VIII SA/Wa 362/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Henryka Lewandowska - Kuraszkiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze skargi G. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu nabytej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 8 października 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009r. w przedmiocie odmowy zwrotu nabytej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości. W dniu [...] grudnia 2009r. została złożona do Sądu skarga kasacyjna na powołany wyżej wyrok wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przez G. G. Jako podstawę wniosku skarżący wskazał, iż prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jego dochodu jest renta wypłacana przez ZUS w kwocie [...] złotych netto oraz renta cywilna wypłacana przez PKP w kwocie [...] złotych netto. Tym samym jego miesięczny dochód wynosi około [...] złotych. Wskazując stan majątkowy skarżący oświadczył, iż posiada zasoby w gotówce w wysokości [...] złotych oraz papiery wartościowe o wartości [...] przeznaczone na "czarną godzinę". Jako posiadany majątek nieruchomy skarżący wskazał dom jednorodzinny o powierzchni [...] m2 i nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Nadto podniósł, iż ze względu na całkowitą odpowiedzialność państwa za jego los, koszty sądowe winien ponieść Skarb Państwa. Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2010r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. We wniesionym w dniu [...] stycznia 2010r. sprzeciwie G. G.oświadczył, iż jest ofiarą działań Państwa Polskiego i okradzionym przez administrację dlatego prosi o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej "p.p.s.a.") wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 p.p.s.a. właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 245 § 2 powołanej ustawy prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, ze nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy, i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozpatrując wniosek o prawo pomocy należy zaznaczyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Dlatego też każda osoba wszczynająca postępowanie, bądź żądająca od Sądu podejmowania określonych czynności powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. Jak wynika z treści powołanego przepisu art. 246 § 1 p.p.s.a. dopiero, gdy środki którymi dysponuje wnioskodawca okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy. Pomoc ta co do zasady jest stosowana wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Z akt sprawy wynika, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy dotyczy przyznania pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowią kwotę [...] złotych tytułem wpisu od skargi kasacyjnej. Porównując wysokość w/w wpisu chociażby z wysokością stałego dochodu, jaki uzyskuje skarżący tj. z kwotą [...] złotych, stwierdzić należy, że wnioskodawca nie wykazał, że uiszczenie [...] złotych spowoduje uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Skarżący ponadto posiada majątek nieruchomy – działkę zabudowaną oraz majątek ruchomy – oszczędności i papiery wartościowe. W tym stanie rzeczy uznać zatem należy, iż skarżący nie wykazał, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niego prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 260 w związku z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.