VIII SA/Wa 388/14

PostanowienieWSA w Warszawie2014-08-21

Skład orzekający: Marek Wroczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie wykazania braku możliwości poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przyznaje się osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W niniejszej sprawie sąd uznał, że mimo niskich dochodów wnioskodawczyni, majątek męża oraz wsparcie finansowe rodziny wykluczają przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
M. U. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wznowienia postępowania przez Dyrektora Izby Skarbowej. Wnioskodawczyni wskazała niskie dochody i brak oszczędności, a także fakt, że mąż nie pracuje i majątek męża jest objęty postępowaniem upadłościowym. Sąd Rejonowy ogłosił upadłość męża, który posiada nieruchomości o wartości przewyższającej zadłużenie. Skarżąca korzysta z pomocy finansowej rodziny.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia 16 maja 2014 r. (data nadania w placówce pocztowej) M. U. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że jedynym dochodem trzyosobowej rodziny jest jej wynagrodzenie [...] zł, które pokrywa tylko bieżące wydatki. Wyjaśniła, że nie posiada żadnych oszczędności a jej mąż nie pracuje. W części wniosku obejmującej posiadany majątek wymieniła dom – [...] m² oraz dwie hale magazynowe o powierzchni [...] m² i [...] m², objęte postępowaniem upadłościowym. Pismem z dnia 6 czerwca 2014 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie wyjaśnień i odpowiednich dokumentów. W odpowiedzi skarżąca złożyła zeznanie podatkowe za 2013 r., wyciąg z rachunku bankowego oraz pismo, w którym wyjaśniła, że jej mąż nie posiada statusu osoby bezrobotnej, na utrzymaniu rodziców pozostaje studiująca córka, cały majątek męża jest w masie upadłości, a koszty bieżącego utrzymania, w których pomaga rodzina, wynoszą ok. [...] zł. Postanowieniem z dnia 14 lipca 2014 r. odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Od tego postanowienia skarżąca wniosła sprzeciw, w którym wskazała, że nie zgadza się z dokonaną w uzasadnieniu oceną jej sytuacji materialnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wobec skutecznego wniesienia przez skarżącą sprzeciwu, złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpatrzeniu przez Sąd stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§2). Natomiast zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, następuje w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Rozpoznając sprawę należy co do zasady odnieść się w pierwszej kolejności do argumentacji przedstawionej przez stronę skarżącą i dokonać analizy jej sytuacji majątkowej oraz zdolności płatniczych, w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Dokonując weryfikacji oświadczeń złożonych przez skarżącą uwzględnić należy zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego, informacje znane Sądowi z urzędu, a także wnioski płynące z analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie. Dopiero na tej podstawie można bowiem obiektywnie stwierdzić, czy skarżąca rzeczywiście wykazała, iż pozbawiona jest możliwości ponoszenia kosztów wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Wniosek skarżącej dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na dzień wydania niniejszego postanowienia do kosztów sądowych zaliczyć można jedynie wpis sądowy od skargi w wysokości 200 złotych. Jakkolwiek ze złożonych wyjaśnień wynika, że w rodzinie skarżącej jedynie ona uzyskuje stały dochód (... zł) to nie sposób pominąć znanego Sądowi z urzędu faktu (akta sprawy VIII SA/Wa 40/13) , że postanowieniem z dnia 5 marca 2012 r. Sąd Rejonowy w R V Wydział Gospodarczy ogłosił upadłość męża skarżącej. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że dysponuje on pięcioma, w tym zabudowanymi nieruchomościami o wartości szacowanej na kwotę [...] zł. Obciążenia hipoteczne tych nieruchomości wynoszą [...] zł, a zobowiązania przekraczają kwotę [...] zł. Zasadniczo w ocenie Sądu Rejonowego majątek męża skarżącej, pozostający w jego dyspozycji przewyższa zadłużenie, czego zresztą skarżąca w złożonym sprzeciwie nie kwestionuje. Rodzina nie należy zatem do ubogich nawet jeśli stały dochód uzyskuje aktualnie jedno z małżonków. Skarżąca nie wykazała również, aby jej mąż z jakichkolwiek obiektywnych względów nie mógł podjąć żadnej pracy, natomiast fakt niezarejestrowania się w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna wskazywać może, iż nie miał on takiej potrzeby z uwagi na dobrą sytuację materialną rodziny. Poza tym ze złożonego oświadczenia wynika, że małżonkowie korzystają z pomocy finansowej rodziców i teściów. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z wymienionych wyżej względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a Sąd postanowił, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło