VIII SA/Wa 350/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-06-03
Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pisemna propozycja miejsca pełnienia służby, stanowiska i uposażenia funkcjonariusza Służby Celnej, przedstawiona na podstawie art. 222 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej, stanowi akt lub czynność z zakresu administracji publicznej podlegającą kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA?Ratio decidendi
Pisemna propozycja miejsca pełnienia służby, stanowiska i uposażenia funkcjonariusza Służby Celnej, przedstawiona na podstawie art. 222 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej, nie stanowi aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej podlegającej kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA. Jest to oferta zmiany stosunku służbowego, która nie kształtuje bezpośrednio sytuacji prawnej adresata, a dopiero jego odmowa przyjęcia rodzi skutki w postaci obowiązku wydania decyzji administracyjnej o zwolnieniu ze służby. Brak jest podstaw do uznania tej propozycji za decyzję administracyjną lub inny akt podlegający kontroli sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący, funkcjonariusz Służby Celnej, otrzymał od Dyrektora Izby Celnej propozycję zmiany miejsca pełnienia służby, stanowiska i uposażenia. Skarżący złożył odwołanie od tej propozycji, traktując ją jako decyzję administracyjną, a także wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Następnie złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o Służbie Celnej i Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Sławomir Fularski po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. T. na propozycję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2010 r. znak [...] w przedmiocie przedstawienia pisemnej propozycji miejsca pełnienia służby, stanowiska oraz uposażenia postanawia : odrzucić skargę
Pismem z [...] grudnia 2010 r. Dyrektor Izby Celnej w W. (dalej organ), działając na podstawie art. 222 ust. 3 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, póz. 1323, ze zm., dalej ustawa o Służbie Celnej) przedstawił S. T. (dalej skarżący) pisemną propozycję określającą miejsce pełnienia służby w Urzędzie Celnym w R. – [...], stanowisko służbowe – [...] Służby Celnej zaliczone do kategorii stanowisk specjalistycznych oraz uposażenie – zasadnicze według [...] grupy uposażenia zasadniczego określone mnożnikiem kwoty bazowej wynoszącym [...] ze wskazaniem, że jest ono niższe od dotychczas otrzymywanego, w związku z czym zachowane zostanie dotychczasowe uposażenie zasadnicze określone mnożnikiem kwoty bazowej wynoszącym [...].
Propozycję tę skarżący otrzymał i przyjął w dniu następnym, składając odrębne oświadczenie na piśmie. Następnie pismem z [...] stycznia 2011 r. (data wpływu do organu), złożył do Szefa Służby Celnej odwołanie od przedmiotowej propozycji określając ją jako decyzję administracyjną. Wnioskując o jej uchylenie podniósł zarzuty naruszenia art. 7 i 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku Nr 98, póz. 1071 ze zm.) oraz 222 ust. 3 w związku z art. 113 ust. 3 oraz 114 ust. 1 i 2 ustawy o Służbie Celnej. Odwołanie to wraz ze stanowiskiem organu zostało przedstawione Szefowi Służby Celnej [...] stycznia 2011 r. W przedstawionych Sądowi aktach brak dokumentów dotyczących sposobu rozstrzygnięcia w tym zakresie.
Jednocześnie z odwołaniem skarżący pismem z [...] stycznia 2011 r. (data nadania) wezwał Dyrektora Izby Celnej w W. do usunięcia naruszenia prawa. W uzasadnieniu wezwania podniósł zarzuty przytoczone w odwołaniu. Wskazał przy tym, że wezwanie nie stanowi oświadczenia o odmowie przyjęcia propozycji stanowiska, o którym mowa w art. 222 ust. 5 ustawy o Służbie Celnej. Odpowiedzi na powyższe wezwanie organ nie udzielił.
Pismem z [...] lutego 2011 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu skargę na przedmiotową propozycję wnioskując o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu aktowi zarzucił rażące naruszenie przepisów:
• art. 222 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej poprzez przedstawienie propozycji określającej stanowisko specjalisty Służby Celnej, mimo że zgodnie z kryteriami określonymi w rozdziale 8 ustawy oraz w przepisach wykonawczych wykształcenie i kwalifikacje zawodowe odpowiadają stanowisku [...] Służby Celnej;
• art. 222 ust. 3 w związku z art. 114 ust.1 i 2 ustawy o Służbie Celnej poprzez nieuwzględnienie, przy określaniu proponowanego stanowiska, reguł określonych w Zarządzeniu Nr 43 Ministra Finansów z dnia 18 października 2010 r. w sprawie zasad dokonywania opisów i wartościowania stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych (Dz. Urz. Ministra Finansów Nr 12, poz. 52, zwane dalej Zarządzeniem 43) i pominięcie kryteriów doświadczenia zawodowego, znajomości języków obcych oraz wykształcenia (§ 1 ust. 2 w związku z § 2 Zarządzenia 43);
• art. 222 ust. 3 w związku z art. 113 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej w związku z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 maja 2010 r. w sprawie stanowisk służbowych funkcjonariuszy celnych, trybu awansowania oraz dokonywania zmian na stanowiskach służbowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 87, poz. 559), poprzez zaniechanie przeprowadzenia rekrutacji wewnętrznej, mimo że przepis art. 222 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej nakazuje zastosowanie przepisów rozdziału 8 ustawy, a co za tym idzie także przepisów wykonawczych do art. 113 regulujących procedurę rekrutacji wewnętrznej.
W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia skarżący podkreślił, że przedmiotowa propozycja ma charakter decyzji administracyjnej. Tylko z "ostrożności procesowej" skarżący traktuje ją również jako "inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej", o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej odrzucenie w trybie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wskazując, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Na wypadek nie uwzględnienia tego wniosku wniósł o oddalenie skargi. Wyjaśnił, że przedstawione skarżącemu w zaskarżonej propozycji stanowisko służbowe specjalisty Służby Celnej wynikało wprost z opisu stanowiska służbowego sporządzonego zgodnie z postanowieniami Zarządzenia [...], zatwierdzonym przez Szefa Służby Celnej [...] grudnia 2010 r.
Zauważył, iż proces opisu i wartościowania stanowisk dotyczył stanowisk służbowych, a nie osób zajmujących konkretne stanowiska. Zaproponowane skarżącemu stanowisko służbowe wraz z przypisanymi do niego zadaniami uwzględnia zadania dotychczas wykonywane. Wartość zadań realizowanych na stanowisku służbowym określono od [...] do [...], co przy uwzględnieniu czasochłonności dało ostateczną wartość stanowiska [...]. Brak było – przed złożeniem propozycji podstaw do rekrutacji na inne stanowisko służbowe, bowiem do 31 grudnia 2010 r. zgodnie z postanowieniami powołanej wyżej ustawy w sprawach związanych z uposażeniem zasadniczym i stanowiskami służbowymi zastosowanie miały przepisy dotychczasowe.
Podniósł, że zgodnie z art. 222 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej na kierownika urzędu nałożony został obowiązek przedstawienia funkcjonariuszom celnym, w terminie do 31 grudnia 2010 r. pisemnych propozycji określających zgodnie z przepisami rozdziału 8 i 10 ustawy o Służbie Celnej miejsce pełnienia służby, stanowisko i uposażenie, które zgodnie z art. 222 ust. 4 tej ustawy nie może być niższe od dotychczasowego. Powołana regulacja nie przewidywała innych ograniczeń treści propozycji, w szczególności dotyczących trybu awansowania na stanowisko służbowe. Złożenie propozycji, o której mowa w art. 223 ust. 3 ustawy o Służbie Celnej nie jest awansem na stanowisko i bez wyraźnego odesłania ustawowego brak jest podstaw do przyjęcia, iż proces składania propozycji winien być poprzedzony rekrutacją wewnętrzną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przystępując do rozpoznania skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy zaskarżony akt lub czynność organu administracji publicznej podlega kontroli tego sądu.
Zgodnie z przepisem art. 1 p.p.s.a. przed sądami administracyjnymi rozpatrywane są sprawy z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz inne sprawy, do których przepisy p.p.s.a. stosuje się z mocy ustaw szczególnych. Zakres tych spraw enumeratywnie wymienia przepis art. 3 § 2 i 3 powołanej ustawy, który określa akty prawne poddane kontroli w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi. Są to decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, akty prawa miejscowego, akty jednostek samorządu terytorialnego, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego oraz inne sprawy, które na mocy przepisów ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę.
W rozpoznawanej sprawie spór pomiędzy skarżącym a organem dotyczy przedstawienia przez Dyrektora Izby Celnej w W. skarżącemu S. T. pisemnej propozycji określającej stanowisko służbowe [...] Służby Celnej w Urzędzie Celnym w R., stopnia służbowego oraz ustaleniu warunków uposażenia skarżącego. Na tym tle kwestią zasadniczą staje się ustalenie charakteru prawnego przedmiotowej propozycji w kontekście wybranego przez skarżącego środka i trybu ochrony prawnej w niniejszej sprawie. Istotnym jest, że rozważanie kwalifikacji normatywnej przedmiotowej propozycji następuje w zakresie przedmiotu skargi kierowanej przeciwko aktowi dotyczącemu uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Wprawdzie sąd administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną jednakże od rozważenia w tym kontekście, charakteru prawnego przedmiotowej propozycji zależy dopuszczalność złożonej skargi, wniesionej w następstwie uruchomienia trybu specjalnego przewidzianego art. 52 § 3 p.p.s.a. Jak wskazał skarżący uruchomienie tego trybu wynikało z "ostrożności procesowej", gdyż przypisuje on propozycji przede wszystkim status "decyzji administracyjnej" i z tych względów złożył on od niej równolegle odwołanie.
Zakres przedmiotowy i podmiotowy art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a dotyczy aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, innych niż decyzje i postanowienia wydawane w administracyjnych postępowaniach jurysdykcyjnych, co wskazuje, że chodzi tu o sprawy indywidualne, podobnie jak w przypadku spraw załatwianych w drodze decyzji administracyjnej, tyle tylko, że w sprawach tych nie orzeka się w drodze decyzji administracyjnej, lecz mogą być podejmowane akty lub czynności dotyczące określonych adresatów. Tak jak decyzja czy postanowienie administracyjne są kierowane do określonych podmiotów, tak akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kierowane są również do określonych podmiotów. Wolą ustawodawcy było zatem objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które mogą być i są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych, w sprawach, dla załatwienia których nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia administracyjnego. Akt lub czynność podejmowane są w sprawie indywidualnej w tym znaczeniu, że jej przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego.
Z przepisu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wynika, że akt lub czynność musi dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Oznacza to, że koniecznym jest odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego określającego uprawnienie lub obowiązek określonego adresata. Sytuacja taka ma miejsce zwykle wtedy, gdy ustawodawca odchodzi od ukształtowania stosunków administracyjnoprawnych, zachodzących między państwem (jego organami), a obywatelami i innymi podmiotami administrowanymi, w drodze decyzji administracyjnej, na rzecz uprawnień i obowiązków wynikających bezpośrednio z przepisów prawa. W takich przypadkach do konkretyzacji prawnego stosunku administracyjnego nie jest wymagane rozstrzygnięcie w formie decyzji administracyjnej, natomiast mogą pojawić się akty lub czynności podejmowane przez organy administracji publicznej, których przedmiotem jest przyznanie (odmowa przyznania), stwierdzenie (odmowa stwierdzenia) albo uznanie (odmowa uznania) określonego uprawnienia lub obowiązku wynikających z mocy powszechnie obowiązującego przepisu prawa (por. uchwała NSA z 23 czerwca 1997 r., sygn. akt OPK 1/97, ONSA z 1997 r., z. 4, poz. 149).
Odnosząc tę charakterystykę do przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy wskazać, że według jednolitych poglądów judykatury jest on stosunkiem o charakterze administracyjnoprawnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych dotyczącym służb mundurowych wyrażane są poglądy, że ochronie prawnej podlega istnienie stosunku służbowego oraz istotne jego elementy (por. uchwała SN z 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II PZP 5/10, OSP 2010 nr 23-24 poz. 279; uchwała SN z 5 czerwca 2008 r., sygn. akt II PZP 9/08, OSNP 2008 nr 23-24, poz. 343 oraz wyrok NSA z 3 października 2006 r., sygn. akt l OSK 210/06, publ. LEX nr 281419). Szczególną cechą tych stosunków jest podległość służbowa, która nie jest kształtowana zasadą prawnej równorzędności podmiotów. Przełożony stosunku służbowego zyskuje bowiem, w granicach prawa, zwiększoną w relacji do stosunków cywilnych lub stosunków pracy dyskrecjonalną władzę kształtowania sytuacji prawnej podwładnego. Z tych też względów sprawy wynikające z relacji między przełożonym i podwładnym uznawane są za należące do spraw z zakresu wewnętrznej sfery działania tego rodzaju służb, w których prawo do sądu jest ograniczone, co jest konsekwencją szczególnych cech nadrzędności i podrzędności, cech stosunku służbowego i związanej z tym dyspozycyjności. Tym tłumaczy się z reguły rozwiązania poszczególnych pragmatyk, które za rozstrzygnięcia podlegające kontroli instancyjnej (oraz kontroli sądów administracyjnych) uznają jedynie te rozstrzygnięcia, które dotyczą stanowisk służbowych (mianowania, przenoszenia i zwalniania), zawieszania w czynnościach służbowych, zwalniania ze służby, ustalania uposażenia oraz innych koniecznych czynności związanych z powstaniem, zmianą rozwiązaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy (por. wyrok NSA z 25 października 1999 r., sygn. akt II SA 1575/99, LEX nr 47418 - odnośnie do funkcjonariusza Policji, czy postanowienie NSA z 24 marca 2010 r., sygn. akt l OSK 422/10, niepublikowane - co do funkcjonariusza Służby Więziennej).
Wskazuje na to także treść art. 81 ust. 1 do 3 uprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 lipca 1999 r. o Służbie Celnej (Dz. U z 2004 r., Nr 56 póz. 1641, ze zm., uchylonej przez przepis art. 243 ustawy o Służbie Celnej z 27 sierpnia 2009 r.) przewidująca obowiązek wydania decyzji administracyjnej w przypadkach zwolnienia ze służby funkcjonariusza celnego, przeniesienia albo zlecenia mu wykonywania innych obowiązków służbowych, przeniesienia na niższe stanowisko bądź zawieszenia w pełnieniu obowiązków służbowych oraz ustawowy tryb jej zaskarżania.
W aktualnym stanie prawnym, zgodnie z art. 188 ustawy o Służbie Celnej, znajdującym się w rozdziale 12 powołanego aktu - rozpatrywanie sporów o roszczenia funkcjonariuszy ze stosunku służbowego - w trybie właściwym dla wydawania decyzji administracyjnych rozpoznawane są sprawy załatwiane w drodze decyzji administracyjnej, których przedmiotem jest przeniesienie, powierzenie pełnienia obowiązków służbowych na innym stanowisku, przeniesienie na niższe stanowisko, zawieszenie w pełnieniu obowiązków oraz zwolnienie ze służby. Sąd powszechny, właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy, rozpatruje zaś spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 188 ust. 1 (art. 189 ustawy o Służbie Celnej). Są to jednak rozwiązania podstawowe podlegające modyfikacji lub wyłączeniu ze względu na przepisy szczególne.
Zgodnie z art. 222 ust.1 ustawy o Służbie Celnej, funkcjonariusze celni, którzy w dniu wejścia w życie ustawy pełnili służbę w Służbie Celnej stają się funkcjonariuszami w rozumieniu nowej ustawy. Zgodnie z dyspozycją zawartą w ust. 3 art. 222 ustawy o Służbie Celnej, kierownik urzędu zobowiązany był przedstawić funkcjonariuszom celnym, w terminie najpóźniej do dnia 31 grudnia 2010 r., pisemną propozycję określającą, zgodnie z przepisami rozdziału 8 i 10 ustawy o Służbie Celnej, miejsce pełnienia służby, stanowisko i uposażenie. Kolejne ustępy analizowanego przepisu stanowią, że funkcjonariusz celny, któremu przedstawiono propozycję, o jakiej mowa w ust. 3, składa oświadczenie o przyjęciu albo o odmowie przyjęcia w terminie 7 dni od dnia otrzymania propozycji, niezłożenie oświadczenia w tym terminie jest równoznaczne z odmową przyjęcia tej propozycji (ust. 5), natomiast w przypadku odmowy przyjęcia propozycji, funkcjonariusza celnego zwalnia się ze służby (ust. 6 ).
Ocena powołanych przepisów wprowadzających odstępstwa od zasad uregulowanych w art. 188 oraz art. 189 ustawy o Służbie Celnej, wymaga odwołania się do językowych i funkcjonalnych reguł wykładni, szczególnie zaś związanych z wprowadzeniem do języka prawnego pojęcia pisemnej propozycji określającej miejsce pełnienia służby, stanowisko oraz uposażenie. Rozważając charakter prawny przedmiotowej propozycji należy mieć przy tym na uwadze, że akt lub czynność podlegające kontroli sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 4 ppsa) muszą spełniać następujące warunki:
- nie mogą mieć charakteru decyzji i postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym;
- akt lub czynność muszą mieć charakter zewnętrzny, tj. muszą być skierowane do podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu akt lub podejmującemu czynność;
- być skierowane do indywidualnego podmiotu, znajdującego się w określonej (konkretnej) sytuacji, poza zakresem analizowanego pojęcia znajdują się więc akty lub czynności o charakterze generalnym;
- akt lub czynność musi mieć charakter publicznoprawny, ponieważ zakresem tego pojęcia są objęte "akty i czynności z zakresu administracji publicznej";
- dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a nałożenie tych obowiązków musi wynikać z władczego działania organu przeprowadzającego kontrolę (por. A. Kabat [w]: B. Dauter. B. Gruszczczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Kraków 2009, s. 30 i n.; por także glosa W. Czerwińskiego do uchwały NSA z 7 grudnia 1998 r., sygn. akt FPS 18/98, OSP 2000, z 6, poz. 84 oraz Mariusz Bogusz - Pojęcie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku, wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA, Samorząd Terytorialny 2000, nr 1-2, str. 181).
Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 29 czerwca 2005 r., sygn. akt II GSK 96/05 do istoty aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. należy to, że w sposób prawnie wiążący wpływają one na sytuację prawną określonego podmiotu prawa przez to, że wywołują określony skutek prawny, jaki prawo wiąże z danym aktem lub czynnością. Z analizy językowej tekstu prawnego wynika natomiast, że użycie przez ustawodawcę zwrotu "propozycja określająca miejsce pełnienia służby, stanowisko i uposażenie" oznacza, że świadomie tej czynności nie przyznano statusu aktu władczego, rozstrzygającego o określonych uprawnieniach lub obowiązkach wobec adresata. Przez jej przyjęcie (zgodność oświadczeń woli) dochodzi do ukształtowania sytuacji prawnej adresata propozycji. Nie kształtuje ona bezpośrednio stosunku służbowego lecz zawiera jedynie ofertę zmiany takiego stosunku w przyszłości, na co jej adresat może wyrazić zgodę albo się z nią nie zgodzić. Dopiero odmowa przyjęcia propozycji rodzi skutki w postaci obowiązku wydania decyzji administracyjnej o zwolnieniu ze służby (ust. 6 art. 222 ustawy o Służbie Celnej). Wyklucza to zatem możliwość uznania propozycji za czynność lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
W ocenie Sądu argumenty skargi dotyczące art. 223 ustawy o Służbie Celnej są niezasadne. Norma art. 223 ustawy o Służbie Celnej dotyczy bowiem mianowania na stopień służbowy funkcjonariusza Służby Celnej, który jako jednostronne, władcze rozstrzygnięcie organu administracji, mające wiążące konsekwencje dla indywidualnie określonego podmiotu i konkretnego stosunku administracyjnoprawnego musi być uznany za decyzję administracyjną. Cech takich nie wyczerpuje tryb ani rodzaj czynności podejmowanych w oparciu o art. 222 ust. 1 - 5 ustawy o Służbie Celnej, sytuacja prawna skarżącego nie została wyznaczona jednostronnym i władczym aktem lub czynnością organu administracyjnego.
Dokonując oceny legalności zastosowania trybu przewidzianego przepisami art. 222 ustawy o Służbie Celnej zwrócić także należy uwagę na kontekst funkcjonalny. Są to regulacje o charakterze przejściowym, które zgodnie z ich umiejscowieniem (rozdział 14), umożliwiają inne, niż przewidziane co do zasady, dopasowanie stosunków służbowych do nowej pragmatyki służbowej. Z celu nowego prawa, co do którego pewne wskazówki zostały zamieszczone w uzasadnieniu jego projektu wynika, że zostało ono wprowadzone w związku z koniecznością zmodernizowania Służby Celnej, w tym doprecyzowania i uzupełnienia rozwiązań prawnych w celu "stworzenia regulacji mającej charakter pragmatyki służbowej", wzmacniających status funkcjonariusza tej służby, powstrzymującego fluktuacją kadr oraz zachęcające do podjęcia tej służby" (s. 1 uzasadnienia projektu, publ. Lex nr VI. 1492). W zamiarze projektodawców przepisy przejściowe tej ustawy przewidywały płynną i transparentną zmianę dotychczasowych stosunków służbowych. Wprowadzenie regulacji szczególnej, w tym trybu dotyczącego przedmiotowej propozycji (rozdział 14 - Przepisy przejściowe) uzasadniono jako konsekwencje stworzenia katalogu zadań z obszaru kontroli i bezpieczeństwa wymiany towarowej zastrzeżonych wyłącznie dla funkcjonariuszy celnych.
Jest to rozwiązanie akceptowalne pod względem gwarancji ochrony przysługującej jednostkom bowiem w specyfikę służb mundurowych wpisane są istotne ograniczenia. Uzyskanie, w wyniku mianowania do Służby Celnej, statusu funkcjonariusza celnego powoduje, że oprócz szczególnych uprawnień, nakłada się na niego także ograniczenia i obowiązki nieznane w innych stosunkach prawnych. Decydując się zatem na podjęcie służby, funkcjonariusz celny musi liczyć się z większą dyspozycyjnością i podporządkowaniem, co wiąże się także z możliwością wskazania miejsca pełnienia służby, stanowiska i uposażenia, jeśli zaistnieje taka potrzeba nawet w szczególnym trybie, (zob. wyrok NSA z 29 sierpnia 2008 r., sygn. akt l OSK 1274/07, publ. w zbiorze dostępnym na stronie internetowej cbois.nsa.gov.pl ). Tym bardziej jeśli zważy się na potrzebę zapewnienia ciągłości i stabilności tej służby w kontekście powierzonych jej doniosłych społecznie zadań.
Mając na uwadze powołane okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Warszawie, na podstawie przepisu art. 58 § 1 i 3, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło