VIII SA/Wa 361/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-05-29
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony w sytuacji, gdy skarżący wykazuje trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku osoby samotnej, posiadającej stały, lecz niski dochód obciążony egzekucją, która nie dysponuje środkami na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika, prawo pomocy należy przyznać.Stan faktyczny
W. B., osoba samotna, utrzymująca się z emerytury, której część dochodu jest potrącana w trybie egzekucyjnym przez ZUS, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący przedstawił dokumenty potwierdzające niskie dochody, wydatki na leki oraz opłaty za energię elektryczną.Rozstrzygnięcie
Przyznano W. B. prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi W. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego
We wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego W. B. podał, że jest osobą samotną i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, z której w trybie egzekucyjnym Zakład Ubezpieczeń Społecznych dokonuje potrąceń w wysokości [...] zł (w załączeniu zaświadczenie ZUS). Oświadczył, że w związku z ogrzewaniem energią elektryczną w dniu [...] kwietnia 2012 r. dokonał opłaty w wysokości [...] zł, a pozostała kwota do zapłaty to [...] zł (załączona faktura z dowodem zapłaty). Załączył orzeczenie o zaliczeniu do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności i podał, że na leki wydaje ok. [...] zł miesięcznie.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny.
Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy
w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Z akt sprawy oraz złożonego oświadczenia wynika, że skarżący jest osobą samotną. Posiada wprawdzie stały dochód z tytułu emerytury, jednakże potrącenia dokonywane w trybie egzekucyjnym powodują, że na bieżące utrzymanie i leki pozostaje niewielka kwota. Oznacza to, że skarżący nie ma możliwości zdobycia środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym i ustanowienie w sprawie profesjonalnego pełnomocnika.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło