częstotliwością mniej więcej raz w tygodniu osobiście lub za pośrednictwem pełnomocnika pocztowego stawia się w placówce pocztowej w celu odbioru ewentualnej korespondencji, która mogłaby nie zostać doręczona z uwagi na brak osoby upoważnionej do odbioru korespondencji w trakcie podjęcia przez listonosza próby doręczenia przesyłki, nie uprawdopodabnia braku winy w uchybieniu terminu przez pełnomocnika skarżącego. Gdyby bowiem przyjąć, iż faktycznie raz w tygodniu pełnomocnik, czy też osoba przez niego upoważniona, pojawia się w placówce pocztowej w celu odbioru kierowanej doń korespondencji, która nie została w inny sposób doręczona, przedmiotowa przesyłka, jako znajdująca się w placówce pocztowej przez okres ponad dwóch tygodni (od 15 do 31 stycznia 2018 r.), niewątpliwie zostałaby jej doręczona. W świetle powyższego uznać należy, iż okoliczności, podnoszone przez pełnomocnika skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu, nie mogą stanowić podstawy do jego uwzględnienia, ponieważ nie sposób uznać, aby działania listonosza w doręczeniu przedmiotowej przesyłki były nieprawidłowe i jako takie stanowiły przeszkodę do wykonania wezwania. Mając na uwadze powołane okoliczności faktyczne i prawne sprawy, Sąd uznał, iż nie wystąpiły przesłanki uzasadniające przywrócenie uchybionego terminu i w konsekwencji, działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.