VIII SA/Wa 326/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-24

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego, gdy skarżący wykazuje trudną sytuację materialną, ale prowadzi działalność gospodarczą i posiada źródło dochodu?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że skarżący nie jest całkowicie pozbawiony środków do życia, gdyż posiada źródło dochodu z działalności gospodarczej oraz zasiłek chorobowy, a także pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym pełnoletni syn, który powinien partycypować w kosztach utrzymania. Odmówił natomiast ustanowienia doradcy podatkowego, gdyż sytuacja materialna skarżącego nie uzasadnia przerzucenia na Skarb Państwa kosztów profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca J S złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowym dotyczącym decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych. Wskazała, że utrzymuje się z zasiłku chorobowego z ZUS, cierpi na depresję i leczy się psychiatrycznie, a w gospodarstwie domowym pozostaje bezrobotny pełnoletni syn. Do wniosku dołączyła dokumenty potwierdzające sytuację materialną i zdrowotną.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, w tym ustanowienia doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J S o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi J S na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz piśmie uzupełniającym z dnia 19 czerwca 2015 r. J S wyjaśniła, że aktualnie utrzymuje się z zasiłku chorobowego wypłacanego przez ZUS, który za miesiąc maj 2015 r. wyniósł [...] zł. Podała, że w związku z decyzjami organów skarbowych doszło u niej do załamania nerwowego, ma silną depresję i leczy się u psychiatry i neurologa. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje ze skarżącą pełnoletni syn, który jest bezrobotny bez prawa do zasiłku. Do wniosku załączyła zaświadczenie ZUS o wysokości wypłaconych zasiłków, zeznanie podatkowe za 2014 r., skierowanie do szpitala oraz kserokopie niezrealizowanych, według oświadczenia z braku środków, recept. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej stwierdzić należy, że w sprawie zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy jedynie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z akt sprawy wynika, że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą, przy czym w ostatnim półroczu korzystała ze zwolnienia lekarskiego oraz zasiłku chorobowego wypłacanego przez ZUS. Natomiast jej sytuacja materialna nie uzasadnia przerzucenia na Skarb Państwa kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, bowiem skarżąca nie jest pozbawiona źródła utrzymania, a we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje pełnoletni syn, który winien przyczyniać się do partycypowania w kosztach bieżącego utrzymania rodziny. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło