VIII SA/Wa 293/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2010 r. sprawy ze skargi G. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości oddala skargę. Syg. akt VIII SA/Wa 293/10 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu na posiedzeniu niejawnym odwołania G. W. od decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] listopada 2009 roku, nr [...] orzekającej o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego przebiegu granic nieruchomości będącej własnością H. i W.małżonków W., oznaczonej nr [...] na podstawie protokołu z badania księgi wieczystej nr [...] i nieruchomości będącej własnością W. W. oznaczonej nr [...] na podstawie protokołu badania księgi wieczystej nr [...], a nieruchomością sąsiednią będącą własnością G. M. W. oznaczoną numerami [...] i [...] na podstawie protokołu badania księgi wieczystej nr [...] i nr [...] na podstawie protokołu badania księgi wieczystej nr [...], położonych w miejscowości R. i przekazał sprawę z urzędu do Sądu Rejonowego w G. celem rozpatrzenia – orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i dokonanej ocenie prawnej. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 roku Wójt Gminy P. umorzył postępowanie rozgraniczeniowe dotyczące ustalenia granicy pomiędzy nieruchomościami H. i W. małżonków W., W. W., a sąsiednią nieruchomością będącą własnością G. W., położonych w miejscowości R. i przekazał sprawę z urzędu do Sądu Rejonowego w G.. Od decyzji tej odwołał się W. W. podnosząc, że sprawa rozgraniczenia może być załatwiona w postępowaniu administracyjnym, jeżeli zostaną usunięte bezprawnie poczynione zmiany w dokumentacji geodezyjnej. W uzasadnieniu odwołania szczegółowo opisuje wcześniej zaistniałe nieprawidłowości, zarówno w przeprowadzaniu regulacji, jak i w dokumentacji geodezyjnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaliło i zważyło co następuje: Na wniosek W. W. złożony w 2004 roku toczyło się postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działkami wskazanymi w zaskarżonej decyzji. Postępowanie administracyjne było zawieszane, a ponadto na wniosek G. W. zostało wszczęte postępowanie przed Głównym Geodetą Kraju, dotyczące prawidłowości dokumentacji geodezyjnej dotyczącej wcześniejszego podziału nieruchomości. W dniu [...] maja 2009 roku przeprowadzający czynności techniczne rozgraniczeniowe geodeta złożył operat rozgraniczeniowy. Z dokumentacji wynika, że jako strony zainteresowane ustaleniem granic stawili się W. W. i G. W., lecz nie doszło do zawarcia ugody co do przebiegu linii granicznych. Organ wskazał, że zgodnie z art. 34 ust.1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 roku, nr 240, poz. 2027 ze zm., dalej jako ustawa prawo geodezyjne i kartograficzne) jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego spokojnego stanu posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi. Wójt umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia Sądowi. W związku z tym, że strony nie zawarły ugody, organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję, zgodnie z art. 34 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne. Organ odwoławczy nie podzielił zarzutu zawartego w odwołaniu, że istnieją wystarczające dowody na ustalenie granic na podstawie zgromadzonych dowodów i wydanie merytorycznej decyzji, bowiem już z treści odwołania wynika, że skarżący kwestionuje prawidłowość wielu istniejących dokumentów. W ocenie organu, okoliczność którą podnosi skarżący, że geodeta prowadzący postępowanie rozgraniczeniowe pełni obecnie funkcję geodety powiatowego, pozostaje bez wpływu na prawidłowość umorzenia postępowania. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył G. W.. Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie przepisów postępowania art. 7, art. 77, art. 107 i art. 156 k.p.a. Nadto skarżący zarzucał naruszenie przepisu prawa materialnego – art. 34 ust.1 i 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne, ponieważ organ umorzył postępowanie rozgraniczeniowe mając wystarczające dowody z państwowego zasobu geodezyjnego i od stron postępowania do ustalenia granic na gruncie i do wydania na podstawie art. 33 ust. 1 prawa geodezyjnego i kartograficznego merytorycznej decyzji o rozgraniczeniu. W uzasadnieniu skargi skarżący podnosił, że o nieprawidłowościach popełnionych przez geodetę przy wykonywaniu operatu rozgraniczeniowego informował Wójta Gminy P., który odpowiednio nie zareagował. Wykonany operat przez ponad dwa lata nie został włączony do państwowego zasobu geodezyjnego. Jego zdaniem, geodeta dysponując współrzędnymi granic, czołówkami, zarysem pomiarowym, arkuszami mapy zasadniczej, mapą ewidencyjną, operatem technicznym kontroli ewidencji, punktami osnowy, szkicami polowymi i innymi dowodami otrzymanymi od stron nie dokonał prawidłowej analizy tych dowodów, a ustalenie granic oparł tylko na zarysie pomiarowym. Wskutek popełnionych błędów geodeta wskazał granice niezgodnie z zarysem pomiarowym. Wskazywał, że geodeta wiedząc, iż w skutek nieprawidłowości w postępowaniu podziałowym w 1994 roku i 1995 roku została już drastycznie zmniejszona szerokość działki nr [...] z 18, 5 m do 16,1 m, to zamiast usunąć tę nieprawidłowość, to jeszcze zmniejszył szerokość tej działki. Skarżący dalej wskazywał, że geodeta nie rozmieścił linii granicznych zgodnie z częścią opisową protokołu, nie naniósł w szkicu istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] i gospodarczego na działce nr [...], natomiast naniósł płot pomiędzy działkami nr ew. [...] i [...] w miejscu gdzie go nie było i nie ma. Również nie wykazał w szkicu podstawowych miar określających położenie punktów granicznych względem punktów granicznych sąsiednich granic. Skarżący zwracał uwagę, że geodeta ustalając na gruncie granice popełnił nieprawidłowość, która powoduje bezwzględną nieważność postępowania rozgraniczeniowego, gdyż nie zawiadomił o czynności ustalania granic zarządcy drogi [...] do G.. W dalszej części uzasadnienia zarzucał, że sporządzona przez geodetę opinia w żadnym stopniu nie wypełnia wymogów określonych w § 23 rozporządzenia w sprawie rozgraniczenia nieruchomości. Geodeta zamiast dokonać oceny prawidłowości przebiegu granic wskazanych na podstawie dokumentów, wskazań na gruncie, większość opinii poświęcił podważaniu wiarygodności każdego dokumentu uzyskanego z państwowego zasobu geodezyjnego. Wskazywał, że geodeta rażąco naruszył § 20 ust.1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie rozgraniczenia nieruchomości sporządzając wykaz dokumentacji geodezyjnej i ocenę w opinii, zamiast w protokole granicznym. Geodeta przeniósł do opinii wykaz dokumentacji geodezyjnej i ocenę opinii zamiast zawrzeć to w protokole granicznym. Zrobił to, jego zdaniem aby zatuszować swoje uchybienia. Skarżący wskazywał, że geodeta naruszył także § 19 pkt 6 rozporządzenia o rozgraniczeniu i nie dołączył do dokumentacji rozgraniczeniowej map, które uzyskał od stron. G. W. podnosił, że wójt będąc powiadomionym o popełnionych nieprawidłowościach nie zareagował na nie, a wręcz odwrotnie uznał je za zgodne z prawem. Zaakceptował prawidłowość wykonania operatu mimo, że nie posiada wykształcenia geodezyjnego i potrzebnych uprawnień. W jego ocenie w przedmiotowym postępowaniu rozgraniczeniowym granice na gruncie nie zostały ustalone nie z powodu braku dowodów, tylko z powodu nierzetelnego i niezgodnego z prawem wykonania czynności technicznych przez geodetę. Udzielając odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się, więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako p.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej chyba, że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Należy zauważyć, że zgodnie z przepisem art. 33 ust. 1 i 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Wydanie decyzji poprzedza: 1) dokonanie przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami; w przypadku stwierdzenia wadliwego wykonania czynności upoważnionemu geodecie zwraca się dokumentację do poprawy i uzupełnienia; 2) włączenie dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Art. 34 ust. 1 i 2 wyżej powołanej ustawy stanowi, że jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust.1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Wobec zastosowania przez organy art. 34 ust. 1 i 2 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne i umorzenia postępowania, kontroli Sądu podlegać będzie prawidłowość podstaw do zastosowania tegoż przepisu. Skarżący w swojej skardze, która ma charakter opisowy wskazuje wiele uchybień, których dopuścił się geodeta uprawniony sporządzający dokumentację techniczną w postępowaniu rozgraniczeniowym. Jednocześnie skarżący wskazuje, iż organ nie miał podstaw do umorzenia postępowania, ponieważ zgromadzone dokumenty dawały podstawy do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości. Należy zauważyć przede wszystkim, że pomiędzy stronami postępowania nie doszło do zawarcia ugody. Podstawą do wydania decyzji rozgraniczeniowej przez organ administracji publicznej są przeprowadzone przez geodetę uprawnionego czynności techniczne, zgromadzone dowody. Organ winien ocenić, czy zostały zebrane wszystkie istotne dowody dla ustalenia granic oraz czy mogły one być miarodajne dla ustalenia tych granic, a to ze względu na ich aktualność i moc dowodową (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach z dnia 14 marca 1995 roku, syg. akt SA/Ka 555/94). Organ dysponując niejednoznacznymi dowodami co do przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami należącymi do małżonków H. i W. W. a nieruchomością G. W. faktycznie nie miał podstaw do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. Skarżący kwestionuje prawidłowość przebiegu granic pomiędzy działkami, które powstały w wyniku podziału działek nr ew. [...] i [...]. Wnosił o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą wprowadzenia zmian w części graficznej operatu ewidencji gruntów i budynków dotyczących przebiegu granicy działek oznaczonych w ewidencji nr [...], [...], [...], [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2009 roku Główny Geodeta Kraju, nr [...] zasadniczo odmówił stwierdzenia nieważności wskazywanej decyzji za wyjątkiem zapisu o stopniu przydatności operatów w następnych opracowaniach. Należy zauważyć, że w aktach znajduje się opinia Wojewódzkiego Biura Techniki i Nadzoru Geodezyjno- Kartograficznego z dnia [...] września 2006 roku, dotycząca poprawności przeprowadzenia czynności przyjęcia granic nieruchomości wykonanych podczas realizacji pracy geodezyjnej związanej z podziałem nieruchomości oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...] i [...], położonych we wsi R. w gminie P., powiat b.. Z treści tegoż dokumentu wynikało, że złożona dokumentacja naruszała zasady wynikające z przepisów prawnych oraz że dokonane zmiany powierzchni działek nie miały podstaw prawnych. Należy również wskazać, że geodeta uprawniony w opinii z dnia [...] kwietnia 2009 roku, opracowanej w postępowaniu rozgraniczeniowym po przeprowadzeniu analizy dokumentów zgromadzonych wskazywał, że ,,przedmiotowa granica ustalona na podstawie zebranych dokumentów budzi wątpliwości, tym bardziej, że nie odszukano znaków granicznych, a dokumenty na podstawie których próbowano odtworzyć przebieg granic nie zawierają pewnych danych co do ich przebiegu’’. Strony postępowania wskazywały na odmienny przebieg linii granicznych. W związku z występującymi rozbieżnościami co do wiarygodności oraz prawidłowości dokumentów, które mogłyby stanowić podstawę do wydania decyzji o rozgraniczeniu, nie można uznać za trafny zarzut skarżącego, że zebrany materiał dowodowy pozwalał na ustalenie przebiegu granic. Takie wątpliwości przedstawiał organowi geodeta uprawniony dokonujący analizy zebranego materiału dowodowego. W związku z zaistniałymi wątpliwościami, zwłaszcza, że jak wynika z protokołu granicznego i opinii geodety, iż przebieg granicy należałoby wytyczyć według ostatniego spokojnego stanu posiadania, takie ustalenia wymagałyby dalszego postępowania dowodowego, a zgromadzone dowody w sprawie nie pozwalały na jednoznaczną ocenę przebiegu linii granicznych. Wobec powyższego biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak na wstępie.