VIII SA/Wa 243/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "[...]" sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "[...]" sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zabezpieczenia na majątku podatnika zobowiązań podatkowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia [...] maja 2009 r. "[...]" sp. z o.o. zastępowana przez doradcę podatkowego wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jej majątek w szczególności samochody stanowiące jedno ze źródeł uzyskiwania dochodu zostały zabezpieczone przez Prokuraturę Okręgową w R. Niemożliwe jest więc ich zbycie i zgromadzenie w ten sposób środków pozwalających na pokrycie kosztów postępowania. Również środki finansowe w wysokości [...] zł znajdujące się na rachunku bankowym spółki zostały zablokowane przez Prokuraturę. W związku z powyższym w celu poprawy sytuacji spółki zostały podjęte działania zmierzające do racjonalizacji oraz redukcji jej wydatków, między innymi zmniejszono zatrudnienie. Konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego prowadziłaby w rezultacie do zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, a tym samym postawienia spółki w stan upadłości. Wobec powziętych wątpliwości, co do możliwości płatniczych skarżącej spółki pismem z dnia [...]czerwca 2009 r. zobowiązano skarżącą do uzupełniania wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie zeznań podatkowych spółki za lata 2006 – 2007, informacji o wysokości osiągniętego zysku lub poniesionej straty w 2008 r., odpisów aktualnego bilansu oraz rachunku zysków i strat, wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie sześć miesięcy, udokumentowania podnoszonej okoliczności o braku możliwości dysponowania zgromadzonymi na rachunku środkami, a także szczegółowej informacji dotyczącej należności i zobowiązań spółki. Z nadesłanych w wyniku odpowiedzi zeznań podatkowych wynika, że w 2007 r. spółka uzyskała dochód w wysokości [...] zł, natomiast w 2006 r. odnotowała stratę w wysokości [...] zł. Z nadesłanych wyciągów z rachunków bankowych wynika, że spółka ma zablokowane środki finansowe. Jednocześnie pełnomocnik spółki oświadczył, że nie jest możliwe nadesłanie aktualnego bilansu oraz informacji dotyczącej należności i zobowiązań spółki w związku z brakiem dokumentów źródłowych utraconych w czerwcu 2008 r. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 i § 3 p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, prawo to może obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy spółce z o.o. w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa przy tym na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych wynika natomiast, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia stosownych kosztów sądowych (art. 199 i art. 214 p.p.s.a.). Do tych kosztów zalicza się opłaty sądowe stanowiące dochód budżetu państwa i zwrot wydatków (art. 211 i art. 212 p.p.s.a.). Ewentualne przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w tym zakresie należy traktować jako odstępstwo od powołanej zasady, powodujące uszczuplenie dochodów państwa. Przysługujące sądowi prawo do zwalniania od kosztów sądowych nie ma charakteru pełnego, swobodnego uznania sądu, lecz podlega określonym regułom, których należy bezwzględnie przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku. W szczególności, do obowiązków sądu należy ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, w celu wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) i słusznego interesu jednostki. Skoro udzielenie spółce z o.o. prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa to powinno ono sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Jednocześnie obowiązek wykazania okoliczności wskazujących na zasadności wniosku spoczywa na podmiocie występującym z takim wnioskiem, do Sądu natomiast należy ocena złożonych w tym zakresie dokumentów i wyjaśnień. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy uznano, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do jego pozytywnego rozstrzygnięcia. Skarżąca poza złożonym wyciągiem z rachunku bankowego, z którego wynika, że zgromadzone środki w wysokości [...] zł są zablokowane nie nadesłała żadnych informacji świadczących o jej trudnej sytuacji finansowej nie wykazała bowiem w żaden sposób, że istotnie znajduje się w takiej sytuacji, która uniemożliwiałaby jej partycypowanie w kosztach postępowania, wynoszących na obecnym jego etapie 500 zł (wpis od skargi). Przede wszystkim nie wyjaśniła, czy wobec kontynuowania prowadzonej działalności gospodarczej (hurtowa sprzedaż paliw oraz hurtowa i detaliczna sprzedaż pojazdów mechanicznych) reguluje swoje zobowiązania wobec kontrahentów, a także czy otrzymuje od nich jakiekolwiek należności. Nie wykazała tym samy, aby uiszczenie wpisu od skargi prowadziło do zaprzestania prowadzenia działalności, a tym samym postawienia spółki w stan upadłości. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że spółka "[...]" nie wykazała, że jej aktualna sytuacja finansowa (zwłaszcza wobec charakteru i rozmiarów prowadzonej działalności) uniemożliwia poniesienie kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi. Z wymienionych względów, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a, postanowiono jak w sentencji.