VIII SA/Wa 23/13

WyrokWSA w Warszawie2013-06-05

Skład orzekający: Iwona Szymanowicz-Nowak, Leszek Kobylski, Cezary Kosterna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skierowanie kierowcy na badania lekarskie jest uzasadnione w sytuacji, gdy istnieją informacje o jego chorobie psychicznej i zaburzeniach, potwierdzone opinią biegłych w postępowaniu karnym, nawet jeśli postępowanie karne nie zostało prawomocnie zakończone?
Ratio decidendi
Skierowanie kierowcy na badania lekarskie jest uzasadnione, gdy istnieją uzasadnione zastrzeżenia co do jego stanu zdrowia, które mogą świadczyć o przeciwwskazaniach do kierowania pojazdami. Nie jest wymagane udowodnienie istnienia przeciwwskazań, a jedynie istnienie uzasadnionych wątpliwości, które mogą być podstawą do skierowania na badanie. Fakt, że postępowanie karne nie zostało prawomocnie zakończone, nie wyklucza możliwości skierowania na badania lekarskie, jeśli opinia biegłych w tym postępowaniu wskazuje na problemy zdrowotne.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która utrzymała w mocy decyzję Starosty G. o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie. Podstawą skierowania była informacja od Prokuratury Rejonowej o chorobie i zaburzeniach W. K., stwierdzonych opinią biegłych psychiatrów w postępowaniu karnym dotyczącym prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości. Skarżący kwestionował zasadność skierowania, wskazując na brak prawomocnego zakończenia postępowania karnego i inne uchybienia proceduralne. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Cezary Kosterna, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę. Decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "Kolegium") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania W. K. (dalej: skarżący") od decyzji Starosty G. (dalej: "organ I instancji" lub "Starosta") z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] wydanej w przedmiocie skierowania skarżącego posiadającego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii: A, B, T na badania lekarskie – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia: W dniu [...] lipca 2012 r. do Starostwa Powiatowego w G. wpłynął wniosek Prokuratury Rejonowej w Z. z dnia [...] kwietnia 2012 r. o wszczęcie postępowania w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi oraz skierowania ww. na badanie lekarskie i psychologiczne w celu stwierdzenia istnienia bądź braku przeciwwskazań zdrowotnych lub psychologicznych do kierowania pojazdami. We wniosku wyjaśniono, że tamtejsza Prokuratura nadzorowała dochodzenie [...] przeciwko W. K. podejrzanemu o popełnienie czynu z art. 178a § 1 kk. W przedmiotowej sprawie w dniu [...] marca 2009 r. skierowano przeciwko ww. akt oskarżenia do Sądu Rejonowego w Z.. W toku postępowania sądowego W. K. został poddany badaniu sądowo-psychiatrycznemu. W sporządzonej na zlecenie Sądu opinii, biegli psychiatrzy stwierdzili, iż W. K. jest chory [...] i rozpoznali u niego zaburzenia [...]. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Sąd Rejonowy w Z. umorzył prowadzone przeciwko W. K. postępowanie karne o czyn z art. 178a § 1 kk wobec stwierdzenia niepoczytalności oskarżonego w chwili popełnienia zarzuconego mu czynu. Powyższe okoliczności, w szczególności treść opinii biegłych psychiatrów, stwarza uzasadnione zastrzeżenia co do stanu zdrowia W. K.. Z tych względów zasadnym będzie, zdaniem Prokuratury, skierowanie W. K. na badania lekarskie celem stwierdzenia istnienia bądź braku przeciwwskazań zdrowotnych do prowadzenia pojazdów. Starosta G. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie skierowania skarżącego na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia bądź braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. Starosta G., działając na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.; dalej: "Prawo o ruchu drogowym"), skierował skarżącego na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z powodu informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdu. We wniesionym odwołaniu, skarżący wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji, zakwestionował zasadność skierowania go na badania lekarskie uznając je za niecelowe i bezzasadne. Wskazał, iż notatki służbowe załączone do wniosku Prokuratura nie są dowodem w sprawie, protokół przesłuchania podejrzanego nie jest przez niego podpisany oraz, że postanowienie Sądu Rejonowego w Z. jest zaskarżone i do dnia dzisiejszego zażalenie nie jest rozpoznane. Rozpoznając sprawę ponownie, organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] października 2012 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Uzasadniając przytoczyło brzmienie art. 122 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 Prawo o ruchu drogowym. Kolegium uznało, iż organ I instancji zasadnie wszczął postępowanie wobec skarżącego, gdyż z wniosku Prokuratury Rejonowej w Z. wynikają przesłanki do przeprowadzenia przedmiotowego postępowania. Wskazało, iż w przedmiotowej sprawie ważne jest, że wobec skarżącego toczy się postępowanie w sprawie prowadzenia przez niego pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości oraz – co najistotniejsze – w postanowieniu Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] sierpnia 2011 r. sygn. akt [...] stwierdzono m.in., iż biegli psychiatrzy wydali opinię, w której stwierdzili, że oskarżony jest chory [...] i rozpoznali u niego zaburzenia [...]. W ocenie Kolegium powyższy stan rzeczy wskazuje na konieczność ustalenia stanu zdrowia skarżącego poprzez skierowanie go na badania lekarskie celem sprawdzenia jego zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Nadto Kolegium wyjaśniło, iż skierowanie na badania nie jest jednoznaczne z odebraniem prawa jazdy, bowiem tylko w przypadku stwierdzenia, że uprawniony utracił zdolność do prowadzenia pojazdów, następstwem takiego badania jest zatrzymanie uprawnień. Zauważyło także, iż rozstrzygnięcie postępowania karnego, które jest według skarżącego jeszcze niezakończone nie ma na gruncie niniejszej sprawy znaczenia, gdyż determinująca w niniejszej sprawie jest opinia biegłych sądowych. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję z dnia [...] października 2012 r. skarżący wnosząc o jej uchylenie, zarzucił brak podstaw prawnych do jej wydania. Uzasadniając skarżący stwierdził, iż nie udowodniono mu, aby prowadził pojazd mechaniczny pod wpływem alkoholu. Wskazał, iż powołane w zaskarżonej decyzji Kolegium postanowienie Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] sierpnia 2011 r. sygn. akt [...] jest złamaniem przez sąd przepisów. Zauważył także, iż opinia biegłych psychiatrów oparta jest o protokół rozprawy z dnia [...] maja 2010 r., który to protokół został zaskarżony przez obrońcę skarżącego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymując dotychczasowe stanowisko w przedmiotowej sprawie wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji w granicach określonych w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), Sąd nie stwierdził naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, ani jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. utrzymująca w mocy decyzję Starosty G. w przedmiocie skierowania skarżącego na badania lekarskie na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 Prawo o ruchu drogowym, tj. z uwagi na uzyskane informacje o zastrzeżeniach co do stanu zdrowia skarżącego mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Zgodnie z powołanym art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawo o ruchu drogowym, obowiązującym w chwili wydania zaskarżonej decyzji, badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że skierowanie na badania lekarskie jest dopuszczalne wyłącznie, gdy nasuną się zastrzeżenia co do stanu zdrowia kierującego pojazdami. Oznacza to zatem, że nie wystarczą same wątpliwości, iż kierujący może być w takim stanie i tym samym nie gwarantuje on bezpiecznego prowadzenia pojazdu. Okoliczności ustalone przez organ muszą bowiem z dużą dozą prawdopodobieństwa wskazywać, że w stosunku do kierującego mogą występować przeciwwskazania zdrowotne co do jego dalszego udziału w ruchu w takim charakterze. Stanowi o tym § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2004 r. Nr 2, poz. 15 ze zm.), zgodnie z którym starosta może skierować na badania lekarskie jedynie taką osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach o jej stanie zdrowia, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. W niniejszej sprawie faktyczną podstawą skierowania skarżącego na badania lekarskie była uzyskana od Prokuratora Rejonowego informacja o stwierdzonej u skarżącego chorobie [...] i rozpoznanych u niego zaburzeniach [...], potwierdzona opinią biegłych psychiatrów wydaną w postępowaniu przed sądem powszechnym w sprawie prowadzenia przez skarżącego pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. W świetle powyższego należy przyznać rację orzekającym organom administracji, że zaistniały stan rzeczy spowodował konieczność ustalenia stanu zdrowia skarżącego poprzez skierowanie go na badania lekarskie celem sprawdzenia jego zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Zgodnie bowiem z art. 87 ust. 1 Prawo o ruchu drogowym kierującym może być osoba, która osiągnęła wymagany wiek i jest sprawna pod względem fizycznym i psychicznym oraz spełnia jeden z warunków określonych w pkt 1-3. Tym samym więc istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co stanu zdrowia z powodu zaburzeń psychicznych świadczy o zaistnieniu przesłanki do skierowania kierującego pojazdami na badania lekarskie na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawo o ruchu drogowym. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, organy obu instancji prawidłowo stwierdziły konieczność skierowania skarżącego na badania lekarskie na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawo o ruchu drogowym. Należy bowiem podkreślić, że podstawą wydania decyzji o skierowaniu na badania lekarskie nie jest wykazywanie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, lecz jedynie uzasadnionych zastrzeżeń co do stanu zdrowia kierującego pojazdami, mogącymi świadczyć o takich przeciwwskazaniach, co w niniejszej sprawie zostało spełnione. Natomiast o istnieniu bądź nieistnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami orzeka dopiero w następstwie powyższego skierowania uprawniony lekarz po przeprowadzeniu wskazanego badania, a orzeczenie to podlega odrębnej kontroli wykraczającej poza zakres niniejszej sprawy. W świetle powyższych rozważań Sąd doszedł do przekonania, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa, postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami wynikającymi z art. 7 i art. 77 k.p.a., a skierowanie skarżącego na badania lekarskie było w pełni uzasadnione w świetle art. 122 ust. 1 pkt 4 Prawo o ruchu drogowym. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło