VIII SA/Wa 413/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-05-26

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony, jeśli strona osiąga stały dochód i nie wykazała, że uiszczenie wpisu sądowego spowodowałoby uszczerbek w jej utrzymaniu?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że strona osiąga stały dochód i nie wykazała, iż uiszczenie wpisu sądowego od zażalenia spowodowałoby uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów przez stronę, a ciężar dowodu co do trudnej sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wnioskodawca podał, że jest osobą schorowaną, utrzymuje się z żoną z emerytury w łącznej wysokości określonej kwoty, a stałe koszty utrzymania wynoszą inną kwotę. Wcześniejszym postanowieniem przyznano mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ale oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2010 r. przyznano A. Z. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, oddalono natomiast wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu [...] maja 2011 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącego o zwolnienie z obowiązku poniesienia wpisu sądowego od zażalenia w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że ma [...] lata i podobnie jak jego żona jest osobą schorowaną w związku z czym ponosi znaczne wydatki na leki. Oświadczył, że wspólnie z żoną utrzymuje się z emerytury w łącznej wysokości [...] zł, a stałe koszty z tytułu bieżących opłat wynoszą [...] zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest – stosownie do treści przepisu art. 199 p.p.s.a. – ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Instytucja prawa pomocy powinna być zatem stosowana w przypadku osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Jednocześnie, zawarte w omawianym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Zatem rozstrzygnięcie będzie zależało od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione. Istotną okolicznością w sprawie jest to, że skarżący wspólnie z żoną osiąga stały dochód – [...] zł. Nie jest zatem osobą pozbawioną środków do życia. Wpis natomiast od złożonego zażalenia wynosi [.] zł. Wprawdzie skarżący podał, że bieżące koszty utrzymania małżonków wynoszą blisko [...] zł to jednak w żaden sposób tego nie wykazał. Trudno w tej sytuacji uznać, że uiszczenie wpisu od zażalenia mogłoby prowadzić do powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego żony. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło