VIII SA/Wa 207/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart, Sędziowie Asesor WSA Andrzej Kuna /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kary pieniężnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja nie podlegają wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącej S. H. kwotę 255 (dwieście pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Pismem z dnia 5 maja 2005 roku S. H., dalej skarżąca, zwróciła się do Prezydenta Miasta R. z prośbą o umorzenie kary pieniężnej w wysokości [...] zł. nałożonej na podstawie decyzji z dnia [...] listopada 2005 roku za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. W uzasadnieniu podniosła między innymi, że wycięte drzewa były już stare i zagrażały bezpieczeństwu, że w miejsce usuniętych drzew dokonała nowych nasadzeń oraz powołała się na swój podeszły wiek (ukończone [...] lata). Na podstawie art. 105 k.p.a. Prezydent Miasta R. decyzją z dnia [...] maja 2006 roku odmówił skarżącej umorzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia drzew. Organ wskazał, że ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92 poz. 880) przewiduje dwa przypadki, w których administracyjna kara pieniężna może być umorzona. Po pierwsze w przypadku, gdy stopień uszkodzenia (zniszczenia) drzew lub krzewów nie wyklucza zachowania ich żywotności, oraz możliwości odtworzenia korony drzewa i jeżeli posiadacz nieruchomości podjął działania mające na celu zachowanie żywotności tych drzew lub krzewów. Zgodnie z art. 88 ust. 3 ustawy termin płatności administracyjnej kary pieniężnej odracza się na okres 3 lat. W myśl art. 88 ust. 4 ustawy kara ta jest umarzana po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji o odroczeniu kary i po stwierdzeniu zachowania żywotności drzewa lub krzewu albo odtworzeniu korony drzewa. Druga możliwość umorzenia administracyjnej kary pieniężnej jest przewidziana w art. 88 ust. 6, który ma zastosowanie do przypadków określonych w art. 88 ust. 1 pkt 1 i pkt 3. Zdaniem organu w analizowanym przypadku skarżąca dokonała usunięcia 9 szt. drzew z gatunku żywotnik, co uzasadnia wymierzenie kary pieniężnej na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy. Przytoczone wyżej możliwości umorzenia kary pieniężnej nie dotyczą przypadku usunięcia drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. W sytuacji takiej przewidziana jest natomiast możliwość rozłożenia wymierzonej kary pieniężnej na raty w myśl art. 88 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody. W odwołaniu z dnia 30 maja 2006 roku skarżąca podniosła, że organ I instancji nie uwzględnił przypadku umorzenia kary przewidzianego w art. 88 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody. Przepis ten mówi, że karę nałożoną za zniszczenie terenów zieleni umarza się w całości, jeżeli posiadacz nieruchomości odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni. W związku z powyższym ten przepis należałoby zastosować w omawianym przypadku, ponieważ od razu po wycięciu tui, a więc w tym samym sezonie, został odtworzony teren zieleni. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na wstępie organ wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została z powołaniem art. 105 k.p.a. Jest to błędna podstawa, bowiem przepis ten stanowi o umorzeniu postępowania. Jednak błędne przywołanie art. 105 k.p.a. w podstawie prawnej nie skutkuje jej uchyleniem, ponieważ przepis art. 88 ust. 8 ustawy o ochronie przyrody stanowi, że Prezydent Miasta podejmuje decyzje, o których mowa w ust. 3-7 tegoż artykułu. Dalej organ wywiódł, iż w odwołaniu od decyzji skarżąca domagała się umorzenia kary pieniężnej na zasadzie przepisu ust. 6 art. 88 w/w ustawy. Wniosek ów nie mógł być uwzględniony, ponieważ przepis ten odnosi się do kar nałożonych za zniszczenie terenów zieleni, czyli za delikt z art. 88 ust. 1 pkt 1. ustawy, skarżąca zaś ukarana została za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia. Trafnie więc organ I instancji wykazał, że ustawa nie dopuszcza możliwości umorzenie kary za taki czyn. W skardze z dnia 20 lipca 2006 roku pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie obu decyzji w całości. W ocenie pełnomocnika skarżącej, organ wydając zaskarżone decyzje, nie uwzględnił wieku skarżącej, faktu działania na rzecz lokatorów oraz jej sytuacji materialnej. Ponadto pełnomocnik powołał się na dyspozycję art. 84 ust. 1 pkt 5 i art. 84 ust. 1 pkt 9 ustawy o ochronie przyrody w kontekście dokonania przez skarżącą nowych nasadzeń tego samego gatunku w miejsce wyciętych starych i chorych drzew. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad Sąd uznał skargę za zasadną. W myśl art. 88 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody karę nałożoną za zniszczenie terenów zieleni umarza się w całości, jeżeli posiadacz nieruchomość odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni. Zdaniem organu powyższy przepis odnosi się wyłącznie do osób ukaranych na podstawie art. 88 ust.1 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody, który stanowi, że wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za zniszczenie terenów zieleni albo drzew lub krzewów spowodowane niewłaściwym wykonywaniem robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych, oraz zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności, natomiast nie ma zastosowania do osób ukaranych na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. W ocenie Sądu takie stanowisko organu jest nietrafne. Wyjaśnienie powstałych wątpliwości należy rozpocząć od analizy tekstu art. 5 pkt 21 ustawy o ochronie przyrody, w którym ustawodawca precyzuje co rozumie pod pojęciem "tereny zieleni". Są to "tereny wraz z infrastrukturą techniczną i budynkami funkcjonalnie z nimi związanymi, pokryte roślinnością, znajdujące się w granicach wsi o zwartej zabudowie lub miast, pełniące funkcje estetyczne, rekreacyjne, zdrowotne lub osłonowe, a w szczególności parki, zieleńce, promenady, bulwary, ogrody botaniczne, zoologiczne, jordanowskie i zabytkowe oraz cmentarze, a także zieleń towarzyszącą ulicom, placom, zabytkowym fortyfikacjom, budynkom, składowiskom, lotniskom oraz obiektom kolejowym i przemysłowym". Tak więc zgodnie z art. 5 pkt 21 ustawy tereny zieleni obejmują swoim zakresem również drzewa lub krzewy. Jak wynika z dyspozycji art. 88 ust. 6 ustawy organ umarza postępowanie jeżeli posiadacz nieruchomości odtworzył w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczony teren zieleni. Ustawodawca w tym przepisie nie wprowadza, żadnych innych ograniczeń, ani wyłączeń z zakresu określenia "tereny zieleni", jak również nie precyzuje jakie odtworzone elementy zieleni skutkują umorzeniem nałożonej kary pieniężnej. Analiza treści art. 88 ust. 6 w związku z redakcją art. 5 pkt 21 ustawy o ochronie przyrody nie daje podstaw do przyjęcia, że kara pieniężna nałożona na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 powyższej ustawy nie podlega umorzeniu po odtworzeniu w najbliższym sezonie wegetacyjnym zniszczonego terenu zieleni. Ustawodawca w art. 88 ust. 6 ustawy nakłada obowiązek na organ umorzenia nałożonej kary pieniężnej za zniszczenie "terenów zieleni" w rozumieniu art. 5 pkt 21 ustawy, gdy został spełniony warunek naprawienia wyrządzonej szkody w określonym terminie. Mając zatem na uwadze, iż zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem powołanych przepisów prawa, Sąd stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit.a), p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji, w pkt 2 na zasadzie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.