VIII SA/Wa 358/08
PostanowienieWSA w Warszawie2008-09-08
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazuje trudną sytuację materialną, zadłużenie i brak możliwości prowadzenia działalności gospodarczej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W sytuacji, gdy skarżący wykazuje trudną sytuację materialną, brak dochodów z działalności gospodarczej, zadłużenie oraz brak możliwości wywiązania się z obowiązku alimentacyjnego, a jego matka utrzymuje się z niewielkiej emerytury, należy uznać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący T.S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał na trudną sytuację materialną, brak dochodów z działalności gospodarczej (fermy drobiu), zadłużenie (alimenty, zobowiązania wobec U. i banku) oraz brak możliwości prowadzenia działalności z powodu negatywnych decyzji administracyjnych. Mieszka z matką utrzymującą się z emerytury.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 8 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T.S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pomocy finansowej za pozostawienie pomieszczeń inwentarskich bez obsady postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący T.S. podał, że zamieszkuje wspólnie z matką utrzymująca się z emerytury w wysokości 627 zł. Wyjaśnił, że nie posiada żadnego majątku poza nieruchomością rolną - 2 ha. Ma zasądzone alimenty na dwoje dzieci w wysokości 1.000 zł, jednakże od lutego 2008 r. ich nie płaci, gdyż nie osiąga dochodu ([...]). Ponadto wyjaśnił, że z uwagi na trudną sytuację finansową od 2007 r. nie opłaca składki KRUS, a dodatkowo ma zobowiązania wobec innych podmiotów, między innymi U. - kwotę 33.963 zł (załączone przedsądowe wezwanie do zapłaty) oraz banku - 20.000 zł.
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu, toteż każda osoba wszczynająca postępowanie powinna liczyć się z wydatkami na ten cel.
Jak wynika zaś z treści powołanego art. 246 § 1 ustawy, dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające można wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe.
Oznacza to, że w niniejszej sprawie wykazana przez stronę sytuacja rodzinna i materialna uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi, które na obecnym jego etapie wynoszą 200 zł. Jak wynika ze złożonego oświadczenia skarżący utrzymuje się z działalności gospodarczej tj. fermy drobiu, jednakże na skutek negatywnych dla niego decyzji administracyjnych aktualnie nie może jej prowadzić, poza tym jak wyjaśnił, sytuacja w której się znalazł powoduje ciągły wzrost zadłużenia i nie pozwala na wywiązywanie się z obowiązku alimentacyjnego. Również matka skarżącego, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe nie jest w stanie ponieść za niego kosztów postępowania bowiem utrzymuje się z niewielkiej emerytury.
Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania związanych z własnym udziałem w sprawie, dlatego też na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło