VIII SA/Wa 300/07
WyrokWSA w Warszawie2007-06-13
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Artur Kot, Andrzej Kuna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy J.S. opuścił miejsce swojego stałego zameldowania w sposób trwały i dobrowolny, co uzasadniałoby jego wymeldowanie?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły, iż J.S. nie opuścił miejsca swojego stałego zameldowania. Pomimo sporadycznych wyjazdów i kontaktów towarzyskich, J.S. nadal koncentrował w tym miejscu centrum swoich spraw życiowych, co potwierdzały zgromadzone dowody, w tym zeznania świadków i wywiad policyjny. Brak było podstaw do stwierdzenia trwałego i dobrowolnego opuszczenia lokalu, które jest warunkiem wymeldowania.Stan faktyczny
Skarżący Z.S. wniósł skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Wójta odmawiającą wymeldowania J.S. z pobytu stałego. Skarżący twierdził, że J.S. faktycznie zamieszkuje poza miejscem zameldowania. Organy administracji ustaliły jednak, że J.S. nadal posiada w lokalu swoje rzeczy osobiste, korzysta z pomieszczeń i prowadzi hodowlę, a jego sporadyczne wyjazdy i kontakty towarzyskie nie świadczą o opuszczeniu miejsca stałego pobytu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Sędziowie Asesor WSA Artur Kot, Asesor WSA Andrzej Kuna, Protokolant Mariola Pronobis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi Z.S. na decyzję Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2007 r. w przedmiocie odmowy wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę.
Syg. akt VIII SA/Wa 300/07
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 roku, nr [...] Wójt Gminy K. biorąc za podstawę art.15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych [tekst jednolity DZ.U. z 2006 roku, nr 139, poz. 993, ze zmianami] dalej jako ustawa oraz na podstawie art.104 kodeksu postępowania administracyjnego dalej jako k.p.a. orzekł o odmowie wymeldowania J.S. z pobytu stałego w miejscowości [...], gmina [...].
W toku postępowania ustalono, że Z.S. zgodnie z aktem notarialnym rep. " A’’ nr [...] jest właścicielem zabudowanej budynkiem mieszkalnym i gospodarczym działki o powierzchni [...] m. kw. Z. i J. małżonkom S. przysługuje służebność osobista polegająca na prawie korzystania z jednej izby w domu mieszkalnym od południa, z używalnością kuchni, [...] części obory; [...] części stodoły.
W budynku mieszkalnym na pobyt stały są zameldowani: Z.S. oraz jego ojciec J.S..
J.S. na stałe zamieszkuje pod adresem swojego stałego zameldowania.
Posiada tam swoje rzeczy osobiste, meble. Prowadzi gospodarstwo domowe.
W budynku gospodarczym hoduje kury, perliczki, kaczkę. Czasami odwiedza swojego syna zamieszkałego w W. u którego zdarza się, że zostaje na noc.
J.S. utrzymuje też znajomość z E.N., którą odwiedza go w każdą niedzielę. Ustalenia te organ poczynił na podstawie zeznań świadków, wywiadu policyjnego, przesłuchania stron, wywiadu przeprowadzonego przez policję.
Organ podniósł, że zgodnie z art.15 ust.2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.
Zdaniem organu poczynione ustalenia pozwalają uznać, że J.S. nie opuścił miejsca swojego pobytu stałego i dlatego nie zachodzą podstawy do jego wymeldowania.
Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji złożył Z.S..
W uzasadnieniu swojego odwołania podnosił, że nieprawidłowo zostało ustalone, że J.S. nie opuścił miejsca swojego zameldowania. Faktycznie żyje on w konkubinacie i zamieszkuje poza miejscem zameldowania
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2007 roku, nr [...], biorąc za podstawę art. 138 § 1 k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy, po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez Z.S. od decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] stycznia 2007 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy ustalił, że J.S. nie opuścił lokalu w miejscowości [...], gdzie jest zameldowany na pobyt stały. W lokalu tym zajmuje jeden pokój, w którym znajdują się jego meble i rzeczy osobiste. Korzysta on z kuchni wspólnie ze Z.S. W budynku gospodarczym posiada 5 kur, kaczkę, 3 perliczki, 10 gołębi.
Utrzymuje on znajomość z E.N., lecz nie pozostaje z nią w konkubinacie.
Zdaniem organu odwoławczego poza zeznaniami Z.S. inne dowody zgromadzone w sprawie nie potwierdzają, aby J.S. opuścił miejsce swojego zamieszkania w miejscowości [...] i lokal ten stanowi centrum jego spraw życiowych.
Z tego też względu zdaniem organu odwoławczego nie zachodziły przesłanki z art.15 ust.2 ustawy i dlatego decyzja o odmowie wymeldowania J.S. odpowiada prawu.
Skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Z.S..
Skarga wniesiona przez skarżącego nie zawiera uzasadnienia.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o oddalenie skargi, podtrzymując zaprezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga Z.S. nie zasługuje na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi
art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych [DZ.U nr 153 , poz.1269] oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a. [DZ.U nr 153, poz.1270, ze zmianami] sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności.
Jak stanowi przepis art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrola zgodności z prawem decyzji administracyjnej nie może zostać przeprowadzona przez sąd dowolnie, a w określonej kolejności. Stwierdzenie istnienia danego typu wad decyzji może, bowiem eliminować potrzebę ustalania zaistnienia innych wad, co ma niewątpliwy wpływ na racjonalizację działalności kontrolnej wojewódzkich sądów administracyjnych.
W pierwszej kolejności powinna być przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji
(i postępowania, które ją poprzedziło) z punktu widzenia ewentualnego istnienia wad powodujących nieważność decyzji. Dopiero po stwierdzeniu, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta nieważnością, sąd administracyjny może przystąpić do badania ewentualnego istnienia pozostałych wad orzeczenia. W następnej kolejności wojewódzki sąd administracyjny powinien przeprowadzić kontrolę przestrzegania przepisów o postępowaniu administracyjnym (w zakresie określonym postanowieniami art.145 § 1 pkt 1 lit. b i c). W szczególności istotne jest ustalenie, czy w postępowaniu przed organami administracyjnymi zostały dostatecznie i w sposób prawidłowy wyjaśnione okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenie, iż okoliczności te nie zostały dostatecznie wyjaśnione, uniemożliwia dokonanie oceny, czy zaskarżone decyzje są zgodne z prawem, a w szczególności, czy nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy [por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lutego 1981 roku, SA 910/80, ONSA 1981, nr 1, poz.7].
Przenosząc to na grunt niniejszej sprawy należy uznać, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego {np. wyrok z 14 maja 2001 roku, syg. akt V SA 1496/00, pub. LEX 54454} pobyt stały w danym lokalu oznacza zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem, z zamiarem stałego lub długotrwałego przebywania, z wolą koncentracji w danym miejscu swoich spraw życiowych, w tym założenia ośrodka osobistych i majątkowych interesów {art. 10 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 ustawy oraz art. 25 kodeksu cywilnego}. Wychodząc z powyższego założenia należy przyjąć, iż miejsce stałego pobytu danej osoby, to miejsce gdzie dana osoba realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania {odzież, żywność, meble}, przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Miejscem stałego pobytu jest jednocześnie miejsce w pobliżu którego stara się zameldowany koncentrować miejsce nauki, pracy, robienia zakupów, korzystania z usług, opieki medycznej.
O stosownym opuszczeniu lokalu będziemy mogli mówić wtedy gdy całokształt zachowań zameldowanego będzie wskazywał na to, iż lokal w którym był zameldowany, przestał być miejscem koncentracji jego interesów życiowych.
Ustalenia faktyczne dokonane na podstawie zebranego materiału dowodowego w niniejszej sprawie pozwalały organom uznać, iż J.S. nie opuścił miejsca swojego stałego zameldowania. Fakt stałego zamieszkiwania J.S. w [...] pod nr [...] potwierdzały zeznania świadków, wywiad policyjny z rozpytania sąsiadów. Fakt przebywania w tym lokalu J.S. potwierdził sam skarżący podnosząc, że ojciec robi bałagan w lokalu i dlatego dochodzi do awantur między nimi.
Ustaleniom faktycznym w sprawie nie można postawić zarzutu sprzeczności z treścią zebranego w sprawie materiału. Taka sprzeczność zachodzi wtedy, gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, a konkluzją, do jakiej dochodzi organ na podstawie tego materiału.
Taka sprzeczność wystąpi gdy :
- z treści dowodu wynika co innego niż przyjął organ /przeinaczenie/;
- gdy pewnego dowodu zebranego nie uwzględniono przy ocenie – wbrew obowiązkowi oceny całokształtu okoliczności sprawy;
- gdy organ przyjął pewne fakty za ustalone, mimo że nie zostały one w ogóle lub są niedostatecznie potwierdzone;
- gdy organ uznał pewne fakty za nie udowodnione, mimo że były ku temu podstawy
- ocena materiału dowodowego koliduje z zasadami doświadczenia życiowego lub regułami logicznego wnioskowania, tzn. organ wyprowadził błędny logicznie wniosek z ustalonych przez siebie okoliczności.
Nie można uznać za dowolne ustalenia faktyczne w sytuacji gdy ich podstawą jest część zgromadzonego materiału dowodowego. Organy w ramach swobodnej oceny dowodów miały prawo odmówić wiary twierdzeniom skarżącego iż jego ojciec opuścił lokal w miejscowości [...].
Dokonanej ocenie dowodów nie sposób postawić zarzutu dowolności. Wyjazdy J.S. do syna w W. i nawet kilkudniowe tam pobyty, czy też spotykanie się z E.N. nie dawały podstaw do uznania, że J.S. przeniósł centrum swoich spraw życiowych w inne miejsce.
Opuszczenie lokalu, które dawałoby podstawy do wymeldowania pobytu stałego, na podstawie art.15 ust.2 ustawy musi być trwałe i mieć charakter dobrowolny.
Organy zasadnie uznały iż ta przesłanka nie została spełniona w stosunku do zameldowanego na pobyt stały w miejscowości [...] J.S.
Z tego względu biorąc za podstawę art.151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło