VIII SA/Wa 264/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, , Protokolant Specjalista Marlena Stolarczyk, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2025 r. w Radomiu sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na zarządzenie Wójta Gminy J. z dnia 26 lutego 2025 r. nr [...] w przedmiocie powołania Komisji Konkursowej oddala skargę. Syg. akt VIII SA/Wa 264/25 Uzasadnienie Zarządzeniem nr [...] z dnia [...] lutego 2025 roku Wójta Gminy J. w sprawie powołania Komisji Konkursowej opiniującej oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie ,, Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 roku – piłka nożna ‘’ na podstawie art. 30 ust.1 ustawy z 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym( Dz.U z 2024 roku, poz. 1465 ze zm. dalej jako u.s.g) oraz art. 15 ust.2a ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie ( DZ.U 2024 roku, poz. 1491 ze zm. dalej jako ustawa) powołał komisje w sprawie oceny ofert na przedmiotowe zadanie i zobowiązał przedstawić swoją opinie do 14 marca 2025 roku. Podstawą wydania przedmiotowego zarządzenia były następujące ustalenia faktyczne i prawne. W dniu 11 lutego 2025 roku Wójt gminy J. ogłosił nabór członków do komisji konkursowej na rozstrzygniecie otwartego konkursu ofert na zadanie ,, wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 roku – piłka nożna ‘’. Informował, że członkiem komisji może zostać przedstawiciel organizacji pozarządowej lub podmiotu o którym mowa w art. 3 ust.3 ustawy. Kandydatury można zgłaszać do dnia 25 lutego 2025 roku. W dniu [...] lutego 2025 roku Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy J. zgłosiło do komisji konkursowej J. S.. W składzie powołanej komisji zarządzeniem z dnia [...] lutego 2025 roku nie została uwzględniona kandydatura J. S.. W dniu 6 marca 2025 roku Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy J. wniosło skargę na zarządzenie Wójta Gminy J. nr [...] z dnia 26 lutego 2025 roku. Zaskarżonemu zarządzeniu zarzucało naruszenie: 1) art. 7 w zw. z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez naruszenie zasady praworządności na skutek wydania zaskarżonego zarządzenia i uznania, że procedura powołania Komisji Konkursowej była zgodna z obowiązującymi przepisami prawa; 2) art. 15 ust. 2d ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie poprzez jego niezastosowanie i niepowołanie na członka Komisji Konkursowej przedstawiciela Stowarzyszenia. Wobec powyższego wnosiło o: 1) stwierdzenie nieważności w całości Zarządzenia nr [...] Wójta Gminy J. z dnia [...] lutego 2025 r. w sprawie powołania Komisji Konkursowej opiniującej oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie "Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 - piłka nożna"; 2) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów: Zarządzenia nr [...] Wójta Gminy J. z dnia [...] lutego 2025 r. w sprawie powołania Komisji Konkursowej opiniującej oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie ,,Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 - piłka nożna", Ogłoszenia o naborze członków do Komisji Konkursowej Wójta Gminy J. z dnia 11 lutego 2025 r., zgłoszenia kandydata Stowarzyszenia z dnia 22 lutego 2025 r. wraz z UPP, celem wykazania faktu wydania zaskarżonego zarządzenia z rażącym naruszeniem prawa przez organ, a także zachowania prawidłowej procedury zgłoszenia kandydata Stowarzyszenia na członka Komisji Konkursowej; 3) zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżące stowarzyszenie podnosiło. Odnosząc się do pierwszego zarzutu skargi wskazać należy, że organ dopuścił się naruszenia art. 7 w zw. z art, 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez naruszenie zasady praworządności na skutek wydania zaskarżonego zarządzenia i uznania, że procedura powołania Komisji Konkursowej była zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Artykuł 7 Konstytucji RP statuuje zasadę legalizmu, zwaną również zasadą praworządności. Głosi ona, że wszystkie organy władzy publicznej powinny działać na podstawie prawa i w jego granicach. Prawo powinno zatem nie tylko stanowić kompetencję do działania, ale również być źródłem nakazów i zakazów wyznaczających ramy prawne owego działania. Kompetencji do działania nie można domniemywać, konstruują ją przepisy o różnym charakterze (przepisy materialne, proceduralne, ustrojowe). Celem zasady legalizmu jest przeciwdziałanie dowolności i arbitralności działania organów państwa oraz poddanie tego działania kontroli w oparciu o kryterium zgodności z obowiązującym prawem. Działania organów bez podstawy prawnej i poza granicami prawa albo z naruszeniem tych granic są zawsze nielegalne i mogą rodzić odpowiedzialność konstytucyjną i karną osób te działania podejmujących, a także odpowiedzialność odszkodowawczą państwa. Zaznaczyć należy również, że zasada legalizmu w znaczeniu formalnym nie może w państwie demokratycznym funkcjonować bez jej materialnego komponentu. W przeciwnym razie służyłaby bowiem legalizacji nielegalnych działań organów władzy publicznej, prowadząc do wniosku, że organ działający na podstawie niekonstytucyjnego prawa i w jego granicach działa zgodnie z prawem. Owo materialne znaczenie zasady legalizmu wynika z art. 2 Konstytucji, który stanowi konieczne dopełnienie art. 7 Konstytucji. Respektowanie zasady legalizmu przez organy władzy publicznej służy również realizacji innych zasad wywodzonych z art. 2 Konstytucji, w szczególności zasady ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, a także zasady pewności i bezpieczeństwa prawnego. Istotnym jest również, że zasada legalizmu wyrażona w art. 7 Konstytucji nakłada przede wszystkim na organy państwowe obowiązek działania zgodnie z obowiązującymi przepisami kompetencyjnymi, interpretowanymi w sposób ścisły i z odrzuceniem, w odniesieniu do organów władzy publicznej, zasady, "co nie jest zakazane, jest dozwolone". Zatem należy się kierować nadrzędną zasadą, zgodnie z którą organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Zaś "Jedną ze składowych zasady demokratycznego państwa prawnego jest zasada zaufania obywatela do państwa, wyrażająca się również w możności oczekiwania przez obywatela, aby organy państwa prawidłowo stosowały obowiązujące przepisy prawa, skoro zgodnie z art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa." (wyrok NSA z dnia 5 października 2023 r., sygn. akt II NSNc 140/23). Wobec powyższego, skoro przepisy wskazuję, że w skład komisji winni wchodzić również osoby wskazane przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, to niepowołanie ich do składu Komisji Konkursowej mimo ważnego ich zgłoszenia stanowi naruszenie podstawowych wartości chronionych Konstytucją RP. Następnie wskazać należy na naruszenie art. 15 ust. 2d ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie poprzez jego niezastosowanie i niepowołanie na członka Komisji Konkursowej przedstawiciela Stowarzyszenia. W tym miejscu wskazuję, że Wójt Gminy J. ogłosił nabór członków do komisji konkursowej wyznaczając termin na składanie zgłoszeń do dnia 25.02.2025 roku. W dniu 22.02.2025r. Stowarzyszenie wysłało drogą e-PUAP jako organizacja pozarządowa zgłoszenie kandydatury na członka tejże komisji. Co prawda zarówno organ mógł się z nim zapoznać w dniu 24.02.2025 roku, bo byt to poniedziałek i dzień roboczy, niemniej jednak termin na zgłoszenie kandydata został zachowany. Mimo to przedstawiciel Stowarzyszenia nie znajduje się w składzie tej komisji, gdyż Wójt Gminy J. zarządzeniem nr [...] z dnia 26.02.2025r. powołuje w/w komisję w składzie składającym się tylko i wyłącznie z urzędników Urzędu Gminy J.. Tym samym zarządzenie to zostało wydane wbrew ogłoszeniu o naborze, gdyż nie uwzględnia kandydata Stowarzyszenia. Co za tym idzie, został bezspornie naruszony zarówno interes prawny Stowarzyszenia, jak i obowiązujące prawo, gdyż zarządzenie wydano wbrew zasadom ogłoszonego naboru członków do Komisji Konkursowej. Nadto o składzie komisji Stowarzyszenie dowiedziało się z BIP-u Urzędu Gminy w J., a do dnia dzisiejszego nie dostało żadnego oficjalnego pisma, z którego wynikałyby przyczyny niezakwalifikowania się do komisji konkursowej przedstawiciela skarżącego. W tym miejscu wskazuję, że zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. "Kryterium interesu prawnego, o którym mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g,, musi być oceniane w płaszczyźnie materialnoprawnej i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków strony skarżącej a zaskarżonym aktem. Skarga wniesiona na podstawie ust. 101 ust. 1 u.s.g, nie ma bowiem charakteru actio popularis. Oznacza to, że nawet sprzeczność aktu organu gminy z prawem nie daje uprawnienia do jej wniesienia. Składający skargę skarżący musi wskazać na normę materialnego prawa, z której swój interes prawny wywodzi, przy tym nie mogą to być przepisy dotyczące zadań gminy." (wyrok WSA w Opolu z dnia 9 grudnia 2022 r., sygn. akt 1 SA/Op 274/22). Jednocześnie wskazywał, że "Dla skutecznego wniesienia skargi konieczne jest wykazanie przez stronę, że właśnie wskutek podjęcia zaskarżonej uchwały został naruszony jej konkretny interes prawny lub uprawnienie przez ograniczenie lub pozbawienie uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa, innymi słowy, należy wykazać, że wskutek podjęcia kontestowanej uchwały doszło do naruszenia konkretnego i aktualnego, prawem chronionego interesu lub uprawnienia podmiotu wnoszącego skargę oraz wskazać naruszenie przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego." (Postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 588/22). Natomiast Stowarzyszenie jako podmiot, którego przedstawiciel winien zostać uwzględniony w składzie Komisji Konkursowej, jak najbardziej posiada interes prawny we wniesieniu przedmiotowej skargi, gdyż powołanie komisji wbrew przepisom prawa, tj.: w nieprawidłowy sposób narusza dobro i interes społeczny obywatela. Wobec powyższego zasadnym jest wniosek o stwierdzenie nieważności w całości Zarządzenia nr [...] Wójta Gminy J. z dnia [...] lutego 2025 r. w sprawie powołania Komisji Konkursowej opiniującej oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie "Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 - piłka nożna". W odpowiedzi na skargę organ wnosił o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi podnosił, że wniesiona przez skarżącego skarga dotyczy nieprawidłowości przy wydaniu zarządzenia Wójta Gminy J. nr [...] z dnia [...] lutego 2025 r. w sprawie powołania Komisji Konkursowej opiniującej oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie "Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej w roku 2025 - piłka nożna". Wyłonienie członków komisji konkursowej zostało dokonane zgodnie z obowiązującymi przepisami. Skarżący pomija najważniejszą dla sprawy okoliczność, że zgłoszony kandydat – J. S. jest jednocześnie członkiem Gminnego Klubu Sportowego K., klubu który brał udział w w/w konkursie ofert. Zgłoszenie do komisji J. S. podpisał on sam jako Prezes Stowarzyszenia na rzecz rozwoju Gminy J. (razem z drugim członkiem zarządu). Z uwagi na fakt, że zgłoszony przez stowarzyszenie w/w kandydat był jednocześnie członkiem GKS K., realizującego zadania z zakresu upowszechniania kultury fizycznej w dziedzinie piłki nożnej i korzystającego w tym zakresie ze środków Gminy zaistniały okoliczności podważające bezstronność w/w kandydata w pracach komisji konkursowej. GKS K. występował wcześniej do Gminy w sprawie w/w konkursu, będąc zainteresowanym udziałem w nim, a następnie złożył ofertę. Dowód : pismo GKS Kraska oraz Uczniowskiego Klubu Sportowego [...] z [...].09.2024 r. Stosownie do art. 15 ust. 2f ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie do członków komisji konkursowej biorących udział w opiniowaniu ofert stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U z 2023 roku, poz. 775 ze zm. dalej jako k.p.a.) dotyczące wyłączenia pracownika. Zgodnie z art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki, Biorąc pod uwagę, że w/w kandydat jest członkiem GKS K. - podmiotu korzystającego ze środków gminnych na realizację programu wspierania i upowszechniania kultury fizycznej - piłki nożnej zachodziła obiektywna przeszkoda uzasadnionego podejrzenia co do bezstronności w/w kandydata przy rozstrzyganiu w/w konkursu, mogąca skutkować jego nieważnością. W ocenie organu regulacja przepisu art. 15 ust. 2f ustawy o działalności pożytku publicznego i wolontariacie ma prymat przed zastosowaniem art. 15 ust. 2d w/w ustawy, który dodatkowo jednoznacznie wyłącza z prac komisji konkursowej osoby wskazane przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust. 3, biorące udział w konkursie. Taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że zgłaszając siebie samego na kandydata do w/w komisji konkursowej J. S. złożył oświadczenie o znajomości zasad udziału w pracach komisji konkursowej określonymi w treści naboru członków do Komisji Konkursowej, wiedział czego dotyczy przedmiot konkursu oraz, że jego członkostwo w GKS K. wyklucza możliwość udziału w pracach komisji. Nadmieniamy, że od wielu lat do konkursu przystępują tylko dwa kluby sportowe: Gminny Klub Sportowy K. i Uczniowski Klub Sportowy I., których siedziba mieści się na terenie gminy J., W związku z tym, że oferty od w/w klubów wpłynęły w dniu 26 lutego 2025r,, Wójt w tym samym dniu powołał Zarządzeniem nr [...] bezstronną Komisję Konkursową Opiniującą oferty konkursowe składane w ramach otwartego konkursu ofert na zadanie "Wspieranie i upowszechnianie kultury fizycznej 2025 -piłka nożna". W tym stanie rzeczy skargę należało uznać za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Mocą § 2 art. 1 tej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. – nawiązującym w tym zakresie wprost do art. 184 Konstytucji RP – kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 5) oraz inne akty tych organów i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Z brzmienia art. 3 § 2 pkt 6 wynika zatem, że sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, innych niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej w związku z art. 101 ust.1 u.s.g. Przedmiotem zaskarżenia w przedmiotowej sprawie jest zarządzenie Wójta Gminy J. z dnia [...] lutego 2025 roku w sprawie powołania komisji konkursowej, a w szczególności nieuwzględnienie kandydatury J. S. zgłoszonego przez skarżące stowarzyszenie. W ocenie Sądu legalność zaskarżonego zarządzenia należy rozpoznać w kontekście przepisów art. 15 ust.2d, ust. 2da pkt 3 i ust.2f ustawy. Przepis art. 15 ust.2d ustawy stanowi, że w skład komisji konkursowej wchodzą osoby wskazane przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust.3, z wyłączeniem osób wskazanych przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust.3. Zgodnie z art. 15 ust.2da komisja konkursowa może działać bez udziału osób wskazanych przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art. 3 ust.3 jeżeli między innymi wszystkie osoby powołane w skład komisji konkursowej podlegają wyłączeniu na podstawie art. 15 ust.2d lub 15 ust.2f. Zgodnie z art. 15 ust.2f ustawy do członków komisji konkursowej biorących udział w opiniowaniu ofert stosuje się przepisy k.p.a. dotyczące wyłączenia pracownika. Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że zgłoszony przez skarżące stowarzyszenie na członka komisji konkursowej J. S. był jednocześnie członkiem stowarzyszenia Gminnego Klubu Sportowego "K. ‘’ J. ( deklaracja członkowska J. S. oraz uchwała zarządu stowarzyszenia nr [...] z dnia [...] lutego 2025 roku. Stowarzyszenie to w dniu [...] lutego 2025 roku złożyło ofertę realizacji zadania publicznego o której mowa w art. 14 ust.1 ustawy. W sytuacji powołania do komisji konkursowej J. S. jako członek stowarzyszenia GKS ,, K. ‘’ J. rozpoznawał by wniosek konkursowy tego stowarzyszenia. Należy zauważyć, iż przedmiotowa sytuacja powoduje, że zachodzi przeszkoda o której stanowi przepis art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. – pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w sprawie – w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki. O rozstrzygnięciu wniosku – oferty stowarzyszenia GKS ,, K. ‘’ J. rozstrzygał by członek tego stowarzyszenia J. K., a więc pozostawał on w stosunku prawnym ze stowarzyszeniem i wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa i obowiązki. W ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 15 ust.2d ustawy nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Co prawda wskazuje, że skład komisji wchodzą osoby wskazane przez organizacje pozarządowe lub podmioty wymienione w art.3 ust.3. Jednocześnie art. 15 ust. 2da wskazuje sytuacje gdzie komisja konkursowa może dziać bez udziału osób wyżej wskazanych jeżeli: - żadna organizacja nie wskaże osób do składu komisji konkursowej lub - wskazane osoby nie wezmą udziału w pracach komisji konkursowej, lub - wszystkie osoby powołane w skład komisji konkursowej podlegają wyłączeniu na podstawie art. 15 ust.2d lub art. 15 ust.2f. W przedmiotowej sprawie do prac komisji została wskazana jedna wskazana przez organizację pozarządową pożytku publicznego - osoba J. S. przedstawiciela Stowarzyszenia ma Rzecz Rozwoju Gminy J.. W sytuacji gdy J. S. jest jednocześnie członkiem stowarzyszenia startującego w konkursie, to jako członek komisji podlegał wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 k.p.a. W tej sytuacji należy uznać, że zachodziła sytuacja, że żadna organizacja nie wskazała kandydata do komisji i komisja może działać bez takich osób na podstawie art. 15 ust.2da pkt 1 ustawy. W ocenie Sądu zarzuty zarzucające naruszenie przepisów art. 2 i art. 7 Konstytucji RP nie znajdują podstaw. Wskazane przepisy statuują zasadę praworządności. Fakt, iż jako członek komisji nie została powołana osoba, która była wyłączona z mocy prawa w zakresie rozpatrywania konkursu ofert w żadnym stopniu nie sprzeciwią się zasadzie praworządności. Z uwagi na powyższe biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.