VIII SA/Wa 305/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Mazur /sprawozdawca/, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2009 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z [...] stycznia 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R., działając na podstawie art. 105 § 2 i art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. - powoływanej dalej jako Kpa), umorzył postępowanie w sprawie niecki basenowej i łącznika przejściowego oraz ich zadaszenia, zlokalizowanych przy budynku letniskowym na terenie działki w J. L. przy ul. [...] należącej do H. P.. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wniosek H. P. z dnia [...] stycznia 2009 r. (data wpływu do organu pisma z dnia [...] grudnia 2008 r.) o umorzenie postępowania jest zasadny gdyż przedmiotowy basen oraz łącznik przejściowy łączący basen z budynkiem letniskowym został wprawdzie zrealizowany w 1984 r. bez pozwolenia na budowę, jednakże kompetentne wówczas organy nadzoru budowlanego nie zajęły stanowiska w sprawie sankcjonując tym samym samowolę budowlaną. W tej sytuacji zdaniem organu "nie może on cofać się wstecz w swoim postępowaniu" bowiem byłoby to zbyt represyjne w stosunku do obywatela i łamałoby ogólną zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Zarówno basen jak i łącznik organ uznał za obiekty istniejące, natomiast zadaszenie basenu i łącznika stanowi w ocenie organu jedynie część tego obiektu nie będącą stricte obiektem budowlanym. Organ wyjaśnił, że przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), pod rządami której zadaszenie zostało wykonane nie reglamentują takich inwestycji bowiem nie mieszczą się one w definicji budynku, budowli lub też obiektu małej architektury. W związku z tym, że zadaszenie stanowi integralną całość z basenem i łącznikiem nakaz rozbiórki zadaszenia mógłby doprowadzić do uszczerbku dla reszty określonej całości. Odwołanie od tej decyzji wniósł J. K. właściciel sąsiedniej działki wskazując, że w postępowaniu w sprawie nielegalnej budowy prowadzonej przez H. P. zapadło dotychczas kilka decyzji, jednakże decyzja z dnia [...] stycznia 2009 r. jest pierwszą, która akceptuje bez sankcji nielegalną budowę. Odwołujący się wskazał, że ustalenia organu nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, co do daty wykonania łącznika przejściowego, a ponadto przedmiotem oceny organów winna być legalność wykonanego w 2002 r. zadaszenia obiektów (wybudowanie ścianek murowanych, na których wspiera się zadaszenie), które nie jest zwolnione z uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił w całości decyzję organu I instancji oraz poprzedzające ją postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2009 r. nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że decyzją z dnia [...] września 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. nakazał H. P. rozbiórkę zadaszenia niecki basenowej oraz łącznika. W postępowaniu odwoławczym decyzja ta została uchylona przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2007 r. ustalił opłatę legalizacyjną za wybudowanie bez zezwolenia zadaszenia niecki basenowej i łącznika. Postanowienie to zostało uchylone przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. nakazał H. P. na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. (Dz.U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) przedłożenie inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną stanu technicznego basenu i łącznika. Oceniając zasadności odwołania organ odwoławczy wskazał, że umorzenie postępowania przez organ I instancji było niedopuszczalne bowiem z wnioskiem o umorzenie wystąpiła strona (H. P.) nie będąca jego inicjatorem, co pozostaje w sprzeczności z treścią art. 105 § 2 Kpa. Wnioskodawcą postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy basenu kąpielowego był bowiem J. K. właściciel działki sąsiadującej z działką H. P.. Uchylając postanowienie organu I instancji z dnia [...] września 2008 r. organ odwoławczy wskazał, że wobec zrealizowania całości inwestycji (zadaszenia basenu i łącznika) pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1994 r. nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w oparciu o przepisy tej ustawy z 1974 r. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył H.P.. W uzasadnieniu skargi podniósł, że to on wystąpił w dniu [...] czerwca 1999 r. z wnioskiem o zmianę przeznaczenia domu letniskowego, a następnie w dniu [...] sierpnia 2008 r. złożył wniosek o legalizację zadaszenia przedmiotowego basenu. Oba te wnioski zostały następnie cofnięte pismem z dnia [...] grudnia 2008 r., w którym zdaniem skarżącego powołane zostały wszystkie okoliczności uzasadniające umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kpa z uwagi na jego bezprzedmiotowość, a nie w trybie art. 105 § 2 Kpa. Za zbędne skarżący uznał wywody organu odwoławczego dotyczące ustalenia, które przepisy ustawy Prawo budowlane (z 1974 r. czy 1994 r.) będą miały zastosowanie w sprawie bowiem bez zmiany pozostał przepis (art. 29 pkt 15) przewidujący, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa basenów o powierzchni do 30 m² bez względu na to, czy taki basen jest, czy nie jest zadaszony. Jednocześnie skarżący stwierdził, że w postępowaniu legalizacyjnym J. K. nie ma statusu strony z uwagi na treść art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Uwzględnienie skargi przez sąd następuje wiec jedynie w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły i w związku z tym skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotem niniejszej sprawy jest to, czy w jej realiach zachodziły podstawy do uchylenia przez organ odwoławczy decyzji o umorzeniu na podstawie art. 105 § 2 Kpa postępowania w sprawie budowy zadaszenia basenu i łącznika przejściowego łączącego basen z budynkiem letniskowym na działce położonej w J. L. przy ul. [...]. Przepis art. 105 § 2 Kpa dopuszcza umorzenie postępowania, jeżeli łącznie istnieć będą przesłanki następujące: a) postępowanie zostało wszczęte na wniosek strony, b) wniosek o umorzenie wnosi ta strona, która zażądała wszczęcia postępowania, c) inne strony postępowania nie zgłaszają sprzeciwu, d) umorzenia postępowania nie narusza interesu społecznego. Przepis ten odnosi się zatem do sytuacji, w której strona postępowania odstępuje od żądania rozstrzygnięcia decyzją o istocie sprawy, dotyczącej jej interesu prawnego lub obowiązku. Poza sporem w rozpoznawanej sprawie jest to, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte na skutek wniosku J. K. z dnia [...] sierpnia 2002 r., który domagał się od organów nadzoru budowlanego "zatrzymania" budowy murowanego basenu kąpielowego na działce położonej w J. L. przy ul. [...]. W dniu [...] sierpnia 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie zadaszenia niecki basenowej oraz zadaszenia łącznika przejściowego łączącego basen z budynkiem letniskowym. Z akt sprawy nie wynika, aby J. K. odstąpił od żądania rozstrzygnięcia tej sprawy. Podkreślić w tym miejscu należy, że gdyby nawet cofnął on swój wniosek z dnia [...] sierpnia 2002 r. to organ nadzoru budowlanego ma obowiązek w oparciu o przepis art. 81 ust. 1 ustawy Prawo budowlane sprawdzić, czy inwestycja jest zgodna z przepisami prawa budowlanego W sprawie nie została zatem spełniona przesłanka wystąpienia z wnioskiem o umorzenie postępowania przez tę stronę, która zażądała wszczęcia postępowania. Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że umorzenie postępowania na skutek wniosku inwestora H. P. pozostawało w sprzeczności z przepisem art. 105 § 2 Kpa, dlatego też decyzja organu I instancji oraz poprzedzające ją postanowienie z dnia [...] września 2008 r. podlegały uchyleniu na podstawie art. 138 § 2 Kpa. Jakkolwiek H. P. w toku postępowania przed organem I instancji wystąpił o zalegalizowanie samowolnej budowy zadaszenia, a następnie faktycznie cofnął ten wniosek pismem z dnia [...] grudnia 2008 r. to nie zmienia to oceny, że postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało zainicjowane przez J. K. i dotyczyło zbadania legalności zadaszenia niecki basenowej oraz łącznika przejściowego łączącego basen z budynkiem letniskowym. W tej sytuacji twierdzenie skarżącego, że postępowanie winno być umorzone na podstawie art. 105 § 1 Kpa wobec cofnięcia przez niego wniosku o zalegalizowanie samowoli budowlanej w ogóle nie może podlegać ocenie bowiem rozpoznawana sprawa dotyczyła zupełnie innego przedmiotu. Prawidłowo również organ odwoławczy uchylił z urzędu postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2008 r. nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną stanu technicznego basenu i łącznika w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. podczas gdy okolicznością bezsporną jest to, że zadaszenie basenu i łącznika nastąpiło w 2002 r., a więc pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Słusznie zatem organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania w oparciu o nieobowiązujące przepisy prawne. Sąd nie odnosił się natomiast do wywodów zawartych w uzasadnieniu skargi, dotyczących oceny tego, kto może być stroną postępowania w sprawie legalizacji samowoli budowlanej, bowiem jest to okoliczności nie mająca znaczenia z punktu widzenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Powołany zresztą w skardze przepis art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane nie ma w przedmiotowej sprawie zastosowania, bowiem reguluje on kwestię postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, natomiast kontrolowane postępowanie administracyjne dotyczy zbadania legalności inwestycji zrealizowanej na działce położonej w J. L. przy ul. [...]. Z wyżej wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić.