VIII SA/Wa 260/18

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ewa Pecelt po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku G. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi G. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: 1. zwolnić od wpisu od skargi, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych G. W. (dalej: skarżąca) podała, że wspólnie z synem utrzymuje się z renty rodzinnej ([...] zł), zasiłku wychowawczego ([...] zł), zasiłku rodzinnego ([...] zł) i zasiłku z tytułu samotnego wychowywania dziecka ([...] zł). Jako stałe zobowiązania i wydatki wymieniła energię elektryczną [...] zł/miesięcznie, ogrzewanie [...] - [...] zł rocznie, gaz – [...] zł/miesięcznie, telefon-internet [...] zł/miesięcznie oraz podatek od nieruchomości [...] zł. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym (o takie wnosi skarżący) następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze złożone wyjaśnienia stwierdzić należy, że w sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. Rodzina skarżącej według oświadczenia posiada niewielki dochód, który zaspokaja jedynie podstawowe potrzeby i jakkolwiek wpis od wniesionej skargi ([...] zł) należy do jednego z najniższych, przewidzianych w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to obowiązek jego uiszczenia mógłby stanowić ograniczenie prawa do sądu. W pozostałym zakresie wniosek podlegał oddaleniu bowiem nie może ujść uwadze, że skarżąca nie jest osobą pozbawioną zupełnie źródeł dochodu i trudno przesądzać, że nie będzie w stanie partycypować w ewentualnych przyszłych kosztach postępowania. Takie rozstrzygnięcie zabezpieczy skarżącej dostęp do Sądu i nie spowoduje równocześnie przerzucenia na Skarb Państwa całości kosztów zainicjowanego przez nią postępowania sądowego. Jednocześnie skarżąca musi mieć świadomość, że niniejsze rozstrzygnięcie nie oznacza, iż na dalszym etapie postępowania zostanie ono automatycznie powielone. Przeciwnie strona występująca na drogę postępowania sądowego powinna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów z tym związanych i czynić oszczędności na ten cel. Zwłaszcza jeśli – tak jak skarżąca - nie jest pozbawiona jakichkolwiek środków finansowych. W związku z powyższym w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.