VIII SA/Wa 413/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk po rozpoznaniu w dniu 18 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze skargi A. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2010r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2010 r. przyznano A. Z. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, oddalono natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu [...] maja 2011 r. wpłynął do tutejszego Sądu kolejny wniosek skarżącego o zwolnienie z obowiązku poniesienia wpisu sądowego od zażalenia w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym oraz uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną. Źródłem dochodu tej dwuosobowej rodziny jest dochód z emerytury w łącznej wysokości [...] zł, a stałe koszty z tytułu bieżących opłat wynoszą [...] zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że ma [...] lata i podobnie jak jego żona jest osobą schorowaną, w związku z czym ponosi znaczne wydatki na leki. Podniósł, iż uiszczenie wpisu od przedmiotowego zażalenia spowoduje uszczerbek utrzymania koniecznego dla niego i rodziny. Postanowieniem z dnia 26 maja 2011 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu [...] czerwca 2011 r. (data nadania) skarżący wniósł sprzeciw na powołane postanowienie. Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.) wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 p.p.s.a. właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozpatrując wniosek o prawo pomocy należy zaznaczyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Dlatego też każda osoba wszczynająca postępowanie, bądź żądająca od Sądu podejmowania określonych czynności powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. Rozpoznając sprawę należy co do zasady odnieść się w pierwszej kolejności do argumentacji przedstawionej przez stronę skarżącą i dokonać analizy jej sytuacji majątkowej oraz zdolności płatniczych, w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Dokonując weryfikacji oświadczeń złożonych przez skarżącego uwzględnić należy zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego, a także wnioski płynące z analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie. Dopiero na tej podstawie można bowiem obiektywnie stwierdzić, czy skarżący rzeczywiście wykazał, iż pozbawiony jest możliwości ponoszenia kosztów wpisu sądowego, w tym przypadku od zażalenia. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także stan faktyczny sprawy, uznać należy, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazał on bowiem, że aktualnie znajduje się sytuacji, która uzasadniałaby "przerzucenie" kosztów związanych z jego udziałem w postępowaniu sądowym na Skarb Państwa, tj. na innych podatników. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż skarżący nie wykazał, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niego prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.