VIII SA/Wa 352/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-09-22

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest rencistą wojskowym i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jej dochody wielokrotnie przekraczają koszty postępowania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżący, będąc rencistą wojskowym i prowadząc samodzielne gospodarstwo domowe, nie wykazał, aby jego sytuacja materialna uległa pogorszeniu od czasu poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jego dochody, pochodzące z renty i gospodarstwa rolnego, wielokrotnie przekraczały koszty postępowania, co uniemożliwiało uznanie, że ich poniesienie spowodowałoby uszczerbek w jego koniecznym utrzymaniu.
Stan faktyczny
Skarżący T. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, argumentując, że jest rencistą wojskowym. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został odrzucony. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę dochody skarżącego z renty i gospodarstwa rolnego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 22 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. S. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy- Postanowieniem z dnia 1 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzuciła skargę T. S.. W dniu [...] września 2011 r. wpłynął do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W jego uzasadnieniu skarżący oświadczył, że jest uprawniony do zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż jest rencistą wojskowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ppsa). Przystępując do rozpoznania wniosku wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych tj. osób ubogich, bezrobotnych czy samotnych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności. Sytuacja materialna skarżącego jest znana Sądowi z urzędu bowiem w przedmiotowej sprawie występował on już z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (postanowieniem z dnia 17 maja 2011 r. odmówiono przyznania prawa pomocy). W aktualnie złożonym wniosku skarżący nie wykazał, aby sytuacja jego uległa pogorszeniu i nie był on w stanie partycypować w kosztach sądowych. Przyjąć zatem należy, że w dalszym ciągu prowadzi on samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty ([...] zł) i dochodu z gospodarstwa rolnego ([...] zł) – łącznie [...] zł. Dochód ten wielokrotnie przekracza wysokość kosztów do jakich skarżący byłby zobowiązany w postępowaniu wywołanym ewentualną skargą kasacyjną. Trudno zatem przyjąć, że przy osiąganych dochodach poniesienie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia w sprawie pełnomocnika mogłoby doprowadzić do powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło