VIII SA/Wa 40/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-08
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wspólnie z mężem uzyskuje stały miesięczny dochód w wysokości około [...] zł, ponosi wydatki na dojazdy do pracy i bieżące opłaty, a także deklaruje wydatki na leki, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże w sposób przekonujący, że nie jest w stanie partycypować w kosztach postępowania. Uzyskiwanie stałego dochodu przez małżonków, ponoszenie wydatków na poziomie przeciętnego gospodarstwa domowego oraz brak udokumentowania deklarowanych wydatków na leki, a także nieprzedłożenie wymaganych dokumentów (wyciągów bankowych), uniemożliwiają przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
E. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych od wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą odpowiedzialności spadkobiercy za zaległości podatkowe. Skarżąca podała, że pozostaje z mężem i córką we wspólnym gospodarstwie domowym, a łączny dochód małżonków wynosi ok. [...] zł. Wskazała na koszty dojazdów do pracy, wydatki na leki oraz przedłożyła dokumenty dotyczące opłat za energię, wyciąg z rachunku bankowego i opłaty za mieszkanie. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że nie jest w stanie partycypować w kosztach postępowania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności spadkobiercy za zaległości w podatku od towarów i usług za miesiąc grudzień 1999 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
E. W. zastępowana przez pełnomocnika - doradcę podatkowego pismem z dnia [...] maja 2010 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego. W dniu [...] czerwca 2010 r. wpłynął do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, który nie określał zakresu wniosku. Jednakże z uwagi na treść pisma z dnia [...] maja 2010 r. uznano, że dotyczy on częściowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. zwolnienia od wpisu od skargi.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z mężem i córką. Oświadczyła, że łączny dochód małżonków z tytułu wynagrodzeń za pracę kształtuje się na poziomie ok. [...] zł. Wyjaśniła, że z tytułu dojazdów do pracy ponosi koszty w wysokości [...] zł miesięcznie, na leki, w związku z chorobą nadciśnieniową wydaje ok. [...] zł. Do wniosku załączyła fakturę za energię za czteromiesięczny okres rozliczeniowy – [...] zł, kartę wynagrodzenia męża, wyciąg z rachunku bankowego za maj z ujemnym saldem końcowym – [...] zł oraz dokument określający wysokość opłaty za mieszkanie – [...] zł. Jako jedyny majątek wymieniła mieszkanie – [...] m².
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.), prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 3 ppsa).
Wniosek skarżącej dotyczy prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego, który wynosi [...] zł.
Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych tj. osób ubogich, bezrobotnych czy samotnych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Analiza akt sprawy oraz informacji zawartych we wniosku prowadzi do stwierdzenia, że skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że istotnie nie jest w stanie partycypować w kosztach postępowania. Przede wszystkim podkreślić należy, że wspólnie z mężem uzyskuje ona stały miesięczny dochód, który dla trzyosobowej rodziny wynosi ok. [...] zł. Nie jest zatem skarżąca osoba pozbawioną źródła utrzymania i nie znajduje się w sytuacji uzasadniającej przerzucenie kosztów postępowania na Skarb Państwa. Oceny powyższej nie zmienia okoliczność, że ponosi ona wydatki na dojazdy do pracy, czy też bieżące opłaty bowiem kształtują się one na poziomie przeciętnego gospodarstwa domowego. Natomiast deklarowana wysokość wydatków na leki nie może rzutować na kondycję finansową skarżącej bowiem nie została w żaden sposób udokumentowana. Poza tym skarżąca nie wypełniła nałożonego w piśmie z dnia [...] maja 2010 r. obowiązku złożenia wyciągów bakowych za ostatnie trzy miesiące (złożyła wyciąg jedynie za maj), co także nie przyczynia się do pozytywnego rozpoznania wniosku.
W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ppsa postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło