VIII SA/Wa 238/18
WyrokWSA w Warszawie2019-02-20
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Leszek Kobylski, Renata Nawrot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie uzgadniające projekt decyzji o wygaśnięciu koncesji na wydobywanie piasków, wydane na podstawie art. 106 k.p.a. i art. 39 ust. 2 P.g.g., może zostać utrzymane w mocy, jeśli strona skarżąca podnosi zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, braku uzasadnienia, bezprzedmiotowości postępowania oraz braku oznaczenia wszystkich stron?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie zostało wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i opierało się na ustawowej podstawie prawnej. Sąd stwierdził, że mimo sprzedaży nieruchomości objętej koncesją i złożenia wniosku o jej przeniesienie, postępowanie o wygaśnięcie koncesji nie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ decyzja o przeniesieniu koncesji nie została wydana. Ponadto, sąd uznał, że nabywca nieruchomości nie posiadał interesu prawnego w postępowaniu o uzgodnienie projektu decyzji o wygaśnięciu koncesji, a jedynie interes faktyczny. Sąd potwierdził również zasadność wydania postanowienia uzgadniającego projekt decyzji o wygaśnięciu koncesji, biorąc pod uwagę stwierdzone nielegalne składowanie odpadów i potrzebę ochrony środowiska.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy, które pozytywnie uzgodniło projekt decyzji stwierdzającej wygaśnięcie koncesji na wydobywanie piasków. Wójt uzgodnił projekt decyzji, wskazując na utratę przez R. J. kwalifikacji niezbędnych do wykonania uprawnień z koncesji oraz na naruszenie warunków koncesji poprzez składowanie odpadów. SKO utrzymało postanowienie Wójta w mocy, uznając je za zasadne. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., w tym art. 106, 107, 105, 124, 6, 7, 7a, 77, 80, 28, 136.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca) Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 20 lutego 2019 r. sprawy ze skargi R. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. znak: [...] w przedmiocie uzgodnienia decyzji w sprawie wygaśnięcia koncesji na wydobywanie piasku oddala skargę.
Postanowieniem z [...] stycznia 2018 r. znak: [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "Kolegium", "SKO"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257; dalej: "k.p.a."), po rozpoznaniu zażalenia R. J.(dalej: "skarżący", "strona") na postanowienie Wójta Gminy [...] (dalej: "organ I instancji", "Wójt") z dnia [...] października 2017r., znak: [...] uzgadniające pozytywnie projekt decyzji stwierdzającej wygaśnięcie, z urzędu, koncesji na wydobywanie piasków ze złoża "[...]" położonego na działce o nr ew. [...]w miejscowości [...], gm. [...] udzielonej R. J. orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia.
Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następujących okolicznościach:
Pismem z dnia [...] lipca 2017 r. Starosta [...] zwrócił się o uzgodnienie projektu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie, z urzędu, koncesji na wydobywanie piasków ze złoża "[...]" położonego na działce o nr ew. [...]w miejscowości [...], gmina [...], udzielonej decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2011 r. R.J. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą: "[...]" R. J..
Postanowieniem z dnia [...] października 2017r., Wójt Gminy [...] działając na podstawie art. 106 k.p.a. oraz art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2016 r., poz. 1131 ze zm.; dalej: "P.g.g.") uzgodnił pozytywnie projekt decyzji stwierdzającej wygaśnięcie z urzędu przedmiotowej koncesji na wydobywanie piasków ze złoża "[...]". W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wyjaśnił, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2017r. uchyliło wydane wcześniej postanowienie z dnia [...] sierpnia 2017r. uzgadniające pozytywnie projekt decyzji. Następnie Wójt wskazał, że posiadał wiedzę na temat zmiany właściciela działki o nr ew. [...] w miejscowości [...], jednak zawiadomienie Starosty [...] o wszczęciu postępowania w sprawie przeniesienia koncesji na rzecz firmy [...] Sp. z.o.o. wpłynęło do organu w dniu [...] września 2017r., a więc miesiąc po wydaniu postanowienia uzgadniającego. Podał, że projektowane wygaśnięcie koncesji, przy stwierdzeniu jej bezprzedmiotowości jest uzasadnione i wynika z utraty przez R. J., w dacie wydania postanowienia, kwalifikacji niezbędnych do wykonania uprawnień wynikających z tej koncesji. Za stwierdzeniem wygaśnięcia koncesji przemawia również przesłanka wymieniona w art. 162 k.p.a., a mianowicie wydanie decyzji z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonego warunku, w sytuacji gdy strona warunku tego nie realizuje.
Wójt wyjaśnił także, iż w przypadku skarżącego naruszone zostały warunki udzielonej mu koncesji, poprzez złożenie na terenie działki nr [...]znacznej ilości odpadów zarówno komunalnych jak i przemysłowych. Przeprowadzona przez organ kontrola wykazała, że usunięto z działki jedynie zlokalizowane podczas wcześniejszej kontroli pryzmy odpadów, najprawdopodobniej poprzez ich rozplantowanie i przysypanie kruszywem. Nadto skarżący nie przedstawił żadnych dowodów przekazania odpadów na legalne składowisko. Wygaśnięcie koncesji, bez względu na przyczynę nie zwalnia dotychczasowego przedsiębiorcy z wykonania obowiązków dotyczących ochrony środowiska.
W projekcie decyzji, załączonym do wniosku, określone zostały obowiązki dla przedsiębiorcy, a mianowicie: rozliczenie zasobów złoża piasków "[...]" w dodatku do dokumentacji geologicznej; zabezpieczenie terenu wyrobiska górniczego poprzez wyprofilowanie skarp i wyrównanie jego dna oraz likwidację składowanych odpadów w wyrobisku górniczym; zabezpieczenie niewykorzystanej części złoża; przedsięwzięcie niezbędnych środków w celu ochrony środowiska oraz rekultywacji gruntów i zagospodarowania terenów po działalności górniczej. Obowiązki te, w ocenie organu I instancji, stanowią rozwiązania techniczne i organizacyjne, które zminimalizują oddziaływanie prowadzonej tam działalności na środowisko.
Następnie organ I instancji wskazał, że w dniu [...] października 2017r. przeprowadzono kolejną kontrolę terenu omawianej nieruchomości, w trakcie której stwierdzono, że odpady które zalegały w pryzmach zostały rozgarnięte w wyrobisko po wydobyciu piasku i przykryte warstwą piasku. W wyrobisku zgromadziły się wody z odcieków ze składowanych opadów wydzielające nieprzyjemną woń. Wskazane okoliczności, zdaniem Wójta, uzasadniają pozytywne uzgodnienie przedstawionego przez Starostę [...] projektu decyzji w sprawie wygaszenia koncesji.
W wniesionym zażaleniu skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- art. 106 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uzgodnienie pozytywne projektu decyzji Starosty [...]. Ponadto organ obowiązany do zajęcia stanowiska powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające odnośnie aktualnego właściciela nieruchomości, stanowiącej działkę o nr. ew. [...], a także odnośnie scedowania koncesji na rzecz nabywcy działki [...] Sp. z.o.o. z siedzibą w [...];
- art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji brak wystarczającego uzasadnienia faktycznego postanowienia, w szczególności organ nie wskazał przyczyn pozytywnego zajęcia stanowiska co do projektu decyzji;
- art. 105 §1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o pozytywnym uzgodnieniu projektu decyzji stwierdzającej wygaśnięcie koncesji, pomimo postępowania w sprawie wyrażenia zgody na przeniesienie tej koncesji oraz praw i obowiązków z niej wynikających, zakończonego przez Starostwo Powiatowe w [...], w związku z czym postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe i winno być umorzone;
- art. 124 k.p.a. poprzez brak oznaczenia wszystkich stron postępowania, w sytuacji gdy z uwagi na prowadzone przez Starostwo Powiatowe w [...] postępowanie w sprawie wyrażenia zgody na przeniesienie koncesji na wydobywanie piasków za złoża "[...]" oraz praw i obowiązków wynikających z koncesji, wynik niniejszego postępowania dotyczy interesu prawnego [...]Sp. z.o.o., w związku z czym jest ona stroną niniejszego postępowania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie w przedmiocie negatywnego uzgodnienia projektu decyzji Starosty [...] i umorzenie postępowania.
Kolegium wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Wójta z [...] października 2017 r. Przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania. Przytoczył brzmienie art. 39 ust. 1 i 2 P.g.g. Wyjaśnił, iż uzgodnienie, o którym mowa ww. przepisie, organu koncesyjnego z organem gminy służy przede wszystkim temu aby organ współdziałający, przed podjęciem decyzji o wygaśnięciu koncesji zaopiniował plan rekultywacji terenu poeksploatacyjnego zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego i ewentualnie określił swoje oczekiwania w tym zakresie. Wskazał, iż w przedmiotowej sprawie brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]. Plan taki uchwalony uchwałą Rady Gminy w [...] utracił ważność. Teren całej gminy [...] objęty jest "Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...]", uchwalonym przez Radę Gminy w [...]Uchwałą nr [...] z dnia [...] listopada 2000r. Zgodnie z ustaleniami zawartymi w studium, teren działki nr [...] w miejscowości [...] predysponowany jest do funkcji "tereny rolniczej przestrzeni produkcyjnej". SKO podniosło, iż określone w projekcie decyzji obowiązki przedsiębiorcy, jak słusznie wskazał organ I instancji zminimalizują oddziaływanie prowadzonej przez skarżącego działalności na środowisko i po rekultywacji teren powinien zostać zagospodarowany zgodnie z kierunkiem określonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...]. Kolegium uznało zatem zaskarżone postanowienie za zasadne i nie naruszające obowiązujących przepisów.
Odnosząc się do zarzutów zażalenia, Kolegium zauważyło, iż w dniu [...] czerwca 2017r. skarżący sprzedał, między innymi nieruchomość gruntową oznaczoną jako działka nr [...], o pow. [...] ha, położoną w miejscowości [...], gm. [...], na której znajduje się złoże piasków "[...]". Nabywcą terenu tej działki jest Spółka [...]z siedzibą w [...], która wystąpiła z wnioskiem o przeniesienie koncesji. Jednakże, wbrew twierdzeniu skarżącego, z pisma Starostwa Powiatowego w [...]z dnia [...]grudnia 2017r., wynika, że wprawdzie postępowanie w sprawie przeniesienia na rzecz [...]Sp. z.o.o. koncesji z dnia [...]września 2011r. zostało wszczęte, niemniej decyzja w tej sprawie nie została wydana, a zatem postępowanie w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o wygaszeniu koncesji wydanej na skarżącego nie stało się bezprzedmiotowe.
Kolegium wyjaśniło także, iż w niniejszym postępowaniu, dotyczącym uzgodnienia projektu decyzji wygaszającej koncesję wydaną na rzecz skarżącego, nabywca działki objętej tą koncesją nie może być oznaczony jako strona tegoż postępowania. Przytoczyło brzmienie art. 28 k.p.a. podnosząc, że Spółka [...] nie posiada interesu prawnego. Z faktu nabycia przedmiotowej nieruchomości może wywodzić wyłącznie interes faktyczny, który jednak nie daje przymiotu strony w niniejszym postępowaniu.
W skardze złożonej na powołane rozstrzygnięcie skarżący zarzucił naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 6, art. 7, art. 7a, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, polegające na wybiórczym zebraniu materiału dowodowego w sprawie, które doprowadziło do dowolnych ustaleń faktycznych, jak i naruszeniu zasady uwzględniania słusznego interesu skarżącego, poprzez zinterpretowanie wątpliwości pojawiających się w sprawie na niekorzyść skarżącego;
- art. 28 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji uznanie, iż [...] sp. z o.o. nie może być oznaczona jako strona postępowania, ze względu na brak interesu prawnego;
- art. 136 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji utrzymanie w mocy postanowienia z dnia [...]października 2017 r., w sytuacji gdy w niniejszej sprawie organ obowiązany do zajęcia stanowiska winien był przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, odnośnie aktualnego właściciela działki ewidencyjnej nr [...], jak również odnośnie scedowania przedmiotowej koncesji na rzecz nabywcy działki o nr ew. [...], tj. [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...];
- art. 124 k.p.a., poprzez brak oznaczenia wszystkich stron niniejszego postępowania, w sytuacji gdy z uwagi na prowadzone przez Starostwo Powiatowe w [...] postępowanie w sprawie wyrażenia zgody na przeniesienie koncesji na wydobywanie piasków ze złoża "[...]" oraz praw i obowiązków wynikających z przedmiotowej koncesji, znak [...], wynik niniejszego postępowania dotyczy interesu prawnego [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], w związku z czym jest ona stroną niniejszego postępowania.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, ewentualnie o uchylenie postanowienia z dnia [...] stycznia 2018 r. oraz z dnia [...] października 2017 r. oraz umorzenie postępowania.
Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało argumentację zawartą
w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57 a, który jednak na gruncie niniejszej sprawy nie znajduje zastosowania. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 p.p.s.a.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego postanowienia.
Rozpoznając sprawę Sąd uznał, że tego rodzaju naruszenia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie zostało bowiem wydane po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, a jego treść została oparta na ustawowej podstawie prawnej.
Na wstępie należy wskazać, iż przepisy ustawy Prawo geologiczne i górnicze stanowią, iż cofnięcie koncesji, jej wygaśnięcie lub utrata jej mocy, bez względu na przyczynę, nie zwalnia dotychczasowego przedsiębiorcy z wykonania obowiązków dotyczących ochrony środowiska i likwidacji zakładu górniczego, z zastrzeżeniem art. 39a ust. 1 (art. 39 ust. 1 P.g.g.). Przepisy te nie pozostawiają wątpliwości, że w przypadku decyzji stwierdzającej wygaśnięcie koncesji, organ koncesyjny ustala zakres i sposób wykonania obowiązków określonych w ust. 1 w planie ruchu likwidowanego zakładu górniczego. Jeżeli nie stosuje się przepisów o planach ruchu zakładu górniczego, zakres i sposób wykonania obowiązków określonych w ust. 1 ustala organ koncesyjny w decyzji stwierdzającej wygaśnięcie koncesji, po uzgodnieniu z wójtem, burmistrzem, prezydentem miasta (art. 39 ust. 2 P.g.g.).
Z akt sprawy wynika, iż R. J., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] R. J., posiadał koncesję na wydobywanie piasków z wymienionego wyżej złoża "[...]", położonego na działce nr ew. [...] we wsi [...], gm. [...], udzieloną decyzją Starosty [...] z dnia [...] września 2011r., znak: [...]. Koncesji udzielono na [...] lat tj. do dnia [...] września 2017r.
W kontrolowanej sprawie, przed wydaniem decyzji stwierdzającej wygaśnięcie koncesji, Starosta [...], mając na uwadze treść przytoczonych wyżej regulacji prawnych, przedstawił do uzgodnienia Wójtowi Gminy [...] projekt decyzji stwierdzającej wygaśnięcie, z urzędu, koncesji na wydobywanie piasków ze złoża "[...]" położonego na działce o nr ew. [...] w miejscowości [...], gm. [...] udzielonej R. J.. W uzasadnieniu projektu decyzji Starosta [...] wskazał, że przyczyną wygaszenia przedmiotowej koncesji jest sprzedaż nieruchomości oznaczonej jako działka nr ew. [...] w miejscowości [...], na której jest udokumentowane złoże piasków wraz z wyrobiskiem po wydobyciu kopaliny (art. notarialny Rep. [...] z dnia [...] czerwca 2017r.) oraz nielegalne składowanie na terenie udokumentowanego złoża odpadów komunalnych i przemysłowych.
W związku z powyższym, w ocenie Sądu, prawidłowo Wójt Gminy [...] wydał [...] października 2017 r. postanowienie, którym pozytywnie uzgodnił projekt decyzji stwierdzającej wygaśnięcie powołanej wyżej koncesji. Jednocześnie, w związku z tym, że ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] (uchwała z [...] listopada 2000 r. nr [...]) wynika, że teren działki nr [...] w miejscowości [...] predysponowany jest do funkcji "tereny rolniczej przestrzeni produkcyjnej", w projekcie decyzji ustalono zakres obowiązków przedsiębiorcy dotyczących ochrony środowiska. Jak słusznie zauważyło Kolegium ich wykonanie zminimalizuje oddziaływanie prowadzonej działalności na środowisko, a także po rekultywacji teren winien zostać zagospodarowany zgodnie z kierunkiem określonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...].
Sąd za prawidłowe uznał skierowanie przez organy orzekające wydanych w sprawie rozstrzygnięć w stosunku do skarżącego. Zgodnie bowiem z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Jak wynika z akt sprawy, organy posiadały wiedzę na temat zmiany właściciela działki o nr ew. [...] w miejscowości [...]. Nabywcą terenu tej działki została Spółka [...] z siedzibą w [...], która wystąpiła z wnioskiem o przeniesienie koncesji. W ocenie Sądu Spółka ta nie posiadała interesu prawnego w niniejszym postępowaniu. Zasadnie Kolegium uznało, że z faktu nabycia przedmiotowej nieruchomości może ona wywodzić wyłącznie interes faktyczny. Z pisma Starostwa Powiatowego w [...] z dnia [...] grudnia 2017r. wynikało bowiem, że postępowanie wszczęte w sprawie przeniesienia na rzecz [...] Sp. z.o.o. koncesji z dnia [...] września 2011r. nie zakończyło się wydaniem decyzji. W konsekwencji powyższego, zasadnie organy orzekające uznały, iż postępowanie w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o wygaśnięciu koncesji wydanej na rzecz skarżącego nie stało się bezprzedmiotowe. Jego kontynuowanie spowodowane było również faktem stwierdzenia nielegalnego składowania na terenie działki nr ew. [...] w miejscowości [...] udokumentowanego złoża odpadów komunalnych i przemysłowych, co potwierdziły przeprowadzone na tym terenie dwukrotne kontrole.
Z powyższych względów zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowanie administracyjnego okazały się bezzasadne. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie stwierdził również, by zaskarżone postanowienie było dotknięta wadami które uzasadniałyby jego uchylenie. A zatem za prawidłowe Sąd uznał utrzymanie w mocy postanowienia Wójta Gminy [...] z [...]października 2017 przez organ odwoławczy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło