VIII SA/Wa 306/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-09

Skład orzekający: Marek Wroczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże trudną sytuację materialną, w tym ponoszenie znaczących wydatków na leczenie i zaciągnięcie kredytu, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo uzyskiwania dochodu wystarczającego na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych i stałych wydatków?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że skarżąca nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji uzasadniającej skorzystanie z tej instytucji. Mimo ponoszenia wydatków na leczenie i zaciągnięcia kredytu, uzyskany dochód dla dwuosobowego gospodarstwa domowego, przy wskazanych stałych miesięcznych wydatkach, nie świadczył o braku środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i terminowe regulowanie płatności.
Stan faktyczny
Skarżąca T. D. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania zasiłku celowego. Wcześniej referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, co skarżąca zaskarżyła sprzeciwem, wskazując na trudną sytuację materialną i brak środków na opłacenie adwokata. Skarżąca wraz z mężem utrzymuje się z dochodu w wysokości [...] zł, ponosząc stałe wydatki w wysokości [...] zł, a także wydatki na leczenie i spłacanie kredytu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia 31 lipca 2012 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił T. D. przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, z uwagi na brak przesłanek uzasadniających uwzględnienie wniosku. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2012 r. tj. skarżąca wniosła sprzeciw od tego postanowienia nie podzielając dokonanej w nim oceny sytuacji materialnej podając, że nie stać jej na "opłacenie prywatnego adwokata". Jak wynika z akt sprawy i wyjaśnień złożonych przez wnioskodawczynię (wniosek o przyznanie prawa pomocy), utrzymuje się ona wraz z mężem z dochodu w łącznej wysokości [...] zł przy czym stałe miesięczne wydatki (czynsz, energia, gaz) wynoszą [...] zł. Podała, że jest osobą schorowaną w związku z czym duże wydatki ponosi na leczenie, na co zmuszona była zaciągnąć kredyt (w załączeniu kserokopia umowy o kredyt gotówkowy). Do pisma załączyła zaświadczenia lekarskie o konieczności przyjmowania leków oraz wykaz zakupionych leków z marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie zaznaczyć należy, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 powoływanej dalej jako p.p.s.a) - wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc, a wniosek skarżącego podlega ponownemu rozpatrzeniu. Prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie skarżąca zwolniona z mocy ustawy z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Warunkiem przyznania stronie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jest wykazanie przez nią, że istotnie znajduje się w sytuacji uzasadniającej skorzystanie z tej instytucji. Stanowi ona bowiem pomoc państwa dla osób, które z uwagi na trudną sytuację materialną nie mogą ponieść kosztów postępowania oraz ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Skarżąca jak wynika z akt sprawy wspólnie z mężem, uzyskuje miesięczny dochód w wysokości [...] zł, przy stałych miesięcznych wydatkach w wysokości [...] zł, co oznacza, że kwota wolnych środków wynosi [...] zł. Wprawdzie skarżąca podaje, że znaczną część dochodu wydaje na leki, na co także według złożonych wyjaśnień zaciągnęła kredyt w wysokości [...] zł (miesięczna rata [...] zł), to z akt sprawy wynika, że dokonuje ona zakupu leków niekiedy w odstępach jedno lub dwudniowych, przy czym niektóre leki zakupuje w dużych i powtarzających się ilościach, co może świadczyć jedynie o tym, że posiada ona środki na ten cel. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, aby przy uzyskiwanym dochodzie dla dwuosobowego gospodarstwa domowego i wskazanych stałych miesięcznych wydatkach znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nie wykazała, aby miała trudności z terminowym regulowaniem płatności związanych z utrzymaniem domu, czy też aby brakowało jej środków finansowych na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Wobec niewykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło