VIII SA/Wa 25/25

WyrokWSA w Warszawie2025-05-21

Skład orzekający: Justyna Mazur, Iwona Owsińska-Gwiazda, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę ściany stanowiącej element planowanego ogrodu zimowego, wzniesionej na stropodachu garażu przy granicy działki, jest zgodna z prawem, jeśli roboty budowlane zostały rozpoczęte na podstawie zgłoszenia, które nie zostało wniesione w sposób prawidłowy i narusza przepisy techniczno-budowlane?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Pomimo skutecznego zgłoszenia zamiaru budowy ogrodu zimowego, organy nadzoru budowlanego były uprawnione do sprawdzenia legalności wykonanych robót. Wzniesienie ściany w ostrej granicy z działką sąsiada, naruszając przepisy rozporządzenia o warunkach technicznych oraz Prawa budowlanego, wprowadziło uciążliwości w użytkowaniu nieruchomości sąsiedniej. W związku z tym, nakaz rozbiórki był zasadny, gdyż nie było możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w inny sposób.
Stan faktyczny
Skarżąca zgłosiła zamiar budowy ogrodu zimowego na tarasie swojego budynku mieszkalnego. Zgłoszenie zostało przyjęte bez sprzeciwu. W trakcie kontroli stwierdzono, że wzniesiono wolnostojącą ścianę stanowiącą element oddzielenia przeciwpożarowego dla planowanej inwestycji, która została zlokalizowana w ostrej granicy z działką sąsiada, naruszając przepisy techniczne i wprowadzając uciążliwości. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę tej ściany. Decyzję tę utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak (sprawozdawca), , Protokolant starszy sekretarz sądowy Magdalena Krawczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi H. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Stan faktyczno-prawny sprawy przedstawia się następująco: W dniu 12 września 2023 r. H.K.(dalej: inwestorka, strona, skarżąca) zgłosiła zamiar wykonania zabudowy tarasu w formie ogrodu zimowego w miejscowości R.B., gm. P. na działkach ewid. nr [...] i nr [...]. Do wniosku dołączyła oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane obejmujące działkę nr ewid. [...] (własność strony) i działkę nr ewid. [...](własność sąsiada – brata M.G.). Zgłoszenie zostało zarejestrowane pod nr [...], od którego organ architektoniczno-budowlany nie wniósł sprzeciwu (klauzula z 3 października 2023 r.). W dniu 22 listopada 2023 r. inwestorka złożyła w Wydziale Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w P. oświadczenie, w którym poinformowała, że w złożonym oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane popełniła błąd w numerze jednej z działek inwestycyjnych, zamiast nr [...] wpisała nr [...]. Jednocześnie wniosła o unieważnienie oświadczenia złożonego 12 września 2023 r. Decyzją z 7 marca 2024 r. Nr [...] Wojewoda M. uchylił decyzję Starosty P.z 22 grudnia 2023 r. Nr [...] wydaną w postępowaniu wznowieniowym, wnoszącą sprzeciw i nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji oraz umorzył postępowanie przed organem I instancji. Na skutek skargi M.G. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 27 czerwca 2024 r. w sprawie VIII SA/Wa 320/24 oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd podzielił stanowisko Wojewody M. i stwierdził, że w sprawach zgłoszeń robót budowlanych przyjętych bez sprzeciwu nie ma potrzeby korzystania z nadzwyczajnego trybu weryfikacji decyzji, skoro organy nadzoru budowlanego są uprawnione na podstawie przepisów Prawa budowlanego do sprawdzenia legalności obiektów budowlanych i robót budowlanych realizowanych na podstawie zgłoszenia, a w razie stwierdzonych naruszeń prawa – do wdrożenia procedury mającej doprowadzić je do stanu zgodnego z prawem. W toku czynności kontrolnych przeprowadzonych przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w P. w dniach: 14 maja 2024 r. i 12 czerwca 2024 r. ustalono, że na nieruchomości nr ew. [...], zabudowanej budynkiem mieszkalnym, zlokalizowanym przy ścianie budynku mieszkalnego sąsiada na działce nr ew. [...], rozpoczęto budowę ogrodu zimowego. Roboty budowlane na dzień kontroli polegały na wybudowaniu murowanej, wolnostojącej ściany o szerokości około 3,20 m i wysokości około 3,70 m. Ściana, wymurowana na stropodachu garażu, będącego jednocześnie tarasem przyległego budynku mieszkalnego inwestorki, ma stanowić element oddzielenia ppoż. dla planowanej inwestycji budowy ogrodu zimowego. Potwierdzono również, że w sąsiedztwie wykonanej ściany na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. (dalej: PINB, organ I instancji) realizowane są roboty budowlane budowy budynku mieszkalnego wraz z wykonanym w ramach zatwierdzonego projektu zamiennego tarasem o wymiarach wewnętrznych 2,93 m x 2,98 m. Wysokość ściany wolnostojącej, opisanej w treści protokołu oględzin z 14 maja 2024 r., jest tożsama w stosunku do posadzki tarasu M.G. i wysunięta względem ściany z drzwiami balkonowymi prowadzącymi na taras na odległość 3,63 m. Ściana murowana na całej szerokości tarasu bez widocznych elementów kotwień i usztywnień. W odległości 1,01 m od przedmiotowej wolnostojącej ściany znajdują się drzwi balkonowe w ścianie budynku mieszalnego sąsiada, stanowiące komunikację na taras. Postanowieniem z 26 czerwca 2024 r. Nr [...] PINB, działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 t.j., dalej: P.b.), wstrzymał prowadzone roboty budowlane budowy ogrodu zimowego przy budynku mieszkalnym, zlokalizowanym na przedmiotowej nieruchomości. Następnie decyzją z 26 sierpnia 2024 r. Nr [...] PINB, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b. oraz art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 t.j., dalej: k.p.a.), nakazał skarżącej rozbiórkę wolnostojącej ściany o szerokości około 3,20 m i wysokości około 3,70 m, będącej elementem oddzielenia ppoż. dla planowanej realizacji inwestycji budowy ogrodu zimowego, wymurowanej na stropodachu garażu będącego jednocześnie tarasem przyległego budynku mieszkalnego, zlokalizowanej na działce nr ew. [...] w miejscowości R.B., gm. P.. W uzasadnieniu decyzji podał, że przyjęte bez sprzeciwu zgłoszenie obarczone jest wadą prawną uniemożliwiającą na jego podstawie realizację wskazanych w nim robót budowlanych. Z treści przyjętego zgłoszenia wynika jednoznacznie, że budowa ogrodu zimowego realizowana będzie na stropodachu garażu oraz przy istniejącym na nieruchomości sąsiedniej budynku mieszkalnym. W ocenie PINB taka charakterystyka robót budowlanych jednoznacznie dowodzi, że wykorzystanie trybu z art. 29 ust. 1 pkt 15b i art. 30 ust. 5 P.b. (zgłoszenie z 12 sierpnia 2023 r.) do ich realizacji jest niewystarczające, bowiem inwestycja skarżącej zlokalizowana jest w ostrej granicy z zabudowaną budynkiem mieszkalnym działką nr [...]. Zdaniem PINB w przedmiotowej sprawie nie bez znaczenia są pominięte w procedurze zgłoszeniowej rysunki przedstawiające odmienną formę architektoniczną budynku sąsiedniego. Jak bowiem wynika z ich treści, ściana elewacji płn.-zach. przyległego budynku sąsiedniego nie zawiera żadnych otworów okiennych i drzwiowych a na szerokości około 3 m jest ścianą pełną. Również i rzut parteru dołączony do zgłoszenia, choć zawierający szczegółowe elementy architektury wnętrza budynku inwestorki, pomijają fakt lokalizacji przy zgłaszanym ogrodzie domowym tarasu z drzwiami balkonowymi w budynku sąsiada. Mogło to stanowić element przeważający o "pozytywnym załatwieniu" przez organ architektoniczno-budowlany tego zgłoszenia. Ustalenia kontroli PINB potwierdziły zatem, że wykonując wskazaną w treści zgłoszenia ścianę wolnostojącą o wysokości 3,70 m na pełnej szerokości tarasu, inwestorka w sposób ewidentny wprowadziła uciążliwości w użytkowaniu pomieszczeń budynku sąsiedniego i przynależnych mu części. Wykonana ściana znajduje się w odległości mniejszej, aniżeli wynika to z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 t.j., dalej: rozporządzenie z 2002 r.) oraz bezpośrednio przy użytkowym tarasie. Zdaniem PINB przy dokonaniu zgłoszenia pominięte zostały również przepisy § 204 ust. 5 oraz § 206 ust. 1 rozporządzenia z 2002 r., co stoi w sprzeczności z art. 5 ust. 1 pkt 8 i 9 P.b. Pozorne bowiem z punktu widzenia prawa "czynności zgłoszeniowe", oparte na niejednoznacznych i wykluczających się dokumentach, w tym oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością działki sąsiedniej na cele budowlane, nie mogą stanowić legitymacji uzasadniającej możliwość realizacji robót budowlanych, nawet w okolicznościach ich akceptacji przez organ architektoniczno-budowlany. Na skutek odwołania od decyzji PINB wniesionego przez skarżącą, działającą przez profesjonalnego pełnomocnika, M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB, organ odwoławczy, organ II instancji) decyzją z 24 października 2024 r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił w całości zaskarżoną decyzję i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 4 P.b. orzekł o nakazie rozbiórki przez inwestorkę wolnostojącej ściany o wymiarach: około 3,20 m x 3,70 m, będącej elementem oddzielenia ppoż. dla planowanej inwestycji budowy ogrodu zimowego, wymurowanej na stropodachu garażu, będącego jednocześnie tarasem przyległego budynku mieszkalnego, usytuowanej na działce nr ew. [...] w miejscowości R.B., gm. P.. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał, że postanowieniem Nr [...] z 30 sierpnia 2024 r. MWINB uchylił w całości postanowienie PINB Nr [...] z 26 czerwca 2024 r. wstrzymujące prowadzenie przedmiotowych robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b. i na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. orzekł o wstrzymaniu skarżącej prowadzenia robót budowlanych, polegających na budowie ogrodu zimowego przy budynku mieszkalnym usytuowanym na działce nr ew. [...] w miejscowości R.B., gm. P.. W tym zakresie MWINB wskazał, że niezasadnym było wstrzymanie przez PINB ww. robót budowlanych w oparciu o dyspozycję art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b. Jak wynika bowiem z akt sprawy, inwestorka 12 września 2023 r. dokonała w Starostwie Powiatowym w P. skutecznego zgłoszenia zamiaru zabudowy tarasu w formie zimowego ogrodu (por. decyzja Wojewody M. Nr [...]z 7 marca 2024 r.). Wobec tego nie sposób zarzucić inwestorce samowoli budowlanej, skoro dokonała skutecznego zgłoszenia, jak również że rozpoczęta inwestycja, polegająca na budowie ogrodu zimowego, wymagała decyzji o pozwoleniu na budowę, a nie zgłoszenia (tego przypadku dotyczy art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b.). Organ II instancji potwierdził ustalenia PINB, że wolnostojąca ściana o wysokości 3,70 m na pełnej szerokości tarasu na działce nr [...] doprowadziła do naruszenia § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2002 r., a skoro tak, to wprowadza ona uciążliwości w użytkowaniu pomieszczeń budynku sąsiedniego wraz z przynależnymi mu częściami. Tym samym zasadne jest zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. i orzeczenie rozbiórki przedmiotowej ściany. W ocenie MWINB naruszenia zapisów ww. rozporządzenia nie można wyeliminować na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b., ponieważ wiązałoby się to z koniecznością przesunięcia ściany w inne miejsce, a to ingerowałoby zasadniczo w samą inwestycję polegającą na budowie ogrodu zimowego. Powyższe działanie powodowałoby konieczność rozbiórki ściany i jej wybudowanie na nowo w innym miejscu, co wykracza poza dyspozycję art. 51 ust. 1 pkt 2 P.b. Nie jest również możliwe doprowadzenie ściany wolnostojącej do stanu poprzedniego (stan taki nie istnieje, ściana została wybudowana od podstaw w aktualnym kształcie), zaś nakaz zaniechania robót doprowadziłby do pozostawienia stanu niezgodności na gruncie. Od powyższej decyzji organu odwoławczego skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając naruszenie: 1) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i § 3 oraz art. 80 k.p.a. przez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych udowodnionych w toku postępowania administracyjnego; - art. 138 § 2 k.p.a. przez jego niezastosowanie i uchylenie decyzji oraz orzeczenie co do istoty sprawy, podczas gdy organ, uchylając decyzję, powinien przekazać ją do ponownego rozpoznania organowi I instancji; 2) przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. przez jego zastosowanie w warunkach niniejszej sprawy, a tym samym uznanie, że roboty budowlane są prowadzone przez skarżącą w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w szczególności w zgłoszeniu; - art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 oraz art. 83 ust. 1 P.b. przez bezzasadne nakazanie stronie rozbiórki wolnostojącej ściany o wymiarach: około 3,20 m szerokości i około 3,70 m wysokości, będącej elementem oddzielenia ppoż. dla planowanej realizacji inwestycji budowy ogrodu zimowego, wymurowanej na stropodachu garażu, będącego jednocześnie terenem przyległego budynku mieszkalnego, zlokalizowanej na działce nr ew. [...] w miejscowości R.B., gmina P., co doprowadziło do wydania zaskarżonej decyzji. W konsekwencji wniesionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu odwoławczego kosztów postępowania według norm przypisanych. W odpowiedzi na skargę MWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) i art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, dalej: p.p.s.a.) sądowa kontrola legalności polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega na zbadaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy co do zasady, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Kontrola legalności przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie w tak zakreślonych granicach kognicji doprowadziła do wniosku, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b., zgodnie z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Jak wskazuje organ odwoławczy celem postępowania opartego na art. 51 P.b. jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (obiektu budowlanego) do stanu zgodnego z prawem, co należy rozumieć jako stan, w którym określone roboty budowlane nie będą pozostawały w kolizji z przepisami prawa, a w szczególności z przepisami Prawa budowlanego, rozporządzenia z 2002 r. czy też przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zasadniczy obowiązek organu nadzoru budowlanego w postępowaniu naprawczym, o którym mowa w art. 50 i art. 51 P.b., polega na rozstrzygnięciu o tym, co należy uczynić, aby określone roboty budowlane (obiekt budowlany), w przypadkach wskazanych w art. 50 P.b., doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, po uprzednim ustaleniu, że zachodzi taka konieczność. A zatem organ powiatowy w pierwszej kolejności obowiązany jest do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem (o ile zachodzi taka konieczność), wskazując taki zakres robót, który to umożliwi. Z ustaleń faktycznych przedmiotowej sprawy wynika, że inwestorka rozpoczęła zabudowę tarasu na swojej działce w formie ogrodu zimowego na podstawie zgłoszenia zamiaru wykonania takich robót budowlanych, co miało miejsce 12 września 2023 r. w Starostwie Powiatowym w P.. Organ architektoniczno-budowlany (jak wynika z następczych czynności faktyczno-prawnych w tej sprawie) wadliwie pozostawił to zgłoszenie bez sprzeciwu. Tym samym doszło do skutecznego zgłoszenia budowy ogrodu zimowego, jednak nie wyklucza to przeprowadzenia postępowania nadzorczego pod kątem naruszenia przepisów czy też występowania zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Temu służy postępowanie naprawcze określone w przepisach art. 50-51 P.b. Zgodnie z art. 50 ust. 1 P.b. w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub zagrożenia środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 29 ust. 1 i 3, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu, projekcie architektoniczno-budowlanym lub w przepisach. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego w odniesieniu do prawidłowości zastosowania art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., kiedy uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł reformatoryjnie co do istoty sprawy, wskazując prawidłową podstawę prawną postanowienia wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych, tj. art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b, zamiast art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b. W dacie wydania zaskarżonej decyzji w obrocie prawnym funkcjonowało już bowiem postanowienie MWINB z 30 sierpnia 2024 r. Nr [...] o uchyleniu postanowienia PINB z 26 sierpnia 2024 r. i wstrzymaniu prowadzenia przez skarżącą robót budowlanych polegających na budowie ogrodu zimowego przy budynku mieszkalnym na działce nr [...] w miejscowości R.B., gmina P.. Jeśli bowiem skarżąca dokonała skutecznego zgłoszenia, to nie można przyjmować, że rozpoczęta przez nią inwestycja wymagała pozwolenia na budowę, a tego przypadku dotyczy art. 50 ust. 1 pkt 3 P.b. Należy tu wspomnieć, że na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 15 lit. b P.b. na budowę przydomowego ogrodu zimowego o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki, wymagane jest zgłoszenie do organu architektoniczno-budowlanego. W niniejszej sprawie, pomimo zgłoszenia funkcjonującego w obrocie prawnym, organy nadzoru budowlanego były uprawnione do sprawdzenia, czy inwestycja skarżącej nie została wykonana z naruszeniem prawa. Dwukrotne oględziny w dniach 14 maja 2024 r. i 12 czerwca 2024 r. wykazały, że w odległości 1,01 m od wolnostojącej ściany ppoż. (stanowiącej element ogrodu zimowego) istnieją drzwi balkonowe w ścianie budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...], stanowiące komunikację na taras (por. protokoły oględzin oraz załączony do nich materiał fotograficzny – k. 8 i 12 akt administracyjnych PINB). Prowadzi to do wniosku, że inwestorka rozpoczęła budowę ogrodu zimowego w ostrej granicy z działką nr ew. [...], wprowadzając uciążliwości w użytkowaniu pomieszczeń budynku sąsiedniego i przynależnych mu części. Taka zabudowa nie spełnia warunków technicznych wynikających z przepisów rozporządzenia z 2002 r. Zgodnie bowiem z § 13 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli: 1) między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m, 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m, Porównując dokumentację dołączoną do zgłoszenia z realiami stwierdzonymi na gruncie podczas oględzin, organy prawidłowo uznały, że skarżąca, realizując dogodne dla siebie zamierzenie budowlane w sposób ponadnormatywny wprowadziła uciążliwości w użytkowaniu budynku sąsiedzkiego. Wykonanie ściany bezpośrednio przy użytkowanym tarasie sąsiada ewidentnie wprowadziło uciążliwości w jego użytkowaniu, co stoi w sprzeczności również z art. 5 ust. 1 pkt 9 P.b., który przewiduje, że obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Zatem, jeśli wolnostojąca ściana narusza przepisy prawa (rozporządzenia z 2002 r. oraz P.b.), to zasadnym było wydanie postanowienia o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b., które w postępowaniu naprawczym umożliwia przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i podjęcie przez organ nadzoru budowalnego rozstrzygnięcia co do dalszych losów realizowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego. Należy wskazać, że nakaz rozbiórki w postępowaniu naprawczym prowadzonym w trybie art. 51 P.b. nie ma charakteru bezwzględnego. W pierwszej kolejności organy nadzoru budowlanego powinny wyczerpać możliwości zmierzające do legalizacji wykonanych robót budowlanych, natomiast nakazy wymienione w art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. mogą być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem (por. wyrok WSA w Warszawie z 13 września 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2359/16, publ. Lex nr 2355349). Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji rozważył okoliczności ewentualnego doprowadzenia przedmiotowej inwestycji do stanu zgodnego z prawem i doszedł do wniosku, że taka możliwość istnieje jedynie w sytuacji nakazu rozbiórki przedmiotowej wolnostojącej ściany, stanowiącej element ogrodu zimowego. Jakiekolwiek przesunięcie tej ściany w inne miejsce, spełniające warunki z § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2002 r., wiązałoby się bowiem z jej rozbiórką. Nie jest również możliwe doprowadzenie ściany wolnostojącej do stanu poprzedniego, ponieważ taki nie istnieje (ściana została wybudowana od podstaw w aktualnym kształcie). Natomiast nakaz zaniechania robót doprowadziłby do pozostawienia stanu niezgodnego z prawem. W ocenie Sądu organ odwoławczy w okolicznościach tej sprawy zasadnie orzekł nakaz rozbiórki przedmiotowej inwestycji, powołując prawidłowo podstawę prawną - art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. Co istotne, nie doszło do uchybienia terminowi, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. Organ I instancji wydał bowiem swoją decyzję 26 sierpnia 2024 r., a więc w terminie 2 miesięcy od daty otrzymania przez stronę 4 lipca 2024 r. postanowienia PINB o wstrzymaniu prowadzonych robót budowlanych z 26 czerwca 2024 r. nr [...]. Niezasadny jest zarzut skargi, że decyzja organu odwoławczego została wydana w oparciu o postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, które zostało uchylone. W dacie wydania zaskarżonej decyzji MWINB dysponował już ostatecznym postanowieniem z 30 sierpnia 2024 r. Nr [...], wydanym w trybie art. 50 ust. 1 pkt 4 P.b. i miało ono charakter reformatoryjny, a nie kasatoryjny. Na marginesie należy zauważyć, że ww. postanowienie zostało zaskarżone do Sądu, jednak postanowieniem z 15 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 846/24 odrzucił skargę inwestorki, z uwagi na nieuzupełnienie jej braków formalnych w zakreślonym terminie. Sąd nie podziela zarzutów skargi dotyczących błędnego ustalenia stanu faktycznego, który został w niniejszej sprawie ustalony zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz wszechstronnie i w sposób swobodny oceniony zgodnie z art. 80 k.p.a. Zarzuty strony w tym zakresie – jak wynika z uzasadnienia skargi – są podyktowane subiektywną oceną celowości wzniesienia przedmiotowej wolnostojącej ściany, będącej elementem oddzielenia ppoż. dla planowanej inwestycji budowy ogrodu zimowego. Organ odwoławczy nie naruszył również art. 138 § 2 k.p.a., bowiem brak było podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji do ponownego rozpatrzenia. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło