VIII SA/Wa 399/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Katarzyna Filipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi T.L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego 1) stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty R. z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją o numerze [...] z dnia [...] lutego 2007 roku, na podstawie art. 145 a, 147, 149, 150 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego ( t. j. Dz. U. z 2000 roku Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu sprawy pani T. L., Starosta R. orzekł o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego decyzją Starosty R. z dnia [...] maja 2002 roku znak : [...]. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji strona oświadczyła, że wnosi o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego – decyzja z dnia [...] maja 2002 roku znak [...]. Zgodnie z art. 145 a § 1 k.p.a. można żądać wznowienia postępowania w przypadku gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą na podstawie której została wydana decyzja. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego stwierdzono, że przedmiotowa decyzja nie została wydana w oparciu o art. 3 ust. 1 ustawy z 20 grudnia 2002 roku o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu oraz ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2003 roku , Nr 6, poz. 65), który to artykuł w części w jakiej obejmuje zwrot " do dnia 12 stycznia 2002 roku" został uznany za niezgodny z Konstytucją. Decyzja ta została bowiem wydana w oparciu o przepis art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 roku o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno – Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół( Dz. U. z 2001 roku , Nr 154, poz. 1793 ze zm.) której wyrok Trybunału nie dotyczył. Na skutek odwołania T. L. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 roku o numerze [...] na podstawie art. 10 ust. 2 pkt 6 , art. 10 ust 4 pkt.2 ustawy z 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz. U. Nr 99, poz. 1001 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 2 , 145, 145a, 149 §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego ( t. j. Dz. U. z 2000 roku , Nr 98, poz. 1071 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej decyzją Starosty R. z dnia [...] maja 2006 roku, znak [...] o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. W uzasadnieniu powyższej decyzji podniesiono, że wznowienie postępowania administracyjnego możliwe jest jedynie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. W sprawie niniejszej brak było podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej przed Starostą decyzją z dnia [...] maja 2006 roku, znak [...] albowiem decyzja ta nie była ostateczna, złożono od niej odwołanie , które następnie zostało rozpatrzone przez Wojewodę [...]. Organ ten w dniu [...] lipca 2002 roku wydał w sprawie decyzję ostateczną Nr [...] o utrzymaniu w mocy w/w decyzji Starosty. Organ I instancji stwierdzając brak przesłanek do wznowienia postępowania winien na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. odmówić wznowienia postępowania w sprawie zakończonej swoją decyzją. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła T. L. wnosząc o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Skarżąca podniosła, iż popełniono błąd przy obliczaniu okresu składkowego tzn. lat pracy uprawniających ją do otrzymania świadczenia przedemerytalnego do dnia 31 grudnia 2001 roku, bowiem nie wliczono jednego roku pobieranego zasiłku dla bezrobotnych który jest okresem składkowym według ustawy ZUS i jest zaliczany do lat pracy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie jako niezasadnej. Jednocześnie, podtrzymał dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji i podniósł, iż powołane przez skarżącą okoliczności nie mają wpływu na zasadność wydanych w sprawie rozstrzygnięć. Obie decyzje dotyczyły zasiłku przedemerytalnego a nie świadczenia przedemerytalnego, który jest innym rodzajowo świadczeniem. Przysługują one na podstawie różnych przepisów, w innej wysokości i na innych zasadach. Jednocześnie nawet w przypadku spełnienia przez skarżącą warunków do uzyskania świadczenia przedemerytalnego w postępowaniu wznowieniowym nie było możliwości wydania rozstrzygnięcia w innym przedmiocie, niż został określony we wzruszanej decyzji, a tym samym ustalenia uprawnień do wnioskowanego w skardze świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 roku, Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna choć z innych przyczyn niż w niej podano. Skarżąca precyzując swój wniosek w piśmie z dnia 29 stycznia 2007 roku wniosła o wznowienie postępowania w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego wskazując jednocześnie decyzję z dnia [...] maja 2002 roku, znak [...]. Decyzja ta zastała wydana przez Starostę R. i służyło od niej odwołanie do Wojewody [...]. Skarżąca odwołała się od wskazanej wyżej decyzji. Wojewoda [...] w dniu [...] lipca 2002 roku wydał decyzję nr : [...] utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja Wojewody [...] była decyzją ostateczną. Jak wynika z treści art. 150 § 1 kpa organem administracji publicznej właściwym w sprawie wznowienia postępowania jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji. W sprawie niniejszej organem takim jest Wojewoda [...], który w dniu [...] lipca 2002 roku po rozpatrzeniu odwołania pani T. L. od decyzji Starosty R. z dnia [...] maja 2002 roku znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku przedemerytalnego zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. Wydając w niniejszej sprawie decyzję odmawiającą wznowienia postępowania - Starosta R. dopuścił się naruszenia przepisu o właściwości, to jest przepisu art. 150 § 1 kpa, co sprawia że jego decyzja jest nieważna z mocy art.156 § 1 pkt 1 kpa. W sytuacji gdy organ I instancji wydał decyzję w sprawie, w której nie jest właściwy, organ odwoławczy uchylając tę decyzję, powinien umorzyć postępowanie pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, a następnie przejąć sprawę do rozpoznania - w myśl przepisu art. 19 kpa – jako organ pierwszoinstancyjny zgodnie z dyspozycją wynikającą z art. 150 § 1 kpa. Jakkolwiek rozstrzygnięcie Wojewody [...] winno być, zdaniem Sądu orzekającego tożsame z tym jakie zapadło w dniu [...] kwietnia 2007 roku, a więc odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej przed Starostą R., albowiem decyzja ta nie była ostateczna, to decyzja ta nie może się ostać. Wojewoda [...] wydając zaskarżoną decyzję powołał przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa – działał więc jako organ odwoławczy, a nie organ I instancji. Naruszył tym samym przepisy o właściwości czego konsekwencją jest nieważność decyzji w tej części zgodnie z cytowanym wyżej art. 156 § 1 pkt 1kpa. Od decyzji odmawiającej wznowienia postępowania służy odwołanie. Nie można więc potraktować zaskarżonej decyzji jako wydanej w pierwszej instancji, bowiem pozbawiłoby to stronę prawa do jednej instancji. Sprawa wznowienia postępowania jest sprawą administracyjną podlegającą rozpatrzeniu zgodnie z regułami wyznaczonymi przepisami kpa. Według art. 73 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 roku ( Dz. U. Nr 78, poz. 483) każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Wyjątki od tej zasady oraz tryb zaskarżenia określa ustawa. Jedną z zasad ogólnych jest zasada dwuinstancyjności – art. 15 kpa – której istota polega na tym, że każda sprawa administracyjna podlega dwukrotnemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu. Marginesowo podnieść należy, iż zarówno w decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 roku, jak i w jej uzasadnieniu błędnie podano datę decyzji Starosty R. wskazując [...] maja 2006 roku, podczas gdy decyzję wydano [...] maja 2002 roku. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 2, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.