VIII SA/Wa 39/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-06-04

Skład orzekający: Wojciech Mazur, Iwona Owsińska-Gwiazda, Marek Wroczyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowoadministracyjne powinno zostać umorzone, gdy organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu, gdy przedmiot zaskarżenia przestaje istnieć w wyniku uchylenia zaskarżonej decyzji przez organ odwoławczy i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W takiej sytuacji prowadzenie postępowania przed sądem staje się bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 PPSA, ponieważ zaskarżona decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżąca M.K. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Wcześniej Wójt Gminy P. wydał decyzję ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji B.G. Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące niewłaściwego uzgodnienia z organem oraz niezgodności planowanej inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego i studium uwarunkowań. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uchylając decyzję Wójta w stosunku do inwestora, umorzyło postępowanie odwoławcze wobec skarżącej, uznając, że nie posiada ona przymiotu strony, a jedynie interesu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Protokolant Michał Sikorski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2007 roku Wójt Gminy P. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji B.G. w miejscowości Z. Powyższą decyzję zaskarżyła B.G., H. i M.G. oraz M.K., dalej skarżąca. W odwołaniu skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., skarżąca powołując się na dyspozycje art. 127 § 1 i 129 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zmianami), dalej jako k.p.a, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżąca podniosła między innymi, że organ wydający zaskarżoną decyzję dokonał wymaganego uzgodnienia z niewłaściwym organem, ponieważ jak wynika z art. 53 ust.4 pkt 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organem właściwym w sprawach dotyczących uzgodnień w zakresie ochrony gruntów rolnych i leśnych jest starosta, a nie wojewoda. W związku z powyższym, Wójt Gminy P. powinien dokonać uzgodnienia ze Starostą Powiatowym w R., a nie z Wojewodą [...]. Zdaniem skarżącej, planowane przedsięwzięcie jest niezgodne z dotychczas obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego miejscowości Z. oraz studium uwarunkowań. Tereny przeznaczone pod przedsięwzięcie są przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową oraz mają charakter rolny. Planowana inwestycja nie będzie warsztatem rzemieślniczym, czy też obiektem drobnej wytwórczości, ale dużym zakładem przemysłowym składającym się z kilku suszarni, hali produkcyjnej, gdzie będą używane chemikalia do produkcji wyrobów z drewna. Ponadto skarżąca podniosła, że w toczącym się postępowaniu administracyjnym organ winien przyznać prawa strony również H. i M.G. W wyniku rozpoznania odwołania B.G. organ II instancji działając w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a, decyzją z dnia [...] stycznia 2008 roku uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, natomiast w stosunku do skarżącej decyzją z dnia [...] stycznia 2008 roku, [...] na podstawie art. 138 § 3 w związku z art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu organ wskazał, że w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy przymiot strony przysługuje właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości, której dotyczy postępowanie. Natomiast właściciele lub wieczyści użytkownicy działek sąsiadujących z nieruchomością, której dotyczy postępowanie, mogą być jego stroną po wykazaniu w konkretnej sprawie przesłanek z art. 28 k.p.a., a więc wpływu wyniku tego postępowania na własny interes prawny lub obowiązek. Uznanie za stronę właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości dalej położonych wymaga wykazania, że wynik postępowania dotyczy ich interesu prawnego lub obowiązku. Nieruchomość stanowiąca własność skarżącej nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością, na której ma powstać planowana inwestycja, bowiem pomiędzy tą nieruchomością a działką skarżącej leży działka P.W. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ I instancji nie wskazał z czego wywodzi interes prawny skarżącej. Skarżąca swoje uprawnienie do występowania w charakterze strony opiera przede wszystkim na fakcie, że jej nieruchomość pozostaje w bliskim sąsiedztwie /chociaż nie bezpośrednio/ z nieruchomością, na której ma powstać inwestycja i wobec tego będzie musiała znosić uciążliwości związane między innymi z hałasem, emisją pyłów i zanieczyszczeniem. Okoliczności te, zdaniem organu nie wskazują jednakże na istnienie interesu prawnego, a tylko interesu faktycznego. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że skarżąca nie ma przymiotu strony oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez nie wyjaśnienie w uzasadnieniu, z jakich przyczyn odmówiono jej praw strony. W ocenie skarżącej jej interes prawny wywodzi się z uprawnień właścicielskich, określonych w art. 21 ust.1, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 140 i art. 144 kodeksu cywilnego. Powyższe przepisy przyznają każdemu obywatelowi RP prawo korzystania z własnej nieruchomości oraz wprowadzają zakaz ujemnego oddziaływania na cudzą nieruchomość. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. dokonując oceny braku interesu prawnego uzasadniło to jednym zdaniem, czym naruszyło dyspozycję art.107 §3 k.p.a. Wskazuje to, zdaniem skarżącej, że organ nie był w stanie przytoczyć żadnych argumentów na poparcie swojego stanowiska, poza ustawowymi zwrotami i arbitralnym stwierdzeniem braku interesu prawnego. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi zatem o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, która jest dokonywana w kontekście zgodności z prawem materialnym i procesowym, a nie według kryteriów celowościowych. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a. Stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej, Sąd umorzył postępowanie sądowe. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż opisane w pkt 1 i 2 powołanego wyżej przepisu. Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego " z innych przyczyn " w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 mamy do czynienia, kiedy przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. Taka sytuacja zaistnieje w szczególności wówczas, gdy zaskarżona decyzja zostanie pozbawiona bytu prawnego Bezspornym faktem jest, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] stycznia 2008 roku ([...]) uchyliło zaskarżoną decyzję Wójta Gminy P z dnia [...] września 2007 roku ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji B.G. w miejscowości Z. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W rozpoznawanej sprawie przedmiot zaskarżenia w wyniku uchylenia decyzji ustalającej warunki zabudowy przestał istnieć, wyeliminowano bowiem z obrotu prawnego zaskarżoną decyzję. Przepisy kodeksu administracyjnego nie przewidują wydania odrębnego aktu organu administracji publicznej dotyczącego stwierdzenia istnienia lub braku interesu prawnego, a następuje to w motywach decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty lub w inny sposób kończącej postępowanie. ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 marca 1986 roku, III SA 97/86, ONSA 1987/2/46). Organ pierwszej instancji rozpoznając ponownie sprawę jeszcze raz oceni przez pryzmat dyspozycji art. 28 k.p.a. czyjego interesu prawnego lub obowiązku będzie dotyczyć toczące się postępowanie, w tym czy stroną postępowania powinna być M.K. Wydana decyzja stanowić będzie nowe rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej i służyć będą od niej środki zaskarżenia przewidziane w ustawie. W związku z powyższym, skład orzekający uznał, że prowadzenie postępowania przed tutejszym Sądem w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe, ponieważ wystąpiła przesłanka umorzenia postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec powyższego należało orzec, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło