VIII SA/Wa 41/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-19
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której ogłoszono upadłość, ale która dysponuje majątkiem przewyższającym zadłużenie i korzysta z pomocy finansowej rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż jego sytuacja finansowa uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych. Pomimo ogłoszenia upadłości, skarżący dysponuje majątkiem o znacznej wartości, a rodzina korzysta z pomocy finansowej krewnych, co wyklucza uznanie jej za ubogą w rozumieniu przepisów o prawie pomocy.Stan faktyczny
A. U. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową swojej trzyosobowej rodziny, której jedynym dochodem jest wynagrodzenie żony. Sąd, analizując akta sprawy, ustalił, że skarżącemu ogłoszono upadłość, dysponuje on nieruchomościami o znacznej wartości, a rodzina korzysta z pomocy finansowej krewnych i uregulowała wpisy od skarg w innych sprawach.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2012 r. [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących z nieujawnionych źródeł za 2004 r. postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej A.U. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że jedynym dochodem trzyosobowej rodziny jest wynagrodzenie żony – [...]zł, które pokrywa tylko bieżące wydatki. Wyjaśnił, że nie posiada żadnych oszczędności i nigdzie nie pracuje.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Skarżący ubiega się w tej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych (pkt 4 druku PPF). Rozstrzygnięcie przedmiotowego wniosku sprowadza się więc do zbadania, czy spełniona została przesłanka wynikająca z treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) - dalej jako p.p.s.a. Stosownie bowiem do jego brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – obejmującym między innymi zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 § 3 cyt. ustawy) – uzależnione jest od wykazania przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości co do tego, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności stanu faktycznego, które mogłyby przyczynić się do zastosowania instytucji prawa pomocy. Tym samym to na stronie wnioskującej spoczywa ciężar udowodnienia, że jest w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, a zatem powinna zatem podejmować takie czynności, które przekonałyby sąd, co do zasadności jego zastosowania. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy bowiem od tego, co zostanie przez stronę wykazane (por. postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2009 r. sygn. akt I FZ 171/09, publ.: LEX nr 552205).
Mając na uwadze przytoczony wyżej reżim prawny, stanowisko judykatury oraz przede wszystkim okoliczności faktyczne uznano, że skarżący nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, iż w jego przypadku może być zastosowany wyjątek od powszechnej reguły jakim niewątpliwie jest instytucja zwolnienia od kosztów sądowych.
Sądowi z urzędu (akta sprawy VIII SA/Wa 40/13) znany jest fakt, że postanowieniem z dnia [...] marca 2012 r. Sąd Rejonowy w [...][...] Wydział [...] ogłosił upadłość skarżącego. Z uzasadnienie tego postanowienia wynika, że dysponuje on pięcioma w tym zabudowanymi nieruchomościami o wartości szacowanej na kwotę [...]zł. Obciążenia hipoteczne tych nieruchomości wynoszą [...]zł, a zobowiązania przekraczają kwotę [...]zł. Zasadniczo w ocenie Sądu Rejonowego majątek skarżącego, pozostający w jego dyspozycji przewyższa zadłużenie. Rodzina nie należy zatem do ubogich nawet jeśli stały dochód uzyskuje aktualnie jedno z małżonków. Z dokumentów złożonych do sprawy VIII SA/Wa 40/13 wynika również, że skarżący nigdzie nie pracuje, nie legitymuje się jednak zaświadczeniem o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, nie jest w stanie wykazać, aby ze względów zdrowotnych ([...]) miał trudności w podjęciu zatrudnienia. Poza tym z oświadczenia złożonego przez żonę skarżącego w powołanej sprawie wynika, że małżonkowie korzystają z pomocy finansowej rodziny – siostry, teściów i matki, bez trudu uregulowali też wpisy od skarg w czterech sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem na łączną kwotę ok. [...]zł.
Z powyższego nie wynika, aby sytuacja finansowa rodziny była szczególnie trudna i uzasadniała zastosowanie instytucji prawa pomocy.
W tej sytuacji mając na uwadze powyższe oraz charakter sprawy, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło