VIII SA/Wa 262/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-06-28
Skład orzekający: Ewa Pecelt
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej specjalnego zasiłku opiekuńczego podlega umorzeniu, jeśli strona jest z mocy ustawy zwolniona z tych kosztów?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest z mocy ustawy zwolniona z obowiązku ich uiszczenia. W przypadku spraw z zakresu pomocy i opieki społecznej, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., co czyni rozpoznanie wniosku w tym zakresie zbędnym. Jednocześnie, jeśli sytuacja majątkowa strony uzasadnia potrzebę ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, prawo pomocy może zostać przyznane w tym zakresie.Stan faktyczny
Skarżąca J. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. dotyczącą specjalnego zasiłku opiekuńczego. Skarżąca utrzymuje się z niewielkich świadczeń pomocy społecznej. Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych stał się zbędny z mocy ustawy, a sytuacja majątkowa skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ewa Pecelt po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
W dniu 22 czerwca 2018 r. wpłynął do Sądu wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, w którym wyjaśnił, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się wyłącznie ze świadczeń pomocy społecznej – okresowego w wysokości [...] zł oraz zasiłków celowych. Mieszka w domu teścia, który częściowo ja utrzymuje.
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej: p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Z kolei art. 249a p.p.s.a. przewiduje, że jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem złożonej skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. wydana w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej. Wnioskodawczyni zwolniona jest zatem z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., zgodnie z którym strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Rozpoznawanie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych stało się więc zbędne i postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu, stosownie do treści art. 249a p.p.s.a.
Dokonując natomiast oceny sytuacji majątkowej pod kątem spełnienia przesłanek w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika stwierdzono, że skarżąca która według złożonego oświadczenia jest osobą prowadzącą jednoosobowe gospodarstwo domowe i utrzymuje się z niewielkiego zasiłku nie ma realnych możliwości ustanowienia pełnomocnika we własnym zakresie.
Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 249a w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło