VIII SA/Wa 418/18
WyrokWSA w Warszawie2018-11-22
Skład orzekający: Sławomir Fularski, Artur Kot, Iwona Owsińska – Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego jej podziałem, pomimo braku takiego przewidującego przepisu w ustawie o gospodarce nieruchomościami, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące umarzania zaległości podatkowych?Ratio decidendi
Opłata adiacencka, mimo że ma charakter daniny publicznej, nie jest podatkiem w rozumieniu Ordynacji podatkowej. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje możliwości umorzenia opłaty adiacenckiej, a jedynie jej rozłożenie na raty. W związku z tym, organ administracji nie może umorzyć opłaty adiacenckiej, powołując się na przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące umarzania zaległości podatkowych, gdyż dotyczy to jedynie sytuacji, gdy opłata stała się zaległością.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia opłaty adiacenckiej dla E. P. w związku ze wzrostem wartości nieruchomości po jej podziale. Organ I instancji (Prezydent Miasta R.) ustalił opłatę w wysokości [...] zł na podstawie operatu szacunkowego. Skarżący w odwołaniu podniósł trudną sytuację materialną i zdrowotną, wnioskując o umorzenie opłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na brak podstaw prawnych do umorzenia opłaty. Skarżący złożył skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. przez nieuwzględnienie jego interesu oraz błędne zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Specjalista Ilona Obara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej oddala skargę.
Decyzją znak [...] z [...] lutego 2018 r. Prezydent Miasta R. (zwany dalej: Prezydent, organ I instancji) na podstawie art. 104 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017 r. poz. 1257 ze zm., zwana dalej: k.p.a.) w związku z art. 98a, art. 148 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2018 r. poz. 121, dalej: u.g.n.) w związku z uchwałą Rady Miejskiej w R. Nr [...] z dnia [...] października 2007 r. (Dz. Urz. Woj. [...] z 2007 r. Nr 247, poz. 7205), działając z urzędu orzekł o ustaleniu E. P. (zwany dalej: skarżący, strona) opłaty adiacenckiej w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości stanowiących działki ewidencyjne nr [...], [...] z obrębu [...], ark. [...] o łącznej powierzchni [...] m2, wskutek podziału działki nr [...] zatwierdzonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta R. znak [...] z [...] lutego 2016 r.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż działając na wniosek skarżącej jako właściciela nieruchomości – działki nr [...] położonej w przy ul. W. w R., ostateczną decyzją z [...] lutego 2016 r., zatwierdził projekt podziału tej nieruchomości na działki nr: [...],[...]. Decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna [...] marca 2016 r.
Wyjaśnił, iż podstawę ustalenia wzrostu wartości nieruchomości po podziale stanowił operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego E. P.. Wartość nieruchomości przed podziałem ustalona została na kwotę [...]zł. Po podziale wartość nieruchomości wyniosła [...] zł. Podział przedmiotowej nieruchomości spowodował zatem wzrost wartości nieruchomości o [...]zł. Zgodnie z obowiązującą w tym okresie uchwałą, stawka opłaty adiacenckiej wynosi 30% wzrostu wartości, czyli opłata adiacencka w przedmiotowej sprawie stanowi [...]zł.
Wartość rynkową nieruchomości gruntowej według stanu przed podziałem i po podziale rzeczoznawca określił w podejściu porównawczym, metodą porównywania parami. Jest to podejście polegające na określeniu wartości nieruchomości przy założeniu, że wartość ta odpowiada cenom, jakie uzyskano za nieruchomości podobne, które były przedmiotem obrotu rynkowego. Podejście porównawcze stosuje się, jeżeli są znane ceny transakcyjne nieruchomości podobnych do nieruchomości wycenianej, warunki zawarcia transakcji, a także cechy wpływające na te ceny, a zwłaszcza na ich zróżnicowanie. Organ I instancji ocenił, że wykonany przez rzeczoznawcę majątkowego operat szacunkowy z [...] września 2017 r. został sporządzony zgodnie
z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.
Wskazał nadto, iż w toku postępowania skarżący złożył pismo dotyczące zasadności naliczenia opłaty adiacenckiej, uwag do operatu, na które udzielona została odpowiedź wraz z pismem biegłej ustosunkowującej się do zgłoszonych uwag. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o umorzenie opłaty adiacenckiej Prezydent podał, iż ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje możliwości zwolnienia z opłaty adiacenckiej. Odstąpienie od naliczenia opłaty stanowi nie tylko naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, ale również art. 167 Konstytucji RP poprzez pozbawienie jednostki samorządu udziału w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających im zadań. Wyjaśnił także, iż ustawodawca dla osób znajdujących się trudnej sytuacji materialnej przewiduje możliwości rozłożenia opłaty adiacenckiej na raty.
W odwołaniu wniesionym na powołane rozstrzygnięcie skarżący wniósł
o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie przedmiotowej należności. Skarżący podał, iż w piśmie z [...] stycznia 2018 r. skierowanym do organu I instancji wskazywał na niemożliwość zapłaty żądanej kwoty opłaty adiacenckiej, z powodu sytuacji materialnej. Mimo trudnej sytuacji życiowej i materialnej świadczącej o zupełnej niemożliwości zapłaty jakiejkolwiek kwoty opłaty adiacenckiej, nawet gdyby była to zapłata w ratach, organ I instancji nie wziął tych okoliczności pod uwagę. W uzasadnieniu decyzji stwierdził jedynie, iż przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie dają możliwości umorzenia opłaty adiacenckiej. Powołał się również na przepisy, które nie pozwalają na pozbawienie się jednostki samorządu udziału w dochodach publicznych, do jakich ta opłata należy.
Zdaniem skarżącego wydając przedmiotową decyzję Prezydent nie wziął pod uwagę, że obok przepisów, które przy wydawaniu decyzji administracyjnej, każą organowi mieć na uwadze interes publiczny, to w równym stopniu organ ten winien mieć na uwadze uzasadniony interes podatnika, co wynika wprost z przepisów art. 7 k.p.a.
W jego przypadku takim interesem jest podnoszona trudna sytuacja materialna. Sytuacja ta nie ma żadnych szans na poprawę, a przeciwnie może prowadzić jego
i jego żonę do ubóstwa i zagrożenia ich egzystencji.
Decyzją znak [...] z [...] kwietnia 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: Kolegium, organ odwoławczy) orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu decyzji po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie oraz treści przepisów regulujących przedmiotową materię (ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. 2004 r. Nr 207, poz. 2109 ze zm., zwane dalej: rozporządzeniem)) organ odwoławczy wskazał, iż na wniosek skarżącego decyzją z [...] lutego 2016 r. Prezydent zatwierdził podział nieruchomości nr [...] ha, stanowiącej własność strony na dwie działki nr: [...] o powierzchni [...] ha i [...] o powierzchni [...]ha. Decyzja ta stała się ostateczna [...] marca 2016 r. W tej dacie obowiązywała uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w R. z [...] października 2007 r. w sprawie ustalenia stawki procentowej opłat adiacenckich z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonych na terenie miasta R. w związku z ich podziałem. Ustalona w tej uchwale stawka procentowa opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału wynosi 30% różnicy między wartością nieruchomości przed podziałem, a wartością nieruchomości po podziale. Ww. okoliczności stanowiły podstawę wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia stronie opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości przedmiotowej nieruchomości wskutek podziału dokonanego na jego wniosek.
Kolegium wskazało, iż przy zastosowaniu podejścia porównawczego konieczna jest znajomość cen transakcyjnych nieruchomości podobnych do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny, a także cech tych nieruchomości wpływających na poziom ich cen. Nieruchomością podobną jest nieruchomość, która jest porównywalna
z nieruchomością stanowiącą przedmiot wyceny ze względu na położenie, stan prawny, przeznaczenie, sposób korzystania oraz inne cechy wpływające na jej wartość.
W części 5.4 operatu rzeczoznawca majątkowy podała, iż przedmiotem wyceny jest nieruchomość gruntowa stanowiąca własność skarżącego, o uregulowanym stanie prawnym, oznaczona przed podziałem jako działka nr [...] o powierzchni [...]m2 położona w R. przy ul. W. [...], obręb [...] K. usytuowana
w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej zwartej i rozproszonej i terenów niezabudowanych. Dojazd od strony miasta jest możliwy od strony ul. W., tj. drogi krajowej. Teren przedmiotowej nieruchomości nie jest objęty obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta R.. Na podstawie Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy R. uchwalonym przez Radę Miejską w R. Nr [...] z [...] grudnia 1999 r. zmienionego uchwałą Nr [...] z [...] sierpnia 2011 r. przedmiotowy teren znajduje się w strefie zabudowy mieszkaniowej ekstensywnej w strefie TO tereny otwarte: rolne, łąki, nieużytki, zieleń nieurządzona z możliwością dolesień oraz obszar terenów otwartych, biologicznie czynnych Miejskiego Systemu Przyrodniczego z zakazem zabudowy, lasy i zadrzewienia. W odniesieniu do ww. terenu wydana została decyzja Prezydenta nr [...]z [...] sierpnia 2015 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] przy ul. W. w R..
SKO podało, iż rzeczoznawca analizie poddała rynek nieruchomości gruntowych niezabudowanych pod zabudowę mieszkaniową ekstensywną, pod zabudowę ekstensywną i rezydencjonalną zurbanizowanej części miasta R.. W związku
z brakiem dostatecznej ilości transakcji nieruchomości podobnych zaistniałych
w okresie ostatnich dwóch lat, zgodnie ze stanem nieruchomości przyjętym na dzień [...] marca 2016 r., zgodnie z zasadami wyceny wydłużony został okres analizy o transakcje przekraczające okres dwóch lat. Do porównania przyjęte były wyłącznie nieruchomości z aktów notarialnych transakcji wolnorynkowych zaistniałych na terenie miasta R. Dla potrzeb wyceny określono cechy rynkowe nieruchomości mające wpływ na wartość nieruchomości: lokalizację, dojazd, dostępność komunikacyjną, infrastrukturę techniczną, powierzchnię działki, infrastrukturę towarzyszącą, ograniczenia pod zabudowę.
Rzeczoznawca dokonała charakterystyki cech rynkowych wycenianej nieruchomości zarówno przed, jak i po podziale nieruchomości i opisała wycenianą nieruchomość w aspekcie przyjętych cech rynkowych, przypisując określoną wagę poszczególnych cech wycenianej nieruchomości. Wagi cech rynkowych określono
i przyjęto na podstawie badań obserwacji preferencji potencjalnych nabywców nieruchomości, którzy przedstawiają swoje oczekiwania względem nabywanej nieruchomości. W wyniku całego procesu szacunkowego rzeczoznawca określiła wartość rynkową wycenianej nieruchomości po podziale w wysokości [...]zł. Wartość nieruchomości przed podziałem została ustalona na kwotę [...]zł. Podział nieruchomości spowodował zatem wzrost wartości nieruchomości o [...]zł, zaś 30% z powyższej kwoty stanowi [...] zł i opłatę w takiej wysokości ustalił organ
I instancji. Zdaniem Kolegium operat szacunkowy został sporządzony zgodnie
z obowiązującymi w tym zakresie przepisami i zasadami, a przedstawiony przez rzeczoznawcę proces szacunkowy jest wyczerpujący i nie zawiera błędów. Dokonując wyceny gruntu rzeczoznawca uwzględniła wszystkie cechy szacowanej nieruchomości, zarówno te, które mają wpływ na podwyższenie, jak i na obniżenie jej wartości. Rzeczoznawca wskazała także na podstawy prawne sporządzenia operatu szacunkowego, przedstawiła zastosowany w operacie tok rozumowania. Wartość rynkową gruntu po podziale, jako prawa własności, rzeczoznawca przyjęła jako sumę wartości wszystkich działek możliwych do samodzielnego zagospodarowania wchodzących w skład nieruchomości podlegających podziałowi. Ponadto biegła określiła wzrost wartości nieruchomości według cen na dzień, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Sporządzona w formie operatu szacunkowego opinia, stanowi wiarygodny dowód na wzrost wartości nieruchomości na skutek jej podziału.
Odnosząc się do odwołania organ odwoławczy stwierdził, iż opisana w nim trudna sytuacja majątkowa strony nie ma wpływu na podjętą decyzję, bowiem ustawa
o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje możliwości umorzenia opłaty adiacenckiej. Zgodnie natomiast z art. 147 ust. 1 ustawy opłata adiacencka może być na wniosek właściciela nieruchomości rozłożona na raty roczne płatne w okresie do 10 lat. Ze stosownym wnioskiem skarżący może zwrócić się do organu I instancji.
Skargę na powołane rozstrzygnięcie do sądu administracyjnego złożył skarżący wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wydanej decyzji zarzucił naruszenie art. 7 k.p.a. przez nieuwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy, jego słusznego interesu, jako obywatela, a jest nim jego sytuacja zdrowotna i życiowa, która co wykazał, nie ma szans na poprawę. W jego sytuacji zdrowotnej nie jest możliwa realizacja skarżonej decyzji nawet w przypadku rozłożenia kwoty [...] zł na raty płatne przez okres
10 lat.
W uzasadnieniu skarżący podał, że w obszernym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazywał na jej prawidłowość w kontekście ustaleń opinii rzeczoznawcy majątkowego, czego on w odwołaniu nie kwestionował. W odwołaniu wskazywał tylko na niemożliwość uregulowania nałożonej na niego opłaty adiacenckiej spowodowaną sytuacją materialną. Organ odwoławczy odniósł się do tego argumentu odmownie, powołując się na to, iż ustawa o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje możliwości umorzenia opłaty adiacenckiej, lecz jej rozłożenie na raty. Ten argument Kolegium jest dla skarżącego nie do przyjęcia, przeoczył on bowiem, iż do wydanej
w sprawie decyzji Prezydenta w sprawie opłaty adiacenckiej mają zastosowanie przepisy k.p.a. i sprawa umorzenia należności może być rozpatrywana w ramach tzw. uznania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej
i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje
w przypadku stwierdzenia naruszenia przez Sąd przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Oceniając legalność zaskarżonej decyzji w świetle tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że nie narusza ona prawa.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 98a ust. 1 i ust. 1a u.g.n., z którego wynika, że decyzja o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu podziału nieruchomości może być wydana, gdy spełnione są następujące przesłanki: 1) nastąpił podział nieruchomości, dokonany na wniosek właściciela, 2) ustalenie opłaty nastąpi w okresie 3 lat od dnia,
w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, 3) nastąpił faktyczny wzrost wartości nieruchomości wskutek podziału nieruchomości, udowodniony w drodze operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego (art. 146 ust. 1a u.g.n.), 4) w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, obowiązywała uchwała rady gminy ustalająca wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej.
Możliwość ustalenia opłaty adiacenckiej związana jest ze wzrostem wartości nieruchomości spowodowanej jej podziałem, wskutek którego nowa konfiguracja, czy wielkość nowopowstałych działek pozwala na korzystniejsze gospodarczo ich użytkowanie, a co za tym idzie uzyskanie wyższej ceny sprzedaży, aniżeli miałoby to miejsce w przypadku działki niepodzielonej. Jak wskazuje się w orzecznictwie, opłata adiacencka jest rodzajem daniny publicznej na rzecz gminy, której wprowadzenie ma źródło właśnie w tym, że określony podmiot uzyskuje korzyść majątkową na skutek zdarzenia, jakim jest m.in. podział nieruchomości (por. uchwała NSA z dnia 9 października 2000, OPK 8/00, ONSA 2001, z.1, p.15).
Zgodnie z art. 146 ust. 1a u.g.n., ustalenie opłaty adiacenckiej następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości. Zatem, jak wynika z powyższego art. 98a ust. 1 u.g.n. nie pozostawia biegłemu pełnej swobody, co do sposobu wyceny, dokonywanej dla potrzeb ustalenia opłaty adiacenckiej. Wycenie takiej bowiem podlega nie działka, czy działki, a nieruchomość – jako całość. Ponadto zarówno przed podziałem nieruchomości, jak i po jej podziale, szacunek winien być dokonywany w stosunku do całości gruntu, bo tylko on stanowi nieruchomość gruntową. Tak też winien być on oceniany pod względem poszczególnych cech charakterystycznych. Rzeczoznawca majątkowy sporządza na piśmie opinię o wartości nieruchomości w formie operatu szacunkowego - art. 156 ust. 1 u.g.n. Sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego operat szacunkowy stanowi dowód tego, jaką wartość nieruchomość miała przed oraz po podziale i w konsekwencji różnica tych wartości stanowi podstawę określenia opłaty adiacenckiej.
Zauważenia wymaga, że operat szacunkowy w tego rodzaju sprawach ma szczególną wartość dowodową, istotnie wpływa na treść decyzji ustalającej opłatę, co jednak nie oznacza, że jest dla organu administracji bezwzględnie wiążący. Należy podkreślić, że organ rozpoznający sprawę zobligowany jest ocenić wartość dowodową operatu szacunkowego, który jest podstawowym dowodem w sprawie dotyczącej ustalenia wartości nieruchomości. Przy czym dotyczy to tak podejścia, jak i metody oraz techniki szacowania przyjętej przez rzeczoznawcę majątkowego. Fakt bowiem, że ich wybór należy do rzeczoznawcy nie oznacza, iż może on działać w sposób dowolny, nie uzasadniając swojego wyboru. Dodać należy, że operat szacunkowy stanowi opinię biegłego, która podlega ocenie nie tylko pod względem formalnym, ale również materialnym. Organ rozpoznający sprawę ma nie tylko prawo, ale obowiązek zbadać przedłożony operat pod względem zgodności ze stosownymi przepisami, ale również czy jest logiczny i zupełny. W przypadku zaś istniejących wątpliwości lub niejasności winien żądać wyjaśnień lub uzupełnienia wyceny, a nawet zlecić wykonanie nowego operatu. Tylko bowiem operat szacunkowy spełniający warunki formalne, ale również oparty na prawidłowych danych dotyczących szacowanej nieruchomości, właściwym doborze nieruchomości podobnych oraz właściwym wychwyceniu cech różniących te nieruchomości oraz nieruchomości wycenianej i właściwym ustaleniu współczynników korygujących, może stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy. W sprawie niniejszej podzielić należy ocenę organów, że operat szacunkowy sporządzony został zgodnie
z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. W operacie szczegółowo opisano zarówno podstawę prawną opracowania, przedmiot i zakres wyceny, sposób wyceny, w tym podejście, metodę i technikę wyceny, wykonano analizy danych
i charakterystykę rynku nieruchomości, a wreszcie określono wartość nieruchomości przed i po podziale. Rzeczoznawca w sposób uprawniony dokonała analizy transakcji nieruchomości podobnych, przyjmując z uwagi na brak transakcji ponad dwuletni okres badania cen od daty, na którą określa się wartość nieruchomości, co jest zgodne
z zasadami wyceny nieruchomości przy zastosowanym przez rzeczoznawcę podejściu określonymi przez Polską Federację Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych.
Z operatu szacunkowego wynika, że wartość nieruchomości położonej
w R. przy ul. W. oznaczona nr [...] o powierzchni [...] m2 przed podziałem wynosiła [...] zł, natomiast wartość działki po podziale wynosi [...]zł, a zatem nastąpił wzrost jej wartości o [...] zł. Rzeczoznawca majątkowy
w operacie szacunkowym wyceniając nieruchomości przed podziałem, do porównania parami przyjęła trzy transakcje wybranych nieruchomości gruntowych będących przedmiotem obrotu w okresie 2014 - 2015 r. Ceny 1 m2 działek zawierały się
w przedziale od [...] zł do [...]zł.
W ocenie Sądu rzeczoznawca majątkowy, posiadająca uprawnienia z zakresu szacowania nieruchomości, ustaliła właściwie wybór podejścia porównawczego - metodę porównywania parami, jak i rodzaj, obszar i zakres rynku przyjętego do badania. Przeprowadziła analizę i charakterystykę rynku nieruchomości poprzez określenie rynku lokalnego, charakterystykę rynku, określenie trendu czasowego
w analizowanym jego obszarze. Określiła rodzaj cech rynku oraz ich znaczenie
w analizowanym obszarze, a także wagi cech rynkowych metodą badań preferencji. Określając wartość rynkową nieruchomości rzeczoznawca prawidłowo uwzględniła aktualnie kształtujące się w obrocie ceny nieruchomości gruntowych, atrakcyjność lokalizacji, wielkość powierzchni, warunki zagospodarowania, dostępność infrastruktury technicznej i dostępność komunikacyjną. Tym samym, stwierdzić należy, że operat jest opinią o wartości nieruchomości w niniejszej sprawie.
Należy podzielić pogląd organów obu instancji, że przedmiotowy operat szacunkowy został sporządzony zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami
i zasadami. Operat nie zawiera niejasności, pomyłek czy braków, jest logiczny, spójny
i kompletny. W tych okolicznościach należy uznać, że organy obu instancji prawidłowo przyjęły go jako dowód w sprawie.
W związku z powyższym, organy obu instancji prawidłowo ustaliły wysokość opłaty adiacenckiej, w oparciu o prawidłowy operat szacunkowy. Także wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej nastąpiło w terminie do 3 lat, od dnia w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna.
Sąd stwierdza, iż oceniając wydane w postępowaniu administracyjnym decyzje nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów postępowania, jak i prawa materialnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy i skutkować uchyleniem zaskarżonych rozstrzygnięć, czy też stwierdzeniem ich nieważności.
Odnosząc się do postawionych zarówno w odwołaniu jak i skardze argumentów dotyczących umorzenia opłaty adiacenckiej z powodu trudnej sytuacji materialnej skarżącego Sąd wskazuje, że umorzenie w całości lub w części zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej reguluje przepis art. 67 a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. 2018 r., poz. 800 zer zm.). W myśl tego przepisu organ podatkowy, na wniosek podatnika,
z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Przepis ten stosuje się także do zobowiązania wynikającego z ustalenia opłaty adiacenckiej na podstawie art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2007 r. sygnatura akt I OSK 1262/15 – którego treść Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą skargę podziela.
Analizowany przepis nie daje podstaw do umarzania kwoty podatku (w sprawie niniejszej opłaty adiacenckiej), lecz jedynie podstawy do umarzania zaległości podatkowych (w sprawie niniejszej zaległości z tytułu opłaty adiacenckiej). Podatnicy, którzy wnoszą o umorzenie podatku (tu opłaty adiacenckiej) przed upływem jego terminu płatności, nie mogą skutecznie tego uzyskać. Koniecznym jest bowiem uostatecznienie się decyzji ustalającej opłatę adiacencką, tak by doszło do przeistoczenia się opłaty w zaległość. Obowiązek wnoszenia opłaty adiacenckiej powstaje po upływie 14 dni od dnia w którym decyzja o ustaleniu opłaty staje się ostateczna (art. 148 ust. 1 u.g.n.).
W świetle powyższego, orzekanie przez organ odwoławczy, w przedmiocie umorzenia opłaty adiacenckiej z powodu trudnej sytuacji materialnej skarżącego, było przedwczesne, a więc zarzut w tym zakresie nie mógł odnieść zamierzonego skutku, mimo częściowo niepełnego uzasadnienia organu odwoławczego w tym zakresie.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło