VIII SA/Wa 290/13
PostanowienieWSA w Warszawie2014-01-02
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, posiadający stały dochód i oszczędności przekraczające wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący, posiadając stały dochód i oszczędności przekraczające wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, nie wykazali, iż nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Posiadanie zasobów finansowych, zwłaszcza przy stałym dochodzie, przesądza o braku możliwości zastosowania instytucji prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący M. S. i R. S. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi kasacyjnej od decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Wskazali na swoje dochody, wydatki, raty kredytów i zadłużenia, a także posiadane oszczędności. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony. Sąd ocenił, że posiadane przez skarżących oszczędności i stały dochód nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 2 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. S. i R. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. S. i R. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
Postanowieniem z dnia 24 maja 2013 r. odmówiono M. i R. S. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2013 r. załączonym do skargi kasacyjnej skarżący ponownie zwrócili się o przyznanie prawa pomocy. W uzasadnieniu podali, że mają troje małoletnich dzieci, utrzymują się z wynagrodzenia za prace w łącznej wysokości [...] zł, a na ich stałe koszty składa się rata kredytu mieszkaniowego – [...] zł, rata do Urzędu Skarbowego – [...] zł, spłata zadłużenia w ZUS – [...] zł, utrzymanie mieszkania – [...] zł, bieżące wydatki – [...] zł. Wyjaśnili, że na dzień złożenia wniosku posiadają oszczędności w wysokości [...]zł.
W wyniku uzupełnienia wniosku złożyli zaświadczenia o wysokości wynagrodzeń oraz wyciągi z rachunku bankowego skarżącej.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Złożony wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania wynoszą [...] zł tytułem wpisu od skargi klasacyjnej.
Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Możliwość przyznania prawa pomocy uzależniona jest od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy wykazanej w treści wniosku tak, aby można było jednoznacznie stwierdzić, że skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając przedmiotowy wniosek, stan faktyczny sprawy oraz sytuację majątkową i rodzinną wnioskodawców stwierdzić należy, że w sprawie brak jest podstaw dla przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Skarżący posiadają stały dochód z tytułu zatrudnienia – [...] zł oraz deklarowane oszczędności w wysokości [...] zł. W zasadzie posiadanie jakichkolwiek zasobów finansowych zwłaszcza przy stałym dochodzie przesądza o braku możliwości zastosowania instytucji prawa pomocy. W przypadku skarżących oszczędności te przekraczają wysokość ustalonego wpisu od skargi kasacyjnej ([...] zł) przy czym są to jedyne koszty do jakich są oni zobowiązani. Trudno w tej sytuacji przyjąć, że posiadając zgromadzone oszczędności skarżący nie są w stanie partycypować w kosztach sądowych.
Niezależnie od powyższego z analizy rachunku bankowego nie wynika, aby małżonkowie mieli trudności z realizowaniem bieżących zobowiązań i aby ich sytuacja materialna wskazywała na problemy finansowe. Dodać również należy, że skarżący nie wykonali w pełni wezwania z dnia [...] grudnia 2013 r. do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy, bowiem wyciągi z rachunku bankowego złożyła jedynie M. S..
Z uwagi na powyższe na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 1
i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło