VIII SA/Wa 383/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-21

Skład orzekający: Marek Wroczyński, Iwona Owsińska-Gwiazda, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wysokość przyznanego zasiłku okresowego, obliczona zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, narusza prawo i konstytucyjne prawo do zabezpieczenia społecznego?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy ustawy o pomocy społecznej do obliczenia wysokości zasiłku okresowego. Przyznana pomoc była zgodna z kryteriami dochodowymi i przepisami dotyczącymi finansowania zasiłków. Sąd nie dopatrzył się naruszenia Konstytucji RP, w tym art. 67, gdyż pomoc społeczna jest przyznawana na podstawie ustaw, a sąd nie znalazł podstaw do skierowania pytania do Trybunału Konstytucyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący S.W. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta R. o przyznaniu zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w określonej wysokości i na określony czas. Skarżący kwestionował wysokość przyznanej pomocy, twierdząc, że jest ona niezgodna z Konstytucją RP i nie stanowi zabezpieczenia społecznego. Wniósł również o zwrócenie się przez sąd do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem o konstytucyjność przyznawanej pomocy oraz o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Protokolant Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy decyzję wydaną przez Prezydenta Miasta R. z dnia [...] marca 2009 roku przyznającą S.W., dalej skarżącemu, zasiłek okresowy z powodu bezrobocia w wysokości [...] zł na okres od [...] kwietnia 2009 roku do [...] kwietnia 2009 roku. Decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Organ I instancji wskazał, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż skarżący spełnia niezbędne warunki do objęcia go pomocą w postaci zasiłku okresowego. Na podstawie art. 38 ust. 3 w związku z art. 147 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi dla osoby samotnie gospodarującej 50% różnicy między kryterium dochodowym, a dochodem tej osoby. Jak wynika z art. 147 ust 7 ustawy o pomocy społecznej zasiłki okresowe w 2009 roku są finansowane z dotacji celowej budżetu państwa w wysokości minimalnej kwoty określonej w art. 38 ust. 3 ustawy. Przekazane przez Wojewodę środki na zasiłki okresowe są jedynym źródłem finansowania tej formy pomocy w 2009 roku. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie kwestionując wydaną decyzję. Stwierdził również, że przyznana pomoc jest niezgodna z art. 67 Konstytucji RP i nie stanowi zabezpieczenia społecznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podniosło, iż sprawa niniejsza zainicjowana została wnioskiem skarżącego z dnia [...] marca 2009 roku. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., trafnym było rozstrzygnięcie organu I instancji. Podniesiono, na podstawie aktualizacji wywiadu środowiskowego, że skarżący mieszka wspólnie z żoną, z którą prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Dochód skarżącego w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku to jest w grudniu 2008 roku wynosił [...] złotych - ½ dotacji do czynszu. Skarżący jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych zarejestrowaną w PUP. Od 1997 roku pozostaje bez pracy. Skarżący spełnia niezbędne warunki do objęcia go pomocą w postaci zasiłku okresowego – posiadany dochód jest niższy od kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust.1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej wynoszącego dla osoby samotnie gospodarującej 477 złotych. Organ przytoczył treść art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej i stwierdził, iż wyliczona przez organ I instancji wysokość zasiłku okresowego w kwocie [...] zł. jest prawidłowa i zgodna z powołanymi wyżej przepisami ustawy o pomocy społecznej (477 zł – [...] zł = [...] zł x 50% = [...] zł). Podkreślono, że decyzją z tej samej daty organ I instancji przyznał skarżącemu pomoc w postaci zasiłków celowych na dofinansowanie zakupu żywności i środków czystości w łącznej kwocie [...] zł. Zasiłki okresowe w 2009 roku są finansowane z dotacji celowej budżetu państwa w wysokości minimalnej kwoty określonej w art. 38 ust. 3 ustawy. Środki przekazane przez Wojewodę na zasiłki okresowe są jedynym źródłem finansowania tej formy pomocy, bowiem Rada Gminy Miasta R. nie podjęła uchwały podwyższającej minimalne kwoty zasiłku okresowego na 2009 rok. Organ II instancji stwierdził także, iż zawarty w odwołaniu wniosek skarżącego o zwrócenie się na podstawie przepisu art. 191 Konstytucji RP do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem "czy przyznana skarżącemu pomoc przez MOPS za miesiąc luty 2009 roku stanowi zabezpieczenia społeczne" nie został uwzględniony albowiem Kolegium nie posiada takich uprawnień. Konsekwencją takiego rozstrzygnięcia było wniesienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargi, w której skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja nie jest zgodna z jego pismem z dnia [...] marca 2009 roku, co jest niezgodne z art. 67 Konstytucji RP. Wniósł również, aby Sąd w trybie art. 191 Konstytucji RP zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem, czy przyznawana pomoc za miesiąc objęty wnioskiem stanowi zabezpieczenie społeczne; wniósł także o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych na okoliczność jak wyżej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga S.W. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów zarówno w ustaleniu stanu faktycznego sprawy, jak i oceny prawnej w świetle mających zastosowanie przepisów. Bezspornym jest, że skarżący przebywa na długotrwałym bezrobociu i jak wynika z wywiadu środowiskowego od szeregu lat systematycznie leczy się na różne schorzenia. Tak więc zdaniem Sądu, organy zasadnie oceniły, że skarżący spełnia kryteria określone w art. 38 ust.1 pkt. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, który stanowi, iż zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego: - osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej; - rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny i przyznały mu zasiłek okresowy w wymiarze określonym w zaskarżonych decyzjach. Kwota zasiłku okresowego została ustalona w oparciu o przywołane w decyzji przepisy. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje m.in. osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł, zwanej dalej kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej. Dochód skarżącego na dzień złożenia wniosku wynosił [...] zł. i stanowił dodatek mieszkaniowy w wysokości ½ jego wysokości. Jak wynika z art. 38 ust. 2 i 3 cytowanej ustawy zasiłek okresowy ustala się: w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości 50% różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, czyli w przypadku skarżącego 477 zł – [...] zł = [...] zł x 50 % = [...] zł – tak jak prawidłowo ustaliły organy administracji obu instancji. Jak wynika z art. 147 ust 7 ustawy o pomocy społecznej zasiłki okresowe w 2009 roku są finansowane z dotacji celowej budżetu państwa w wysokości minimalnej kwoty określonej w art. 38 ust. 3 ustawy Przekazane przez Wojewodę środki na zasiłki okresowe są jedynym źródłem finansowania tej formy pomocy w 2009 roku. Wymaga podkreślenia, iż w decyzjach z tej samej daty co przedmiotowa organ I instancji szczegółowo wskazał wielkość posiadanych od gminy środków w skali roku na 2009 rok konkludując, iż są one niewystarczające na realizację zasiłków celowych. Oznacza to, że organ nie miał możliwości przesunięcia w swoim budżecie środków na dofinansowanie zasiłków okresowych. W świetle powyższego nie można postawić organom orzekającym zarzutu dowolności w podejmowaniu decyzji. Decyzje wydane zostały w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, co wykazano wyżej. Sąd oceniając zaskarżoną decyzję nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu, w tym naruszeń przepisów Konstytucji RP. Odnosząc się zaś do zawartego w skardze zarzutu naruszenia art. 67 Konstytucji RP wskazać trzeba, że jest on bezzasadny. Powołany przepis stanowi o prawie obywatela do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określają ustawy. Pomoc społeczna przyznawana jest w oparciu o przesłanki określone w cyt. ustawie o pomocy społecznej, będącej podstawą rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej. Podkreślić należy, że podniesiony zarzut naruszenia art. 67 Konstytucji RP nie został przez skarżącego w żaden sposób sprecyzowany, ani poparty jakimikolwiek argumentami. Sąd nie znalazł również powodów do skorzystania z instytucji określonej w art. 193 Konstytucji RP i przedstawienia pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. Sąd przedstawia Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne tylko i wyłącznie wówczas, gdy dochodzi do przekonania o niekonstytucyjności danego przepisu. Podkreślić przy tym należy, że wniosek strony postępowania sądowego o zwrócenie się przez sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego nie jest dla niego wiążący. Decyzja o przedstawieniu pytania prawnego należy bowiem do wyłącznej właściwości sądu, który nie jest związany w tym zakresie wnioskami stron postępowania. Wyrażone we wniosku strony wątpliwości co do zgodności przepisu z Konstytucją nie mogą być uznane za wątpliwości sądu. Jednocześnie na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., oddalono wniosek w przedmiocie dopuszczenia dowodu z opinii biegłych. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. ----------------------- 4

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło