VIII SA/Wa 361/15
PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-18
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który przekazał synowi gospodarstwo rolne w drodze darowizny i otrzymuje od niego pomoc finansową, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w całości, czy jedynie częściowo?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, który przekazał synowi gospodarstwo rolne i otrzymuje od niego pomoc finansową, ma możliwość partycypowania w kosztach postępowania, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, a jedynie w części.Stan faktyczny
J. Ż. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu ze skargi kasacyjnej. Wnioskodawca utrzymuje się z renty w wysokości [...] zł wraz z żoną, która nie pracuje. Przekazał synowi gospodarstwo rolne w drodze darowizny, a syn zobowiązał się do jego utrzymania oraz wspomagania finansowego wnioskodawcy. Wnioskodawca wykazał swoje dochody i wydatki, w tym faktury i wyciągi bankowe.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono od kosztów sądowych ponad kwotę [...] zł. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku J. Ż. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. Ż. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie tymczasowego nadzwyczajnego wsparcia finansowego w sektorze owoców i warzyw postanawia 1. zwolnić od kosztów sądowych ponad kwotę [...] ([...]) zł, 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem załączonym do skargi kasacyjnej J. Ż. zwrócił się
o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje
z niepracującą żoną. Małżonkowie utrzymują się z renty skarżącego w wysokości [...] zł. Ponadto wskazał, że ze względu na stan zdrowia przekazał w całości gospodarstwo rolne synowi (w załączeniu akt notarialny – umowa darowizny), który zobowiązał się do utrzymywania studiującej siostry oraz wspomagania finansowo skarżącego w bieżących wydatkach. Do wniosku załączył orzeczenie o zaliczeniu do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, kartę informacyjną leczenia szpitalnego własną i żony, faktury za energię, telefon, wodę oraz wyciągi z rachunku bankowego za ostatnie dwanaście miesięcy.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.) prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Z treści złożonego wniosku wynika, że skarżący wspólnie z żoną utrzymuje się
z niewielkiego dochodu – [...] zł, z którego ponosi koszty bieżącego utrzymania
i leczenia. Jedyne koszty natomiast do jakich jest zobowiązany to wpis od skargi kasacyjnej – [...] zł. Jakkolwiek powyższa kwota przekracza możliwości finansowe skarżącego, to nie oznacza to w ocenie referendarza sądowego, że w ogóle nie ma on możliwości partycypowania w kosztach postępowania kasacyjnego. Według złożonego oświadczenia skarżący otrzymuje pomoc finansową od syna, któremu w drodze darowizny przekazał aktem notarialnym z dnia [...] września 2015 r. nieruchomość rolną. Uznać zatem należy, że skoro skarżący przekazał synowi gospodarstwo stanowiące dotychczas źródło jego utrzymania i które przynosiło określone pożytki, ma prawo oczekiwać pomocy finansowej w związku z obciążającymi go kosztami sądowymi. Koszty takie należy traktować na równi z innymi koniecznymi wydatkami.
W związku z powyższym uznano, że zgromadzenie kwoty [...] zł będzie w zasięgu możliwości finansowych skarżącego i jego rodziny.
W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło