VIII SA/Wa 424/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. M. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w drodze wyjątku postanawia 1. oddalić wniosek w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych 2. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 3. zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w R. o wyznaczenie adwokata dla A. M. zam. C. [...],[...] K. Wnioskiem załączonym do skargi A. M. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że samotnie wychowuje dwoje małoletnich dzieci i ze względu na ich wiek nie może podjąć pracy zarobkowej. Jedynym źródłem utrzymania rodziny jest zasiłek wychowawczy z dodatkiem dla samotnej matki oraz zasiłek rodzinny, łącznie [...] zł miesięcznie. Jako jedyny majątek skarżąca wymieniła dom o powierzchni [...] m-. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W pierwszej kolejności należy rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "e" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa skarżącej, ponieważ przedmiotem jej skargi jest decyzja odmawiająca przyznania świadczenia w drodze wyjątku przewidzianego w ustawie z dnia 17 grudnia1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) a więc akt administracyjny ściśle dotyczący praw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem I instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym - jak i przed sądem II instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 1 sentencji. Odnośnie natomiast wniosku w zakresie ustanowienia adwokata stwierdzić należy, że, zgodnie z art. 262 ppsa przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Oceniając wniosek skarżącej stwierdzić należy, że dochód na głowę w rodzinie wnioskodawczyni wynosi [...] zł, co w żaden sposób nie pozwala na poniesienie kosztów ustanowienia w sprawie pełnomocnika. Skarżąca według oświadczenia nie posiada żadnego majątku, oszczędności ani przedmiotów wartościowych, nie ma zatem możliwości poczynienia niezbędnych oszczędności do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i dzieci. Mając na uwadze charakter sprawy oraz wyjaśnienia skarżącej znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.