VIII SA/Wa 389/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-14
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadniałoby przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że strona skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, iż jej sytuacja finansowa uzasadnia zastosowanie instytucji zwolnienia od kosztów sądowych. Ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a zgromadzony materiał dowodowy, w tym informacje o majątku męża skarżącej objętym postępowaniem upadłościowym oraz korzystanie z pomocy finansowej rodziców, nie potwierdził szczególnie trudnej sytuacji finansowej rodziny.Stan faktyczny
Strona skarżąca M. U. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie odmowy wznowienia postępowania. W uzasadnieniu podała, że jej jedynym dochodem jest wynagrodzenie, które pokrywa bieżące wydatki, a jej mąż nie pracuje. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku złożyła zeznanie podatkowe, wyciąg z rachunku bankowego oraz dodatkowe wyjaśnienia dotyczące sytuacji majątkowej męża i studiującej córki. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi M. U. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podała, że jedynym dochodem trzyosobowej rodziny jest jej wynagrodzenie [...] zł, które pokrywa tylko bieżące wydatki. Wyjaśniła, że nie posiada żadnych oszczędności, a jej mąż nigdzie nie pracuje.
W wyniku odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku złożyła zeznanie podatkowe za 2013 r., wyciąg z rachunku bankowego oraz pismo, w którym wyjaśniła, że jej mąż nie posiada statusu osoby bezrobotnej, na utrzymaniu rodziców pozostaje studiująca córka, cały majątek męża jest w masie upadłości, a koszty bieżącego utrzymania, w których pomaga rodzina, wynoszą ok. [...] zł
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się w tej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych
(pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej jako p.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych
w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest
w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności stanu faktycznego, które mogłyby przyczynić się do zastosowania instytucji prawa pomocy. Tym samym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, a zatem powinna podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd, co do zasadności jego zastosowania. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 171/09, publ.: LEX
nr 552205).
Mając na uwadze przytoczony wyżej reżim prawny, stanowisko judykatury oraz przede wszystkim okoliczności faktyczne uznano, że skarżąca nie wykazała w sposób niebudzący wątpliwości, iż w jej przypadku może być zastosowany wyjątek od powszechnej reguły jakim niewątpliwie jest instytucja zwolnienia od kosztów sądowych.
Sądowi z urzędu (akta sprawy VIII SA/Wa 40/13) znany jest fakt, że postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. Sąd Rejonowy w R. [...] Wydział Gospodarczy ogłosił upadłość męża skarżącej. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że dysponuje on pięcioma, w tym zabudowanymi nieruchomościami o wartości szacowanej na kwotę [...] zł. Obciążenia hipoteczne tych nieruchomości wynoszą [...] zł, a zobowiązania przekraczają kwotę [...] zł. Zasadniczo w ocenie Sądu Rejonowego majątek męża skarżącej, pozostający w jego dyspozycji przewyższa zadłużenie. Rodzina nie należy zatem do ubogich nawet jeśli stały dochód uzyskuje aktualnie jedno z małżonków. Z wyjaśnień skarżącej wynika również, że jej mąż nigdzie nie pracuje, nie legitymuje się jednak zaświadczeniem o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej. Poza tym ze złożonego oświadczenia wynika, że małżonkowie korzystają z pomocy finansowej rodziców i teściów.
Z powyższego nie wynika, aby sytuacja finansowa rodziny była szczególnie trudna i uzasadniała zastosowanie instytucji prawa pomocy.
W tej sytuacji mając na uwadze powyższe oraz charakter sprawy, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło