VIII SA/Wa 267/17

WyrokWSA w Warszawie2017-11-17

Skład orzekający: Leszek Kobylski, Sławomir Fularski, Renata Nawrot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk osi, masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20%, została nałożona prawidłowo, pomimo zarzutów skarżącej dotyczących rzekomego niedopasowania wag użytych do pomiaru do wnęk na stanowisku ważenia?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały prawo materialne. Zarzuty skarżącej dotyczące niedopasowania wag do wnęk na stanowisku ważenia nie zostały potwierdzone dowodami. Wagi były zalegalizowane, używane zgodnie z instrukcją, a kierowca nie zgłaszał zastrzeżeń do procedury ważenia ani treści protokołu. Brak dowodów na wykazanie należytej staranności przez skarżącą uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę H. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej w wysokości [...] zł. Kara została nałożona za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, z uwagi na przekroczenie dopuszczalnych norm nacisku osi, masy całkowitej oraz wymiarów pojazdu. Skarżąca zarzuciła błędy pomiarowe wynikające z niedopasowania wag do wnęk na stanowisku ważenia oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędzia WSA Renata Nawrot, Protokolant Starszy referent Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 listopada 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi H. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę. Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] stycznia 2017 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ odwoławczy") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. z 2016 r., poz. 23, dalej jako "k.p.a."), art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64 d, art. 140 aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 1137; dalej: "p.r.d."), art. 41 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1440; dalej: "u.d.p."), § 3 ust. 1 lit b) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t. j. Dz.U. z 2016 r. poz. 2022) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: organ I instancji", "WITD") z [...] listopada 2016 r. nr [...] nadkładającej na H. R. (dalej: "skarżąca") karę pieniężną w wysokości [...] złotych. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 19 września 2016 r. w miejscowości [...] przy ul. [...] na drodze krajowej nr [...] inspektorzy inspekcji transportu drogowego zatrzymali do kontroli zespół pojazdów składający się z trzyosiowego pojazdu marki [...] o nr rej. [...] oraz dwuosiowej przyczepy ciężarowej marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem członowym kierował R. K., który wykonywał przewóz drogowy zbiorników betonowych (ładunek podzielny) na trasie [...] – [...], na rzecz skarżącej prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą: PHU [...] z siedzibą w [...]. Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z [...] września 2016 r. Decyzją z [...] listopada 2016 r. organ I instancji działając na podstawie art. 140 aa ust. 1 – 3 p.r.d. nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% a mniej niż 20 %. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi napędowej oraz przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu członowego. Pismem z 4 grudnia 2016 r. skarżąca odwołała się od wskazanego rozstrzygnięcia organu I instancji. Wniosła o uchylenie przedmiotowej decyzji oraz umorzenie postępowania. Zarzuciła błędne uzyskanie wartości pomiarowych wynikających z niedopasowania wysokości wnęk na stanowisku ważenia do wysokości użytych podczas kontroli wag typu SAW 10C. Skarżąca podniosła również zarzut naruszenie art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 12 oraz art. 77 i art. 107 § 1 k.p.a. Główny Inspektor Transportu Drogowego, wskazaną na wstępie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z [...] stycznia 2017 r. utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję WITD. Przedstawił ramy materialnoprawne niniejszego postępowania, przywołując brzmienie art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1-2, art. 140 aa ust. 3 pkt 1 p.r.d., art. 41 ust. ust. 3 u.d.p. GITD wskazał, że na podstawie delegacji ustawowej, wykaz dróg krajowych i dróg wojewódzkich, na których obowiązuje nacisk osi do 8 t i 10 t, został określony rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 13 maja 2015 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2015 r. poz. 802). Droga krajowa nr [...] na odcinku [...]/ DROGA [...] - [...]/[...]/ DROGA [...] - WĘZEŁ "[...]"/[...]/ WĘZEŁ "[...]"/ - [...]/ początek drogi ekspresowej/, [...]/ koniec drogi ekspresowej/ - [...]/ DROGA [...] - WĘZEŁ "[...]"/,[...]/ WĘZEŁ "[...]"/ - [...]/ DROGA [...]/ została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t. Następnie organ odwoławczy wskazał, że w wyniku pomiarów kontrolowanego zespołu pojazdów, stwierdzono następujące naruszenia dopuszczalnych norm: - nacisk 25,5 t na podwójnej osi napędowej (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) przekroczenie o 6,5 t, (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 34,21 %); - rzeczywista masa całkowita pojazdu członowego 53,6 t (po odjęciu 2% zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie dmc o 13,6 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 34 %); - rzeczywista długość zespołu pojazdów 19,2 m - przekroczenie o 0,45 m (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 2,32 %). Wyjaśnił, że norma dotycząca nacisków podwójnej osi napędowej jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem przekroczenie ich dopuszczalnych wartości powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o wartość powyżej 20 %, przekroczenie dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej, dlatego wymierzono karę pieniężną w wysokości [...]. GITD podkreślił, że w tak ustalonym stanie faktycznym organ I instancji nałożył karę pieniężną za brak zezwolenia kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do p.r.d. jest wydawane na przejazd pojazdu: a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI, b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. Stosownie zaś do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii VII: a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%, b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%, c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach. GITD wyjaśnił, że ustalając kategorię zezwolenia organ kieruje się wymiarami, masą, naciskami osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać. Powyższe warunki zostały określone przez ustawodawcę w załączniku nr 1 do p.r.d. Następnie organ dokonuje wyboru kategorii zezwolenia, której posiadanie zwalniałoby stronę postępowania z konsekwencji prawnych wynikającymi z treści art. 140ab ust. 1 p.r.d. Przy dokonywaniu kwalifikacji kategorii zezwolenia bez znaczenia jest okoliczność w postaci podzielności ładunku. Stosownie bowiem do treści art. 140ab ust. 2 p.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Organ odwoławczy wskazał, że miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z 27 maja 2016 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II o nr fabrycznych CH856254 i CH 856202. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w Siedlcach z datą ważności do 31 stycznia 2018 r. dla ww. wag. Dalej GITD, powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazał, że wagi typu SAW 10C/II mogły służyć zarówno do ustalenia dopuszczalnej masy całkowitej kontrolowanego pojazdu, jak również do pomiaru nacisku osi wielokrotnych. Zauważył, że w pkt 2.4 instrukcji obsługi wag SAW 10C/II wyraźnie wskazano, iż wagi te mogą być eksploatowane w konfiguracji samych tylko dwóch wag (jednej pary) przy pomiarach obciążenia osi. Przy tego rodzaju pomiarze, w żadnym razie nie zamieszczono ograniczenia co do liczby osi, które mogą być poddane takiemu ważeniu. Przewidziano natomiast również możliwość użytkowania wag w grupach od 4 do 6 - przy pomiarach obciążenia grupowego osi lub pomiarach wagi netto pojazdów dwu lub trzyosiowych, podczas jednej procedury pomiaru wagi. Równocześnie producent zalecił jednoczesny pomiar dla wszystkich kół w zamocowanej części pojazdu przy zastosowaniu odpowiedniej liczby połączonych wag, aby zapobiec powstawaniu błędów w pomiarach spowodowanych tarciem spoczynkowym. Dopuścił jednak możliwość jednoczesnego zważenia kół mostów wieloosiowych, pod warunkiem zrównoważenia różnic wysokości przy pomocy płyt pomocniczych. Przy czym wskazał nawet, że z wykorzystania podkładek można zrezygnować, jeżeli istnieją odpowiednie wgłębienia w nawierzchni w miejscu przeprowadzania pomiarów, w których można umieścić wagę SAW. Z takich też miejsc do ważenia pojazdów korzystają zaś inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego. GITD zauważył także, że instrukcja wskazuje, gdzie nie powinno się przeprowadzać pomiaru, a mianowicie w miejscu o nachyleniu ponad 2 % w kierunku jazdy. Tymczasem kontrolę przeprowadzono w miejscu zbadanym pod kątem pochylenia terenu legitymującym się protokołem z pomiaru pochylenia nawierzchni na stanowisku ważenia pojazdów z 27 maja 2016 r. Pomiary zawarte w jego treści wskazują, że pomierzone spadki mieszczą się także w normie tj. 0,44 % spadku podłużnego, 0,91 % spadku poprzecznego. Następnie organ odwoławczy wskazał na procesy ważenia, które mogą być przeprowadzone na co najmniej dwa sposoby tj.: 1) jednoczesne ważenie wszystkich osi pojazdu, pod warunkiem, że wagi znajdują się jednocześnie pod wszystkimi kołami (i pod wszystkimi osiami), 2) ważenie etapami, w zależności od liczby osi pojazdu (oś w znaczeniu faktycznym, tj. bez względu na odległość między osiami składowymi w rozumieniu § 4 ust. 1 rozporządzenia). W takim przypadku każda oś jest ważona osobno. Dwie wagi umieszczone są pod kołami aktualnie ważonej osi. Pojazd został ważony przy pomocy dwóch wag umieszczonych we wnęce fundamentowej. Wyniki pomiarów poszczególnych osi zostały sumowane w wyniku czego otrzymano naciski na osi wielokrotnej oraz masę całkowitą pojazdu. Miejsca przeprowadzenia pomiarów są dostosowane wysokością do wag typu SAW 10C i 10C/II. Różnica w wysokości między wersjami stalowymi, a aluminiowymi jest niwelowana płytami spodnimi zakupionymi wraz z wagami. W rzeczywistości wysokość tych wag jest identyczna. Kontrola nacisków osi, rzeczywistej masy całkowitej to czynności stricte techniczne, polegające na wjeździe poszczególnymi osiami pojazdu na parę wag, w tym przypadku na parę wag SAW 10C/II, w wyniku czego następuje odczytanie wyników pomiaru. GITD podniósł, że brak regulacji prawnych odnośnie procedury pomiaru za pomocą wag w żaden sposób nie świadczy, iż taki proces pozbawiony jest wiarygodności. Przestrzeganie zapisów instrukcji obsługi wag wydanej przez producenta gwarantuje właśnie prawidłowy proces pomiarów, co w niniejszej sprawie nastąpiło. Zauważył, że kierowca nie wnosił uwag jakoby miejsce ważenia nie było dostosowane do wag. Ponadto instrukcja ważenia dopuszcza ważenie nawet na powierzchniach nierównych, nieutwardzonych. Szczególne wymagania stawiane są na nachylenia terenu. Ewentualne różnice w głębokości wnęk a wysokością wag rzędu kilkunastu mm nie ma żadnego wpływu na proces ważenia pojazdu. Organ odwoławczy wskazał, że strona w toku postępowania przed organem I nie przedstawiła - stosownie do art. 140 aa ust. 4 pkt 1 lit. a i b p.r.d. - dowodów świadczących, iż dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Nie są zaś takimi dowodowi wyjaśnienia zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. GITD uznał, że zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny. Z całokształtu materiału dowodowego w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Nie doszło także naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego z 18 stycznia 2017 r. nie zgodziła się skarżąca. Pismem z 20 lutego 2017 r. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie występując o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi drugiej instancji do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów o postępowaniu tj.: 1) art. 7, art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w tym w szczególności w zakresie wysokości wnęk na miejscu do ważenia, w którym dokonano pomiarów ciężkości pojazdu skarżącej; 2) art. 80 k.p.a. przez niewłaściwe dokonanie oceny materiału dowodowego w sprawie, w tym w szczególności bezpodstawne ustalenie, że pomiary dokonane 19 września 2016 r. zostały dokonane prawidłowo w sytuacji gdy organ nie dysponuje danymi co do wysokości wnęk, w których odbyło się ważenie co ma istotne znaczenie dla ustalenia prawidłowości pomiaru; 3) art. 107 k.p.a. przez pominięcie i nieuzasadnienie twierdzenia w zakresie prawidłowego użycia wag, tj. dostosowania jej wysokości do wysokości wnęk i całkowite niewyjaśnienie z jakich względów należało uznać, że wysokość wnęki była odpowiednia do użytej wagi. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że pracownicy inspekcji transportu drogowego uzyskali błędne wartości pomiarowe, co było spowodowane niedopasowaniem wysokości wnęk na stanowisku do pomiarów w Radomiu do wysokości użytych podczas kontroli wag typu SAW 10C. Za nieuprawnione skarżąca uznała twierdzenie organu, że punkt wagowy w Radomiu dostosowany jest ważenia wagami typu SAW 10C. Podniosła, że dla prawidłowego dokonania pomiaru wagi istotne jest określenie jaka była wysokość wnęk na miejscu do ważenia i czy zachowana została równość płaszczyzny wag z punktem wagowym. Gdyby bowiem płaszczyzna ta znajdowała się poniżej powierzchni punktu wagowego to nacisk osi byłby rozłożony nierównomiernie i osiągnięte wyniki pomiaru nie obrazowałyby rzeczywistego stanu faktycznego z dnia kontroli. Zdaniem skarżącej, organ zaniechał dokonania tego istotnego ustalenia i nie przeprowadził żadnego dowodu na okoliczność ustalenia wysokości wnęk na miejscu ważenia, pomimo, że skarżąca wskazywała na ten fakt. Organ odwoławczy nie odniósł się do tego zarzutu, a w decyzji stwierdzono jedynie, że tego rodzaju wagi mogą służyć do ważenia zespołu pojazdów. Samo stwierdzenie, że punkt wagowy w [...] jest dostosowany do ważenia wagami typu SAW 10C jest zdecydowanie niewystarczający, a przede wszystkim nieprawdziwy. Jak wskazała skarżąca w swoim odwołaniu są trzy wysokości wag, które były lub są używane podczas ważenia przez ITD w [...] i tak waga typu LP 600 ma wysokość 57 mm, waga typu SAW10C aluminiowa - 39 mm, waga typu SAW 10C stalowa - 33 mm wysokości. Z uwagi na powyższe konieczne było wykonanie przeprowadzenie dowodu ustalającego dostosowanie wysokości wnęk do wysokości wag. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Istotnym jest, że ocena dokonywana jest przez sąd administracyjny według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t. j. Dz.U z 2017 r., poz. 1369, ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] stycznia 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] nakładającą na skarżącą karę pieniężną w wysokości [...] złotych za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII. Zdaniem Sądu, organy Inspekcji Transportu Drogowego obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne, nie dopuściły się naruszenia zarówno przepisów postępowania administracyjnego, jak i przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w niniejszej sprawie. W działaniu organów administracji publicznej, wydających wskazane powyżej decyzje, Sąd nie dopatrzył się także nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa materialnego. Sąd uznał, że w uzasadnieniu obu spornych rozstrzygnięć organów Inspekcji Transportu Drogowego wyjaśnione zostały w sposób dostatecznie jasny i przekonywujący motywy ich podjęcia, zaś przytoczona w tym zakresie argumentacja jest wyczerpująca i odnosząca się do stanowiska strony skarżącej. Definicja pojazdu nienormatywnego, zawarta w art. 2 ust. 35a p.r.d. stanowi, że pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. W myśl art. 41 u.d.p., po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz: 1. dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, 2. dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t, – mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego. Droga krajowa nr [...] w miejscowości [...] ul. [...], po której poruszał się kontrolowany pojazd, jest zaliczana do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 11,5 t. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 305) stanowią że: - § 2 ust. 1 pkt 4 długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy - 18,75 m; - § 2 ust. 2 szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 12, § 45 ust. 3 pkt 1, § 54 ust. 3, nie może przekraczać 2,55 m i nie obejmuje ona lusterek zewnętrznych, świateł umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów elastycznych wykonanych z gumy lub z innych tworzyw sztucznych. Szerokość nadwozia pojazdu, który przeznaczony jest do przewozu towarów w określonej temperaturze, jeżeli jego ściany boczne wraz z izolacją termiczną mają grubość nie mniejszą niż 45 mm każda, może wynosić do 2,6 m.; - § 2 ust. 4 wysokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 11, nie może przekraczać 4,00 m; - § 5 ust. 5 pkt. 5 lit c nacisk osi nie może przekraczać w przypadku: podwójnej osi napędowej, przy odległości (d) między osiami składowymi: c) pomiędzy 1,3 m a 1,8 m (1,3 < d < 1,8) - 18 ton albo 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w opony bliźniacze i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne, o którym mowa w § 5c, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w opony bliźniacze, a maksymalny nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony; - § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b) dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-13, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów mających 5 lub 6 osi: trzyosiowy pojazd samochodowy i dwuosiowa przyczepa - 40 ton. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu kontroli, w wyniku ważenia zespołu pojazdów (po odjęciu możliwych błędów) stwierdzono rzeczywisty nacisk podwójnej osi napędowej - 25,5 t, co przekracza dopuszczalne wartości o 6,5 t, tj. o 34,210%. W wyniku pomiaru rzeczywistej masy całkowitej zespołu pojazdów uzyskano zaś wynik 53,6 t, co przekracza dopuszczalne wartości o 13,6 t, tj. o 34%. Z kolei w wyniku pomiaru wymiarów zewnętrznych zespołu pojazdów wraz z ładunkiem stwierdzono: rzeczywistą wysokość – 3,63 m; rzeczywistą długość zespołu pojazdów - 19,2 m, co przekracza dopuszczalne wartości o 0,45 m, tj. o 2,343%, rzeczywistą szerokość 2,55 m. Organ odwoławczy po dokonaniu analizy treści zezwoleń od kategorii I do VII prawidłowo uznał, że stan faktyczny potwierdzony protokołem kontroli nie dawał możliwości uzyskania zezwolenia kategorii od I do VI. Stwierdzono więc wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż wskazane naruszenia stanowią pozostały przypadek przekroczenia dopuszczalnych parametrów. Nadto podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dmc o wartości powyżej 20%, poza stwierdzeniem przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej. Stosownie do art. 64 ust. 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Zgodnie z art. 140aa p.r.d. za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Z kolei w myśl art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. kara pieniężna za brak zezwolenia kategorii VII wynosi: 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%; 2.000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20 % oraz 15.000 zł - w pozostałych przypadkach. W niniejszej sprawie skutkiem stwierdzonych naruszeń było nałożenie na skarżącą kary pieniężnej w kwocie [...]złotych za brak podczas wykonywania przejazdu zezwolenia kategorii VII, gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20%. Zdaniem Sądu, organy prawidłowo ustaliły, że wskazane powyżej naruszenia dopuszczalnych norm uzasadniały przyjęcie wysokości kary wskazanej w art. 140 ab ust. 1 pkt 3 p.r.d. lit. c). Wyjaśnić przy tym należy, że postępowanie w sprawie wymierzenia kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia ma swoistą specyfikę, bowiem dowód stanowiący w istocie podstawę do nałożenia kary jest uzyskiwany przez ważenie pojazdu, które odbywa się na zatwierdzonym przez właściwe służby stanowisku do kontroli pojazdów i sporządzeniu z tej czynności protokołu. Dowód z dokumentu urzędowego, jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli drogowej ma znaczenie szczególne, bowiem posiada cechy dokumentu w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 28 kwietnia 2008 r., II GSK 50/08, Lex nr 505272, wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 listopada 2007 r., VI SA/Wa 1482/07, Lex nr 385345). W protokole kontroli zostaje utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali na drodze, a popisany przez osoby uczestniczące w tej czynności, tj. przez inspektorów i kierowcę stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r., II GSK 1062/09, Lex nr 746054). Protokół taki może być podważony jedynie przez konkretny dowód, że dane w nim zgromadzone są nieprawdziwe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2010 r. o sygn. akt II GSK 1062/09, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, nie można podzielić podnoszonych w skardze zarzutów odnośnie prawidłowości ważenia. Podstawowe znaczenie mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli i opisane w protokole kontroli. Zasadniczo jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy nastąpiło określone naruszenie przepisów powołanej wyżej ustawy oraz na kwalifikację tego przekroczenia. W kontrolowanej sprawie procedura ważenia odbyła się za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych przez kompetentny organ i jej wyniki są w pełni wiarygodne. Organy orzekające wykazały bowiem, że przeprowadzone ważenie odbyło się na stanowisku przystosowanym na dzień kontroli, tj. 19 września 2016 r. do użycia wag SAW 10C/II. W aktach sprawy znajduje się ważny protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku do ważenia pojazdów z 27 maja 2016 r. Nadto pomiarów dokonano w obecności kierowcy, który nie zgłaszał uwag zarówno czy to do wspomnianej procedury ważenia, czy też treści samego protokołu, który po zapoznaniu się podpisał nie wnosząc zastrzeżeń. Jednocześnie Sąd zauważa, że akta nadesłanej sprawy administracyjnej zawierają dokumenty, na które powołuje się organ uzasadniając możliwość użycia przedmiotowych wag, tj. m.in. protokół pochylenia terenu na stanowisko ważenia, świadectwa legalizacji użytych wag, instrukcje obsługi wag. Warto w tym miejscu wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku sygn. akt II GSK 2301/11 z 5 marca 2013 r. (www.orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że "skoro użyta do ważenia waga posiadała ważne świadectwo legalizacyjne i używana była zgodnie z instrukcją obsługi, to nie ma podstaw do kwestionowania wyników tego ważenia" (por. też wyrok NSA z dnia 10 maja 2016 r., sygn. akt II GSK 2766/14). W konsekwencji, zdaniem Sądu, stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i wynika z niepodważonego protokołu kontroli. W niniejszej sprawie poddany kontroli kierowca w żaden sposób nie zanegował prawidłowości czynności kontrolnych. Brak jest bowiem w protokole zastrzeżeń co do sposobu przeprowadzonej kontroli. Kierowca, będąc także przesłuchany w charakterze świadka, nie zanegował procedury i wyników ważenia pojazdu. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że domniemanie prawdziwości, o którym mowa w art. 76 § 1 k.p.a. nie zostało obalone, albowiem strona nie przedstawiła w toku postępowania żadnych dowodów czy okoliczności mogących podważyć ustalenia poczynione przez organ kontrolny. Zgodnie z treścią art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a i b p.r.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Sąd za prawidłowe uznał stanowisko organu, w świetle którego skarżący nie wykazał w sprawie dochowania należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz braku wpływu na powstanie naruszenia. Sąd zauważa, że strona w toku postępowania przed organami obu instancji nie przedstawiła bowiem dowodów świadczących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Reasumując, w ocenie Sądu, organy w toku postępowania zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, oparły swoje rozstrzygnięcia na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny oraz uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach, w sposób wymagany przez art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 80 k.p.a. Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło