VIII SA/Wa 323/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Henryka Lewandowska – Kuraszkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, ponosi wysokie koszty dojazdu do pracy i płaci alimenty na córkę, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W przypadku skarżącego, który samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, ponosi wysokie koszty dojazdu do pracy, płaci alimenty na córkę i jednocześnie podnosi swoje kwalifikacje, należy uznać, że poniesienie kosztów postępowania nastąpiłoby z uszczerbkiem w jego koniecznym utrzymaniu, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący K. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Jako podstawę wniosku wskazał samodzielne prowadzenie gospodarstwa domowego, niskie dochody z pracy, konieczność płacenia alimentów na córkę oraz ponoszenie wysokich kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania i dojazdem do pracy. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak skarżący wniósł sprzeciw, podtrzymując swoje stanowisko. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Henryka Lewandowska – Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze skargi K. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji z/s w R. z dnia [...] marca 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności pieniężnej postanawia : przyznać prawo pomocy. Pismem z dnia [...] czerwca 2009r. (data nadania w urzędzie pocztowym) skarżący K. O. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Jako podstawę wniosku wskazał, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i osiąga tylko dochody z pracy w wysokości około [...] zł miesięcznie. Jednocześnie płaci na córkę alimenty w kwocie [...] zł miesięcznie. W uzupełnieniu wniosku, zaś oświadczył, że z uzyskiwanego wynagrodzenia opłaca co miesiąc czynsz za mieszkanie w wysokości [...] zł, wodę – [...] zł i telefon w kwocie [...] zł. Z uwagi na konieczność dojazdu do pracy około [...] km dziennie, miesięczne koszty dojazdu kształtują się w wysokości około [...] zł. Ponadto ponosi koszty zakupu opału. Do pisma załączył wezwanie do zapłaty za energie, dokument potwierdzający wysokość wynagrodzenia oraz wyciąg z konta bankowego za miesiące kwiecień- czerwiec 2009 r. (k-[...]). Postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2009 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. We wniesionym w dniu [...] września 2009r. (data nadania w urzędzie pocztowym) sprzeciwie K. O. oświadczył, iż po opłaceniu należności pozostałe środki wystarczają jedynie na skromne przeżycie. Zaznaczył również, że podjął naukę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej jako: "p.p.s.a" właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ). W niniejszej sprawie wniosek K. O. dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Żądanie bowiem obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych które na obecnym etapie postępowania stanowią kwotę [...] złotych tytułem wpisu od skargi. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy, i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Biorąc pod uwagę oświadczenie K. O. i potwierdzające je dokumenty, należy uznać, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie. Wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a tym samym ponosi wszystkie koszty związane z bieżącym utrzymaniem. Ponadto ponosi stosunkowo wysokie koszty dojazdu do pracy (około [...] zł miesięcznie). Jednocześnie podnosi swoje kwalifikacje (uczy się). Biorąc pod uwagę wysokość dochodu skarżącego, a z drugiej strony wielkość koniecznych wydatków, łącznie z alimentami na małoletnią córkę, sąd przyjął, że poniesienie przez K. O. kosztów postępowania nastąpiłoby z uszczerbkiem w jego koniecznym utrzymaniu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 260 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło