VIII SA/Wa 299/19
WyrokWSA w Warszawie2019-06-27
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Artur Kot, Iwona Szymanowicz - Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej na przewoźnika drogowego za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu oraz za niewyposażenie kierowcy w wymagane dokumenty, stanowi naruszenie zasady ne bis in idem, jeśli wcześniej nałożono na niego karę pieniężną z tytułu przejazdu pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie dwóch odrębnych kar pieniężnych, jednej na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym (za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia) i drugiej na podstawie ustawy o transporcie drogowym (za przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej i brak dokumentów), nie narusza zasady ne bis in idem. Sankcje te wynikają z odrębnych przepisów, mają inny charakter przedmiotowy i podmiotowy, a zatem nie stanowią podwójnego karania za to samo naruszenie. Sąd podkreślił, że przedsiębiorca, będąc jednocześnie kierowcą, miał wpływ na powstanie naruszeń i nie wykazał okoliczności wyłączających jego odpowiedzialność.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę J. C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 500 zł. Kara została nałożona za dopuszczenie do przewozu pojazdem o masie przekraczającej dopuszczalną o co najmniej 20% oraz za niewyposażenie kierowcy w dokumenty związane z przewożonym ładunkiem. Skarżący zarzucił dwukrotne karanie za to samo naruszenie, błędy w protokole kontroli oraz nieprawidłowe zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marlena Stolarczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 czerwca 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. C. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w transporcie drogowym oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2019 roku, nr[...]Główny Inspektor Transportu drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm. - zwanej dalej kpa), art. 4 pkt 22 lit. o), art. 87 ust. 1 pkt 3 lit d, art. 92a ust. 1, ust. 3, ust. 7 pkt 1 i 2, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 58
zwanej dalej utd), lp. 1.12, lp. 10.2.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 2 pkt 353, art. 64 ust. l, 2, art. 64 ust. 1 pkt 3, art. 64c, art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1990
zwanej dalej prd), § 3 ust. 1 pkt 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania J. C. od decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]grudnia 2018 r. nr [...]o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości [...] (dziesięć tysięcy pięćset) złotych - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia faktyczne i dokonana ocena prawna.
Zaskarżoną decyzją nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości [...] ([...]) złotych.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło:
1. niewyposażenie kierowcy w dokumenty, o których mowa w art. 87 ustawy
o transporcie drogowym) — za każdy dokument,
2. dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona, o co najmniej 20%.
W dniu [...]października 2018 r. w miejscowości [...]na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli czteroosiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 32000 kg. Samochodem ciężarowym kierował przedsiębiorca J. C., który wykonywał krajowy transport drogowy z ładunkiem sypkim. Podczas kontroli kierowca okazał wypis z licencji nr [...]na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy. Kontrolę udokumentowano protokołem nr [...] z dnia [...]października 2018 r.
Na skarżącego na podstawie art. 92a ust.1,7,11 utd – zał. Nr 3 lp. 10.2.4 nałożono karę w wysokości [...]zł – dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, którego dopuszczalna masa została przekroczona co najmniej 20% oraz zał. 3 lp. 1.12
w wysokości [...]zł – za niewyposażenie kierowcy w dokumenty, których mowa w art. 87 utd – za każdy dokument.
W odwołaniu skarżący zaznaczył, że nie zgadza się z treścią oraz rodzajem naruszenia za które został ukarany. Dalej strona zaznaczała, że podpisanie protokołu kontroli bez uwag, nie jest jednoznaczne z potwierdzeniem opisanego naruszenia. Strona podkreśla, iż w protokole kontroli znajdują się błędy, które wykluczają popełnienie wykroczenia. W ocenie strony zgodnie z art. 92 UTD nie powinno się nakładać na stronę dwóch kar, za to samo naruszenie.
Ponadto strona zaznacza, że przepisy będące podstawą nałożenia finansowych kar administracyjnych powinny być sformułowane w sposób precyzyjny i znajdować wyraźną podstawę w przepisach ustawowych.
Organ odwoławczy po analizie materiału dowodowego zgromadzonego
w sprawie stwierdził co następuje:
W ocenie organu wyjaśnić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.
Treść art. 92a ust. 1 i 7 w zw. z załącznikiem nr 3 do utd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 3 do utd. W tym zakresie organ nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych.
W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 18 kpa, na mocy art. 189a § 2
pkt 1 nie ma zastosowania w niniejszej sprawie. Ponadto, należało wskazać,
iż zastosowania nie znajdzie również art. 18 oraz art. 189f, które regulują przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia.
Kwestie te zostały uregulowane odrębnie przez ustawę o transporcie drogowym
w art. 92c ust. 1 pkt 1 utd.
Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 kpa daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa kpa.
Zgodnie z art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 12 000 złotych za każde naruszenie.
Stosownie do treści art. 92a ust. 3 utd, suma kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1,
nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych.
Jak stanowi art. 92a ust. 7 utd, wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu
drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9. Natomiast popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10 — załącznika nr 3 do ustawy.
Zgodnie z art. 92c ust. 1 utd, nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postepowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne
czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia,
a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Stosownie do treści art. 4 pkt 15 utd, przewoźnik drogowy to przedsiębiorca uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie transportu drogowego.
Zgodnie z art. 4 pkt 22 lit. l) utd, użyte w ustawie określenia oznaczają: obowiązki lub warunki przewozu drogowego - obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.
Definicja pojazdu nienormatywnego została zawarta w art. 2 pkt 35a prd. Pojazd nienormatywny według ustawowej definicji jest to pojazd lub zespół pojazdów, którego
naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.
Stosownie do art. 64 ust. 1 prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:
- pkt 1 uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ,
a w przypadku pojazdu nienorrnatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy.
- pkt 2 przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa
w pkt 1.
W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienorrnatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 ww. ustawy podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, kartę kierowcy, wykresówki, zapisy odręczne i wydruki z tachografu oraz zaświadczenie, o którym mowa w art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem.
Zgodnie z lp. 1.12. załącznika nr 3 do utd, niewyposażenie kierowcy w dokumenty,
o których mowa w art. 87 ustawy o transporcie drogowym) - za każdy dokument, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 500 złotych.
Podczas kontroli kierowca nie okazał dokumentów związanych z przewożonym ładunkiem oraz oświadczył, że nie posiada takiego dokumentu przy sobie.
Kara pieniężna z tytułu przedmiotowego naruszenia wynosi: 500 złotych.
Odnośnie naruszenia lp. 10.2.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym:
Jak stanowi § 3 ust. 1 pkt. 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. 2016 r. poz. 2022 ze zm.) dopuszczalna masa całkowita pojazdu,
z zastrzeżeniem ust. 2-20, nie może przekraczać w przypadku pojazdu samochodowego o liczbie osi większej niż trzy - 32 tony. Natomiast dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku grupy osi składającej się z dwóch osi napędowych, przy odległości (d) między osiami składowymi nie mniejszej niż 1,30 m
i nie większej niż 1,80 m lub w przypadku pojazdów, o których mowa w 5 4 ust. 2, nie większej niż 2,00 m (1,30 5 d 5 1,80 lub 2,00) — 18 ton; dopuszcza się 19 ton, jeżeli oś napędowa jest wyposażona w koła bliźniacze lub koła pojedyncze wyposażone
w szerokie opony (typu "Super Single") i zawieszenie pneumatyczne lub równoważne,
o którym mowa w § 5b, albo jeżeli każda z osi napędowych jest wyposażona w koła bliźniacze, a największy nacisk każdej z tych osi nie przekracza 9,5 tony.
W dniu kontroli ww. samochodem ciężarowym wykonywano przejazd z ładunkiem sypkim (ładunek podzielny). Stosownie do art. 2 pkt 35 lit. b) prd, ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A cantrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości co do podzielności przewożonego ładunku.
W wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:
- rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego 44,8 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) — przekroczenie o 12,8 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 40 %),
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...]listopada 2014 r. Pojazd został zważony przy zastosowaniu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW lOC/III o nr fabrycznych [...]i [...]. Wagi te w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwem deklaracji z dnia [...]stycznia 2018 r. oraz [...]lutego 2018 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz
o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] października 2018 r.
Zgodnie z lp. 10.2.3 załącznika nr 3 do utd, dopuszczenie do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona, co najmniej 20% sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 10000 złotych.
Odnosząc się do argumentacji strony, w ocenie organu odwoławczego pozostaje ona
bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, iż protokół kontroli [...]z dnia [...]października 2018 r. został wypełniony prawidłowo.
Uzyskane wyniki ważenia ww. pojazdu zostały opisane w załączniku do protokołu kontroli, jednoznacznie z nich wynika, że został przekroczony dopuszczalny nacisk na podwójnej osi napędowej oraz rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego.
Należy podkreślić, iż w przedmiotowej sprawie strona postępowania była jednocześnie kierowcą pojazdu. Została ona poinformowana o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących jej uprawnieniach. Strona podpisała się pod oświadczeniem kierującego pojazdem, czym potwierdził iż zapoznał się z informacjami tam zawartymi.
Ponadto kierowca nie wskazał żadnych uwag do przeprowadzonego ważenia pojazdu, bądź to w miejscu przeznaczonym na "uwagi osoby kontrolowanej", bądź też ręcznie przy składanym podpisie. Warto zauważyć, że ustawodawca przyjął założenie,
iż wiarygodny materiał dowodowy w tak uproszczonym postępowaniu, jakim jest kontrola drogowa pojazdu, można zgromadzić "na gorąco" w trakcie wykonywanych czynności kontrolnych. To nakłada dużą odpowiedzialność na prowadzących postępowanie inspektorów lnspekcji Transportu Drogowego, by w trakcie dość krótkotrwałego, z reguły kilkudziesięciominutowego postępowania, ustalono wszelkie niezbędne okoliczności, mając na uwadze niepowtarzalność takich czynności. Jednakowo duża odpowiedzialność ciąży również na kontrolowanym kierowcy,
by w sposób czynny uczestniczył w czynnościach kontrolnych i na bieżąco zgłaszał ewentualne zastrzeżenia i uwagi, które następnie winny być wpisane do protokołu. Tylko w ten sposób można bowiem ustalić wiarygodny stan faktyczny, znajdujący odzwierciedlenie w protokole, a w przypadku stwierdzenia naruszeń przepisów, będący podstawą do sporządzenia decyzji administracyjnej.
Biorąc powyższe pod uwagę należało podkreślić, że cała procedura ważenia pojazdu odbyła się prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych, a jej wyniki są w pełni wiarygodne.
W rozpatrywanej sprawie nie ma zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 utd, który stanowi, iż nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. l, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia,
a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Należy w tym miejscu podkreślić, iż kierowca, będący jednocześnie przedsiębiorcą oświadczył podczas kontroli drogowej, że dokonał osobiście załadunku ww. pojazdu. Wobec powyższego miał on wpływ i to znaczący na powstałe naruszenie.
Należy zatem wskazać, że w przypadku stwierdzenia przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz z przekroczeniami w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej, długości lub szerokości, wykonywanego przez przewoźnika drogowego w związku
z wykonywaniem transportu drogowego, należy wszcząć dwa, niezależne postępowania administracyjne na podstawie przepisów ustawy — Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 58, z późn. zm.).
Należy przy tym podkreślić, iż obie sankcje nie są ze sobą tożsame zarówno ze strony przedmiotowej jak i podmiotowej. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym sankcjonują poruszanie się pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia. Odpowiedzialność z tytułu tego naruszenia ponoszą podmioty określone w art. 140aa ust. 3 ustawy — Prawo o ruchu drogowym. Natomiast przepisy ustawy o transporcie drogowym sankcjonują naruszenia określone w załączniku I do rozporządzenia 2016/403, za które odpowiadają wyłącznie przewoźnicy drogowi wykonujący przejazd w związku z wykonywaniem transportu drogowego na mocy art. 92a ust. 7 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. Są to więc sankcje wynikające z odrębnych przepisów.
W niniejszej sprawie nie nastąpiło naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Według tego przepisu,
uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn,
z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Zaskarżona decyzja zawierała wszystkie niezbędne elementy wymagane przez art. 107 kpa. W szczególności zawierała uzasadnienie faktyczne, w którym wymieniono fakty, jakie organ uznał za udowodnione oraz dowody, na których organ się oparł. Decyzja zawierała również uzasadnienie prawne, w którym w niezbędnym zakresie przywołano podstawy prawne decyzji o nałożeniu kary na stronę wraz z przytoczeniem właściwych przepisów prawa. W zaskarżonej decyzji jasno została określona podstawa prawna jej wydania, jak również wskazano fakty, którymi kierował się organ, wydając decyzję. Podkreślić zatem należy, mając na względzie treść zaskarżonej decyzji, że nie został w żaden sposób naruszony art. 107 kpa.
Zaskarżona decyzja zawierała wszystkie konieczne elementy.
Ponadto mając na uwadze zarzuty strony dot. naruszenia art. 2 Konstytucji RP organ wyjaśnia, iż organ administracji publicznej nie jest uprawniony do rozstrzygania
o zgodności bądź nie przepisów obowiązujących ustaw z tym aktem. Organem takim jest jedynie Trybunał Konstytucyjny.
W opinii organu odwoławczego postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone
z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ I instancji działał na podstawie przepisów prawa, podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także czyniąc zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący.
Mając na uwadze powyższy stan faktyczny i prawny orzeczono jak na wstępie.
Skargę na decyzje organu odwoławczego - Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]luty 2019 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...]w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w wysokości [...] (słownie: [...]złotych) z tytułu:
Dopuszczenia do wykonywania przewozu drogowego pojazdem lub zespołem pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 12 t, których dopuszczalna masa całkowita została przekroczona, co najmniej 20%.
Skargę na decyzję organu odwoławczego wniósł J. C..
Zaskarżonej decyzji zarzucał:
- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na wynik postępowania w mojej sprawie . tj. art. 7 kpa. art. 8 k.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
- naruszenie zasad postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na wynik
postępowania, tj. art. 11 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie przez organ zasadności przesłanek nałożenia kary pieniężnej w kontekście tzw. przepisów ogólnych dotyczących stosowania przepisów ustawy.
Na podstawie powyższych zarzutów wnosił o :
- uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji
- zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podnosił, że po ponownym przeanalizowaniu postępowania administracyjnego jednoznacznie stwierdził iż nie zgadza się z kwotą, którą organ nałożył na działalność prowadzoną przeze niego. Tym bardziej iż za powyższe naruszenie już otrzymał karę w wysokości 15.000 zł - decyzja w załączeniu.
Wskazywał, że w tym przypadku mamy do czynienia z bardzo nie sprawiedliwą sytuacją. Kontrola drogowa odbyła się w października 2018 r. Podczas kontroli drogowej zostało stwierdzone naruszenie odpowiadające kategorii VII w pozostałych przypadkach, a więc przekroczenia powyżej 20 procent. Ponadto w protokole ważenia są poważne błędy które nie potwierdzają tych przekroczeń. Wyniki ważenia zostały wpisane nie zgodnie z punktem szóstym z rubryki OBJAŚNIENIA ze strony czwartej.
W związku z powyższym wielkość przekroczenia ponad normę jest obarczona wielkim błędem.
A także na podstawie art.92 utd nie powinno się na niego nakładać ponownie karę pieniężną ponieważ za to samo naruszenie już zostałem ukarany. Uważał,
że należało stwierdzić iż opis naruszeń z jednej jak i z drugiej decyzji dotyczą tego samego przekroczenia.
Opisana sytuacja jego zdaniem również wyczerpuje znamiona art. 92b ust.1
w myśl, którego nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący
przewóz zapewnił:
1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców
przepisów:
a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85
i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85,
b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym,
c) umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. nr 94, poz. 1086 i 1087);
2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub
premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego oraz art. 92c ust. 1 w myśl którego: nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia,
a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Podnosił, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i poglądami doktryny przyjmuje się, że normy prawa przewidujące możliwość nakładania na obywateli różnego rodzaju obowiązków, w tym przede wszystkim finansowych kar administracyjnych - winny być precyzyjne i znajdować wyraźna podstawę w przepisach ustawowych. Przepisy te nie mogą być interpretowane rozszerzająco. Zgodnie bowiem z konstytucyjną zasadą określoności przepisów prawa zawartą w treści zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) przepisy muszą być sformułowane w sposób poprawny, precyzyjny i jasny, zwłaszcza, gdy chodzi o ochronę praw i wolności oraz
o sytuacje, gdy istnieje możliwość stosowania sankcji wobec obywatela (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt P. 13/01; a także: Jerzy Oniszczuk, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego na początku XXI w., Zakamycze 2004, s. 237-257 i cyt. tam orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego).
W związku z powyższym wnosił jak na wstępie.
Pismem procesowym z dnia [...]czerwca 2019 roku skarżący uzupełnił skargę. Nadal podtrzymywał, iż wcześniejszą decyzją została nałożona na niego kara pieniężna w wysokości 15 000 zł na podstawie przepisów ustawy o ruchu drogowym – brak zezwolenia kategorii VII – w przypadku przekroczenia masy całkowitej oraz nacisk na podwójną oś napędową, co wskazuje iż został dwukrotnie ukarany za to samo.
W swojej argumentacji odwołał się orzeczeń sądów administracyjnych i stanowiska Rzecznika Praw Obywatelskich o braku podstaw do dwukrotnego karania za to samo przekroczenie.
W odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji), zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, sąd każdorazowo obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy postępowanie administracyjne zostało prawidłowo przeprowadzone w sprawie przez właściwe organy administracji publicznej. Obowiązany jest przy tym ocenić, czy w sprawie został prawidłowo ustalony stan faktyczny, czy stronie skarżącej organy zapewniły możliwość uczestniczenia
w postępowaniu, a także czy organy dokonały prawidłowej wykładni mających zastosowanie w sprawie przepisów materialnoprawnych.
Należy zauważyć, że postępowanie administracyjne jest zorganizowanym procesem stosowania prawa, który obejmuje następujące etapy:
a) ustalenie, jak norma obowiązuje w znaczeniu dostatecznie określonym na potrzeby rozstrzygnięcia;
b) uznanie za udowodniony fakt na podstawie określonych materiałów i w oparciu o przyjętą teorię dowodów;
c) subsumpcja faktu uznanego za udowodniony, pod stosowaną normę prawną;
d) wiążące ustalenie konsekwencji prawnych faktu uznanego za udowodniony na podstawie stosowanej normy.
Należy wskazać, iż procedura pomiaru odbyła się z udziałem kierowcy, który nie zgłaszał żadnych uwag co do sposobu przeprowadzenia dokonanych pomiarów oraz sprawności urządzeń. Urządzenia i miejsce pomiaru posiadały aktualne certyfikaty
i legalizacje. Z zapisów instrukcji użytej wagi SAW seria III wynika, iż zastosowana waga była przeznaczona między innymi, w odpowiednim zestawie do pomiarów nacisku kół lub osi pojazdu oraz całkowitej masy pojazdu.
Zdaniem Sądu skarżący głównie wadliwość skarżonej decyzji upatruje w tym,
iż za przedmiotowe naruszenie został już ukarany – karą pieniężną w transporcie drogowym na podstawie przepisów prawo o ruchu drogowym w wysokości 15 000 zł,
a obecnie została nałożona kara za to samo naruszenie zgodnie przepisami ustawy
o transporcie drogowym.
Należy zgodzić się z organem, iż w przypadku stwierdzenia przejazdu pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym oraz z przekroczeniami w zakresie dopuszczalnej masy całkowitej, długości lub szerokości, wykonywanego przez przewoźnika drogowego w związku
z wykonywaniem transportu drogowego, należy wszcząć dwa, niezależne postępowania administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2019 r., poz. 58, z późn. zm.).
Faktycznie obie sankcje nie są ze sobą tożsame zarówno ze strony przedmiotowej jak i podmiotowej. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym sankcjonują poruszanie się pojazdu nienormatywnego bez wymaganego zezwolenia lub niezgodnie z warunkami tego zezwolenia. Odpowiedzialność z tytułu tego naruszenia ponoszą podmioty określone w art. 140aa ust. 3 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Natomiast przepisy ustawy o transporcie drogowym sankcjonują naruszenia określone w załączniku I do rozporządzenia 2016/403, za które odpowiadają wyłącznie przewoźnicy drogowi wykonujący przejazd w związku z wykonywaniem transportu drogowego na mocy art. 92a ust. 7 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. Są to więc sankcje wynikające z odrębnych przepisów.
W niniejszej sprawie nie nastąpiło naruszenie art. 107 § 3 kpa. Według tego przepisu, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji,
z przytoczeniem przepisów prawa.
Odnosząc się do naruszenia prawa materialnego – art. 92b ust.1 i art. 92 c ust.1 utd poprzez niezastosowanie wskazanych przepisów w sprawie należy zauważyć,
iż przepis art. 92b ust.1 nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie ponieważ
w przedmiotowej sprawie nie została nałożona na skarżącego kara za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku. W sytuacji gdy kara za powyższe naruszenia nie została wymierzona, to nie istniała podstawa aby odstąpić od nałożenia kary w tym zakresie.
Odnosząc się do braku zastosowania przepisu art. 92c ust.1 pkt 1 utd, który stanowi, iż nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust.1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z przewozem, a postępowanie wszczęte umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć.
W ocenie Sądu skarżący poza samym przywołaniem powyższego przepisu nie przytoczył żadnych okoliczności, które potwierdzałyby ich zaistnienie. Niezbędnym elementem odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości jest wykazanie przez przedsiębiorcę, że nie przyczynił się swoim zachowaniem do ich powstania, co oznacza, że musi on wykazać takie okoliczności
i zdarzenia, które nie są przewidywalne, a więc typowe i zwyczajne w działalności polegającej na wykonywaniu działalności polegającej na wykonywaniu przewozu
w transporcie drogowym( por. wyrok NSA z dnia 10 kwietnia 2019 roku, sygn. akt
II GSK 504/17).
W niniejszej sprawie, to skarżący samodzielnie kierował pojazdem, gdzie doszło do wykazanych protokołem naruszeń i był całkowicie odpowiedzialny za przebieg transportu i ujawnione naruszenia. Z tego też względu zarzut braku zastosowania tego przepisu nie zasługuje na uwzględnienie.
Z tych też względów orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło