VIII SA/Wa 37/07

WyrokWSA w Warszawie2007-01-31

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Marek Wroczyński, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło niedopuszczalność odwołania wniesionego przez T.J. od decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego, uznając, że nie była ona stroną postępowania ani pełnomocnikiem swojego syna?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania (art. 7 i 77 k.p.a.) poprzez brak należytego wyjaśnienia, w jakim charakterze T.J. działała w postępowaniu odwoławczym. Organ nie ustalił, czy T.J. działała jako pełnomocnik, czy uważała się za stronę postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku wątpliwości co do charakteru działania strony lub uprawnienia do wniesienia środka odwoławczego, organ powinien wezwać do uzupełnienia braków lub złożenia wyjaśnień, a nie od razu stwierdzać niedopuszczalność odwołania.
Stan faktyczny
T.J. wniosła odwołanie od decyzji Burmistrza Gminy K. o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło niedopuszczalność tego odwołania, uznając, że T.J. nie była stroną postępowania ani pełnomocnikiem swojego syna, P.J., który posiadał tytuł prawny do lokalu. T.J. złożyła skargę do WSA, zarzucając brak kompetencji i fachowości pracowników administracji. WSA uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
1. Uchylono zaskarżone postanowienie. 2. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Anna Oleksiewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi T.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2006r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania od decyzji w sprawie dodatku mieszkaniowego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Syg.akt VIII SA/Wa 37/07 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 roku – [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. biorąc za podstawę art.134 kodeksu postępowania administracyjnego dalej jako kpa po rozpoznaniu odwołania T.J. od decyzji z dnia [...] marca 2006 roku wydanej przez Burmistrza Gminy K. o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego stwierdziło niedopuszczalność odwołania . W uzasadnieniu postanowienia organ podnosił , że w dniu [...] stycznia 2006 roku T.J. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego podpisując go swoim imieniem i nazwiskiem .W toku postępowania ustalono , że tytuł prawny do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy H. [...] w K. posiada jej syn P.J. .W związku z powyższym T.J. została wezwana do uzupełnienia braków, między innymi o dołączenie pełnomocnictwa w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania .W wyznaczonym terminie pełnomocnictwo dla T.J. nie zostało doręczone . W dniu [...] marca 2006 roku P.J. złożył przed organem I instancji oświadczenie, że nie udzielał swojej matce T.J. pełnomocnictwa w sprawie , a o złożeniu przez nią wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nic nie wiedział. Wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego zaakceptował składając swój podpis na wniosku .Oświadczył , że wydaną decyzję w tej sprawie chce odebrać osobiście. W dniu [...] marca 2006 roku organ I instancji wydał decyzję o odmowie przyznania P.J. dodatku mieszkaniowego. Organ uznał, że P.J. nie złożył w wyznaczonym terminie odwołania od tej decyzji . Odwołanie od tej decyzji wniosła natomiast w dniu [...] kwietnia 2006 roku T.J. .Pismem z dnia [...] 7 kwietnia 2006 roku organ poinformował ją, że nie jest stroną postępowania i nie może wnieść środka odwoławczego. Nie działa również jako pełnomocnik w sprawie ponieważ syn P. nie udzielił jej pełnomocnictwa Pismami z dnia [...] kwietnia i [...] maja 2006 roku T.J. zwróciła się o przesłanie odwołania do organu II instancji . Zdaniem organu zachodzi w tym przypadku niedopuszczalność wniesienia odwołania uregulowana w art. 134 kpa . Organ w dalszej części uzasadnienia wyjaśnił, że zgodnie z art.32 kpa strona może działać w postępowaniu administracyjnym przez pełnomocnika. Stosownie do przepisu art.33 § 1 kpa, pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych . W ocenie organu w tej sprawie nie doszło do udzielenia T.J. pełnomocnictwa do reprezentowania syna P.J. w postępowaniu administracyjnym . Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła T.J. . W uzasadnieniu swojej skargi wyrażała niezadowolnie z podjętych decyzji w toku postępowania administracyjnego formułując zarzuty braku kompetencji i fachowości, a nawet działań przestępczych pracowników administracji publicznej . Wniesiona skarga nie zawierała oceny prawnej zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Skarga T.J. zasługuje na uwzględnienie . Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych , określone między innymi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych [ DZ.U nr 153 , poz.1269 ] oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej P.p.s.a [ Dz.U nr 153 , poz.1270 , ze zmianami ] sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . W związku z tym , aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej , konieczne jest stwierdzenie , że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania , a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności Jak stanowi przepis art.134 § 1 P.p.s.a sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . W ocenie sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane bez wyjaśnienia przez organ nasuwających się wątpliwości, w jakim charakterze T.J. miała działać w toku postępowania odwoławczego . Organ bez jakichkolwiek ustaleń uznał, że T.J. nie działała na etapie postępowania odwoławczego jako pełnomocnik syna , a przymiot strony postępowania jej nie przysługuje i w tym zakresie naruszył przepisy art.7 i 77 kpa . Organ administracji publicznej przed podjęciem postanowienia w trybie art.134 kpa mając wątpliwości co do tego, czy odwołanie zostało podpisane przez osoby do tego uprawnione, powinien wezwać stronę do usunięcia braków [ art.64 § 2 kpa ] lub wezwać do złożenia wyjaśnienia na piśmie [ art. 50 § 1 kpa ]. Istotą i celem przewodnim postępowania administracyjnego jest zawsze załatwienie sprawy , mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli [ art. 7 kpa ]. Przy czym załatwienie sprawy należy rozumieć, jako załatwienie sprawy co do jej istoty w całości lub w części [ art. 104 § 2 kpa ] .Załatwienie sprawy w znaczeniu procesowym, a niewątpliwie takim jest załatwienie w trybie art.134 kpa jest ostatecznością, kiedy nie ma prawnych możliwości podjęcia rozstrzygnięcia merytorycznego .[ wyrok NSA z 5 czerwca 2001 roku IV S.A. 768/99 LEX nr 78948 ] . W toku niniejszego postępowania organ administracji publicznej uznał , że skoro P.J. przed organem I instancji wyjaśnił , że nie udzielał swojej matce pełnomocnictwa, to oświadczenie to również rozciąga się na postępowanie odwoławcze . Do obowiązków organu administracji należy m.in. dokładne określenie osoby, która składa środek odwoławczy [ patrz wyrok NSA z 1 kwietnia 2003 roku I S.A. 289/02 LEX 14 8903 ] . W tej sprawie z jednej strony jako wnoszący odwołanie wskazany jest P.J. , a jednocześnie z dalszej części pisma wynika , że " odwołanie wnosi wspólnie zamieszkała T.J. matka " . Kolejną kwestią , która pozostała poza uwagą organu administracji była kwestia rozważenia i wyjaśnienia na podstawie treści odwołania czy T.J. uważała, że decyzja organu I instancji dotyczy jej praw i obowiązków i uznaje , że jest stroną tego postępowania . Status strony postępowania administracyjnego musi wynikać z konkretnych przepisów prawa materialnego .Ustalenie, czy żądanie pochodzi od strony, powinno nastąpić w decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończący sprawę [ wyrok NSA z dnia 30 czerwca 1986 roku III S.A. 97/86 NSA 1987 nr 2 poz.46 ]. Jeżeli subiektywne twierdzenie wnoszącego odwołanie, iż decyzja organu I instancji dotyczy jego praw i obowiązków, nie zostanie w sposób przewidziany dla postępowania odwoławczego pozytywnie zweryfikowany, należy wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie przepisu art.138 § 1 pkt 3 kpa. Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art.28 kpa, następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art.138 §1 pkt 3 kpa. [ wyrok NSA z 5 lipca 1999 OPS 16/98 ONSA 1999/4/119; wyrok z 29 listopada 1999 roku I S.A. 1544/98 LEX nr 48751 ]. W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy wydając postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania z tego powodu , że odwołująca nie jest stroną postępowania, naruszył przepisy postępowania, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy . Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien ustalić w jakim charakterze w postępowaniu odwoławczym występowała T.J. .- czy działała jako pełnomocnik syna czy też uważała , że jest stroną postępowania. W przypadku ustalenia, że uznaje ona siebie za stronę postępowania to organ winien dokonać oceny czy przysługuje jej przymiot strony w tym postępowaniu w znaczeniu art.28 kpa i w zależności od treści ustalenia wydać orzeczenie w trybie art.138 kpa W drugim przypadku organ winien uzyskać od P.J. wyjaśnienia, czy udzielał pełnomocnictwa matce w postępowaniu odwoławczym, a jeśli nie, to czy potwierdza czynności dokonane w postępowaniu odwoławczym, czy popiera złożone odwołanie i dopiero wtedy wydać orzeczenie w trybie art.138 kpa bądź postanowienie w trybie art.134 kpa Z tych też względów biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1lit. c) P.p.s.a orzeczono jak na wstępie. Biorąc za podstawę art.152 P.p.s.a Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło