VIII SA/Wa 349/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Kot, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda, Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Protokolant Referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2013 r. sprawy ze skargi D. G. na orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia w sprawie zdolności do służby w ABW oddala skargę. Orzeczeniem Regionalnej Komisji Lekarskiej Nr [...] Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW) w W. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] uznano D. G.- funkcjonariusza ABW za zdolną do służby w ABW stwierdzając stopień zdolności do służby kat. "B". Jak wynika z uzasadnienia tego orzeczenia Komisja stwierdzoną u ww. kategorię zdolność do służby "B" ustaliła na podstawie dokumentacji medycznej, badań własnych i konsultacji specjalistycznych, jednocześnie wskazując przeciwwskazanie do służby nadmiernie stresującej i nadmiernie obciążającej układ ruchu. Badana wniosła odwołanie od powyższego orzeczenia wnosząc o jego zmianę i uznanie, że schorzenia, które posiada stanowią o jej niezdolności do służby. Orzeczeniu zarzuciła błąd w zakresie oceny jej stanu zdrowia i naruszenie przepisów wykonawczych określających schorzenia zawodowe. Podniosła, że cierpi na chorobę tzw. zespół [...], ma [...],[...],[...] oraz [...]. Zespół [...] jest zaś uznawany za przewlekłą chorobę zawodową na gruncie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. z 2002 r., Nr 132, poz. 1115). Centralna Komisja Lekarska ABW, po zapoznaniu się ze zgromadzoną dokumentacją orzeczniczą, odwołaniem funkcjonariusza, oraz po przeprowadzeniu dodatkowych konsultacji specjalistycznych w dniach [...] i [...] stycznia 2013 r., orzeczeniem z dnia [...] stycznia 2013 r. utrzymała zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Jako podstawę prawną orzeczenia Centralna Komisja Lekarska ABW powołała § 23 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w ABW (Dz. U. z 2003 r., Nr 88, poz. 809 ze zm., dalej jako "rozporządzenie Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r."). Orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej ABW (dalej także jako "CKL ABW") z dnia [...] stycznia 2013 r. stało się przedmiotem skargi wniesionej przez D. G., reprezentowanej przez adwokata, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie ww. orzeczenia w części dotyczącej ustalenia kategorii zdolności do służby oraz zasądzenie na rzecz strony kosztów postępowania. Podniósł zarzuty naruszenia: art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako K.p.a.) i § 22 rozporządzenia Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r. oraz błąd w zakresie ustalenia stanu faktycznego - stanu zdrowia skarżącej dla ustalenia kategorii niezdolności do służby, niewyjaśnienie stanu zdrowia skarżącej poprzez brak przeprowadzenia szczegółowych badań lekarskich i pominięcie przez CKL ABW dowodów w zakresie podnoszonego przez skarżącą zespołu [...]. Powyższe zdaniem pełnomocnika skarżącej wpływa na ustalenie stopnia upośledzenia sprawności ustroju, czyli bezspornego stwierdzenia, czy schorzenie to wyczerpuje zapisy § 57 pkt 2 działu XVII - układ nerwowy - załącznika nr 3 do rozporządzenia Prezesa RM z 15 kwietnia 2003 r. W uzasadnieniu autor skargi wskazał, że skarżąca zgłaszała szereg schorzeń, jednak CKL ABW nie zleciła w tym zakresie żadnych badań specjalistycznych. Organ wydał więc decyzję na podstawie niewyjaśnionego stanu faktycznego sprawy. Nadto wskazał, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 105, poz. 869) uznaje zespół [...] za chorobę zawodową, a takie właśnie schorzenie zostało zdiagnozowane u skarżącej. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja Lekarska ABW wniosła o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi pełnomocnik organu odwoławczego podniósł, że orzeczenia komisji lekarskich ABW wydawane są na formularzach, których wzór został wprowadzony rozporządzeniem Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r. Druki te stanowią obowiązujące prawo powszechne i dokonanie ich modyfikacji przez komisje lekarskie nie może mieć miejsca. CKL ABW dysponowała wynikami badań, które były wystarczające do wydania orzeczenia i uznała, że dodatkowe badania nie były konieczne. Stwierdzone schorzenia nie stanowią zaś podstawy do wydania innego rozstrzygnięcia w zakresie zdolności do służby. W odniesieniu do zarzutu naruszenia § 57 pkt 2 działu XVII, pełnomocnik organu wyjaśnił, że § 57 nie opisuje schorzeń układu nerwowego, po drugie dotyczy kości i chrząstek z działu XII pt. "choroby układu kostno - stawowego" z przypisaną temu schorzeniu kategorią B/D, a nadto dział powołany w skardze jako XVII nie dotyczy chorób układu nerwowego, ale chorób zakaźnych i pasożytniczych. Nadto pełnomocnik organu wyjaśnił, że w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, w postępowaniu przed komisjami lekarskimi orzekającymi o zdolności kandydata lub funkcjonariusza do służby w ABW stosuje się wyłącznie przepisy rozporządzenia Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r., nie zaś postanowienia K.p.a. Wobec powyższego, zarzut naruszenia postanowień K.p.a. nie jest zasadny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania rozstrzygnięcia - decyzji w sprawie. Sąd administracyjny nie ocenia więc decyzji pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Przede wszystkim zauważyć należy, że jak wynika z akt sprawy, orzeczenie Centralnej Komisji Lekarskiej ABW w sprawie oceny zdolności funkcjonariusza do służby w ABW, wbrew zarzutowi skargi, zostało wydane po dokonaniu czynności orzeczniczych oraz po wykonaniu dodatkowej konsultacji specjalistycznej. Centralna Komisja Lekarska ABW stwierdziła, że skarżąca spełnia kryterium zdolności fizycznej do służby, bowiem stwierdzone u niej schorzenia nie mieszczą się w tych, które są określone w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r., wobec tego uznała, że jest ona zdolna do służby w ABW. Należy zgodzić się z Centralną Komisją Lekarską, że procedura dokonywania ocen zdolności fizycznej i psychicznej do służby w ABW została kompleksowo uregulowana w ww. rozporządzeniu. Utrwalone orzecznictwo sądowoadministracyjne wskazuje jednoznacznie, że w tych sprawach przepisy K.p.a. nie mają zastosowania. Wobec tego zarzuty skargi oparte na naruszeniu przepisów K.p.a., jako niestosowanych przez organy orzekające w sprawie, należy uznać za chybione. Zgodnie z art. 44 pkt 5 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 29, poz. 154) służbę w ABW albo AW może pełnić osoba posiadająca co najmniej średnie wykształcenie i określone kwalifikacje zawodowe oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, wymagających szczególnej dyscypliny służbowej, której gotowa jest się podporządkować. Na podstawie art. 45 ust. 1 tej ustawy, zdolność fizyczną i psychiczną do służby ustalają komisje lekarskie ABW albo AW, podległe Szefowi właściwej Agencji. Ustęp 2 ww. artykułu zaś stanowi, że Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzeń, odrębnie dla każdej Agencji, zasady oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w Agencji, a także tryb orzekania o tej zdolności oraz właściwość i tryb postępowania komisji lekarskich w tych sprawach. Zasady oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby oraz tryb orzekania przez komisje lekarskie zostały określone w Rozdziale 4 rozporządzenia Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r. Stosownie do § 11 ust. 1 ww. rozporządzenia stopień zdolności funkcjonariusza do służby regionalna komisja lekarska ustala przez zaliczenie go do jednej z następujących kategorii zdrowia: 1) kategoria A - zdolny do służby, w szczególności do służby w grupie antyterrorystycznej, co oznacza, że stan zdrowia funkcjonariusza nie budzi żadnych zastrzeżeń; 2) kategoria B - zdolny do służby, co oznacza, że stan zdrowia funkcjonariusza nie budzi istotnych zastrzeżeń albo że stwierdzone schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie stanowią przeszkody do pełnienia służby; 3) kategoria D - niezdolny do służby, co oznacza, że stwierdzone u funkcjonariusza schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne nie pozwalają mu na pełnienie służby trwale albo przez określony czas. Na podstawie § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia, regionalna komisja lekarska przeprowadza badanie lekarskie osoby skierowanej i sporządza protokół badania komisji lekarskiej. Oceny stanu zdrowia tej osoby dokonuje na podstawie protokołu badania lekarskiego, wyników zleconych badań specjalistycznych i psychologicznych, wywiadu chorobowego, dokumentacji medycznej będącej wynikiem obserwacji szpitalnej, leczenia ambulatoryjnego i sanatoryjnego oraz innych dokumentów medycznych istotnych dla dokonania tej oceny. W świetle § 13 tego rozporządzenia, orzeczenie o zdolności do służby regionalna komisja lekarska wydaje, posługując się wykazem, uwzględniając ocenę stanu zdrowia osoby skierowanej, o której mowa w § 12 ust. 1, wyniki zleconych badań specjalistycznych i dodatkowych, wyniki przeprowadzonej obserwacji szpitalnej oraz informację o warunkach i przebiegu służby, wyniki egzaminu sprawności fizycznej, a także ustalenia protokołów powypadkowych mogące mieć znaczenie dla treści orzeczenia. Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że właściwa komisja lekarska ABW orzekając o zdolności badanego do służby w ABW w pierwszej kolejności dokonuje oceny stanu zdrowia osoby skierowanej, czego odzwierciedleniem jest protokół badania kandydata na funkcjonariusza lub funkcjonariusza, stwierdza u osoby badanej występujące jednostki chorobowe, a następnie dokonuje sprawdzenia, czy stwierdzona u osoby badanej jednostka chorobowa znajduje się w wykazie chorób i ułomności oraz kategorii zdolności do służby stanowiącym załącznik nr 6 do powołanego rozporządzenia. Przy czym kategoryczne stwierdzenie zawarte w przepisie § 13 ww. rozporządzenia, że "orzeczenie o zdolności do służby regionalna komisja lekarska wydaje, posługując się wykazem", jednoznacznie wskazuje, iż tylko zakwalifikowanie stwierdzonego u osoby badanej schorzenia do jednej lub kilku chorób lub ułomności wymienionych w wykazie stanowiącym załącznik nr 6 do rozporządzenia daje podstawę do przyznania takiej osobie kategorii "D". Jak wynika ze zgromadzonego i przedstawionego Sądowi w niniejszej sprawie materiału dowodowego, Regionalna Komisja Lekarska Nr [...] ABW w W. stwierdziła u skarżącej i odpowiednio zakwalifikowała, posługując się ww. wykazem, następujące schorzenia: 1) zmiany [...] kręgosłupa [...] z zespołem bólowym korzeniowym okresowo występującym § 69 p 1 r5B; 2) stan po leczeniu operacyjnym zespołu [...] § 69 p1 r5B; 3) zaburzenia [...] § 82 p 1 r5B; 4) niewielkiego stopnia niedosłuch [...] § 18 p 3 r5B; 5) mięśniaki [...] § 88 p 1 r5B; 6) wole guzkowe [...] § 66 p 1 r5B; 7) [...] kręgosłupa [...] § 55 p 1 r5B; 8) [...] kończyn dolnych § 63 p 1 r5B Wyszczególnienie poszczególnych chorób i ułomności stwierdzonych u skarżącej ww. Komisja zawarła w protokole badania nr [...] z dnia [...] października 2012 r., do czego zobowiązuje przepis § 12 ust. 3 powołanego rozporządzenia. Powyższe schorzenia nie mieszczą się w wykazie chorób i ułomności oraz kategorii niezdolności do służby, dlatego skarżąca została zakwalifikowana do kategorii "B" - zdolna do służby. Powyższe stanowisko zostało następnie zweryfikowane przez Centralną Komisję Lekarską ABW, która biorąc pod uwagę zastrzeżenia odwołującej się, skierowała skarżącą na badania specjalistyczne. Wyniki badań specjalistycznych z dnia [...][...] stycznia 2011 r. nie wykluczają jednak zdolności skarżącej do służby w ABW. W świetle powyższych ustaleń nie można przyznać racji skarżącej, że Centralna Komisja Lekarska ABW dokonała oceny jej zdolności zdrowotnej do służby w tej formacji niezgodnie z przepisami określonymi w powołanym rozporządzeniu, bez należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zarzuty skargi dotyczące zaś oceny merytorycznej badania medycznego są poza zasięgiem Sądu. Takich uprawnień Sąd bowiem nie posiada. Co do zarzutu naruszenia § 57 pkt 2 działu XVII - układ nerwowy – załącznika nr 3 do rozporządzenia Prezesa RM z 15 kwietnia 2003 r. Sąd podziela argumentację przedstawioną przez pełnomocnika organu w odpowiedzi na skargę. Nieprecyzyjne sformułowanie ww. zarzutu przez pełnomocnika skarżącej uniemożliwia Sądowi należyte jego rozpoznanie i ustosunkowanie się do niego. Odnośnie powołanego w skardze rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r., nr 105, poz. 869), to zauważyć należy, że nie znajduje ono zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem dotyczy ono stosunków pracy nie zaś stosunków służbowych, w tym służby w ABW, co określa rozporządzenie szczególne Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r., które to nie wskazuje zespołu [...] za schorzenie powodujące niezdolność do służby. W ocenie Sądu zaskarżone orzeczenie ma oparcie w materiale dowodowym sprawy, z którym skarżąca miała możliwość się zapoznać. Orzeczenia organów obu instancji zawierają podstawowe, wymagane elementy, tj. rozpoznanie lekarskie, ustalenie kategorii zdolności do służby i uzasadnienie. Wprawdzie uzasadnienia orzeczeń obu instancji są dość lakoniczne, jak również nie przywołują konkretnych przepisów rozporządzenia Prezesa RM z dnia 15 kwietnia 2003 r., to zdaniem Sądu powyższe naruszenia nie miały jednak istotnego wpływu na końcowe rozstrzygnięcie - uznanie skarżącej za zdolną do służby i określenie jej w tym zakresie kategorii "B". Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku.