VIII SA/Wa 433/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 czerwca 2021 r. w Radomiu sprawy ze skargi J. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oddala skargę. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga J. B. ( dalej jako: "skarżący") na decyzję Komendanta Głównego Policji ( dalej jako: "KGP", "organ odwoławczy") Nr [...] z dn. [...] grudnia 2020r. na podstawie której ww. organ, po rozpatrzeniu odwołania J. B. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w R.z dn. [...] października 2020r. znak [...]w przedmiocie odmowy wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w wyższej wysokości – orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w całości i umorzył w całości postępowanie I instancji. W uzasadnieniu powyższej decyzji KGP podniósł, że w dniu [...] października 2020 r. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. wydał decyzję l.dz. [...], na mocy której odmówił Panu J. B. wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy w związku ze zwolnieniem ze służby w Policji. Powyższa decyzja została wydana w następstwie wniosku wymienionego z dnia 20 listopada 2018 r. oraz w związku z wejściem w dniu 1 października 2020 r. w życie ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1610). Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie do KGP. KGP rozpoznając sprawę w związku z wniesionym odwołaniem wskazał, że zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji policjant zwalniany ze służby otrzymuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy wypoczynkowe lub dodatkowe oraz za niewykorzystany czas wolny od służby udzielany na podstawie art. 33 ust. 3. Świadczenie wymienione w powyższym przepisie jest ściśle związane ze zwolnieniem ze służby, a zatem właściwy do oceny, czy jest ono należne, konsekwencją której jest dokonanie wypłaty bądź wydanie decyzji o odmowie wypłaty, będzie organ Policji, który zwolnił policjanta ze służby. W sytuacji zatem, gdy policjant, któremu wypłacono omawiany ekwiwalent pieniężny żąda ponownego jego ustalenia składając wniosek o ponowne obliczenie i wypłatę tego ekwiwalentu, właściwy do rozpatrzenia takiego wniosku jest ostatni przełożony w sprawach osobowych. J. B. został zwolniony ze służby w Policji przez Komendanta Miejskiego Policji w S. i to ten organ ustalał uprawnienie zwalnianego policjanta do omawianego ekwiwalentu. Nie ma natomiast znaczenia, że wypłaty danego świadczenia pieniężnego w dotychczasowej wysokości dokonano ze środków finansowych, których dysponentem był Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R.. Wniosek J. B. z dnia [...] listopada 2018 r. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. winien zatem przekazać Komendantowi Miejskiemu Policji w S. jako organowi właściwemu w sprawie. W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym sprawy, w kontekście ustalonej niewłaściwości organu, który wydał decyzję w I instancji, jest wydanie decyzji na podstawie art. 138§1 pkt.2 kpa, tj. uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania przed organem I instancji. KGP ponadto podniósł, że umorzenie postępowania w sytuacji wszczęcia postępowania przez niewłaściwy organ zapobiega jego kontynuacji przez nielegitymowany do tego organ i wydania decyzji w warunkach objętych sankcją nieważności. Powyższa konstatacja uzasadniona jest również utrwalonym w judykaturze poglądem, że jedną z przesłanek bezprzedmiotowości jest brak podstaw prawnych do prowadzenia postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza bowiem brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. W przedmiotowej sprawie taka okoliczność wynikła z braku prawnych podstaw zakończenia postępowania przez Komendanta Głównego Policji, poprzez wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Nie zgadzając się z powyższą decyzją skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pismem z dn. 18 grudnia 2020r. złożył J. B.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: - art. 190 ust.4 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie polegające na uznaniu przez organ , że wyrok Trybunału Konstytucyjnego uchylający moc obowiązującą przepisu prawnego nie ma mocy wstecznej, podczas gdy wyroki TK dokonują uchylenia przepisu prawa z mocą wsteczną , uznając dany przepis za niezgodny z Konstytucją od początku jego obowiązywania, - art.llBa w związku z art. 121 ust. 1 ustawy o Policji poprzez ich niezastosowanie pomimo zaktualizowania się przesłanek do ich zastosowania , wyrażające się w tym, iż na skutek wniosku skarżącego o ponowne wyliczenie i wypłatę ekwiwalentu pieniężnego organ powinien dokonać wyliczenia wartości ekwiwalentu zgodnie z normą ujętą w w/w przepisach , czego nie uczynił, - art. 7 & 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie , wyrażające się w braku podjęcia przez organ z urzędu czynności niezbędnych do dokładnego załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, co doprowadziło do utrwalenia stanu niezgodnego z prawem i braku wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy , - art 10 $ 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącemu czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji w sprawie , pomimo iż brak było przesłanek uzasadniających zawiadomienie skarżącego o możliwości dokonania ww. czynności przed wydaniem przez organ roztrzygnięcia w sprawie, -art. 138 & i pkt 2 w związku z art. 104 & 1 w związku z art. 15 k.p.a poprzez uznanie przez organ , że odmowa dokonania czynności materialno-technicznej stanowi załatwienie sprawy administracyjnej niewymagające wydania decyzji administracyjnej, co skutkuje uznaniem , iż postępowanie prowadzone przez organ I instancji było niedopuszczalne , w związku z czym decyzja wydana przez organ I instancji była bezpodstawna , co uzasadniło uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w całości, podczas gdy odmowa dokonania czynności materialno-technicznej powinna być wyrażona w formie decyzji administracyjnej, zaś odmówienie stronie możliwości zaskarżenia takiej decyzji skutkuje pozbawieniem jej możliwości zaskarżenia niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia administracyjnego, czym zostaje również pozbawiona prawa do dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. We wnioskach skargi skarżący wniósł: - o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji KWP z/s/w R., - zobowiązanie Komendanta Wojewódzkiego Policji z/s w R. do wydania w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się orzeczenia decyzji w przedmiocie wyliczenia i wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy wskazując jako podstawę do wyliczenia ekwiwalentu odpowiednie stosowanie art. 121 ust.1ustawy o Policji, - zobowiązanie organu do wypłaty odsetek w odniesieniu do części świadczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy W odpowiedzi na skargę KGP, przedkładając akta sprawy, wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej, podtrzymał twierdzenia zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa. Sąd w pełni podziela ustalenia i argumentację organu, które legły u podstaw rozstrzygnięcia podjętego w zaskarżonym orzeczeniu. Ocenia je jako prawidłowe, wyczerpujące. Przyjmuje za własne. Tym samym za nie celowe uznaje szczegółowe powtórzenie w tym miejscu ww. wywodów. Zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. KGP słusznie ocenił, że decyzja organu pierwszej instancji, tj. decyzja KWP z/s w R. z dn. [...] października 2020r. została wydana w warunkach naruszenia przepisów o właściwości, a w konsekwencji tak prowadzone postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe. Stosownie do mającego zastosowanie w rozpoznawanej sprawie art. 45 ust.3 w związku z art. 114 ust.1 pkt.2 ustawy z dn. 6 kwietnia 1990r. o Policji, decyzje w przedmiocie wyliczenia i ewentualnej odmowy wypłaty świadczenia w postaci ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy policjanta, podejmuje właściwy w sprawach osobowych przełożony, który wydaje decyzje o zwolnieniu ze służby, w przypadku skarżącego, ze względu na ostanie miejsce jego służby, Komendant Miejski Policji w S.. W warunkach zaistniałych w sprawie, rozstrzygnięcie podjęte w przedmiocie dochodzonego świadczenia ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy skarżącego, przez KWP z/s w R., jako podjęte z naruszeniem przepisów o właściwości, są wadliwe. Powyższe obligowało KGP do wydania decyzji na podstawie art. 138§1 pkt.2 kpa, tj. do uchylenia w całości decyzji organu I instancji i umorzenia w całości postępowania przed organem I instancji. Także wbrew stanowisku skarżącego orzeczenie o charakterze formalnym, podjęte po tym jak prawidłowo ustalono, że orzekał organ niewłaściwy, zwalniało od dalej idącego rozpoznania sprawy, w szczególności badania merytorycznego stanowiska skarżącego kwestionującego odmowę wypłaty dochodzonego świadczenia ekwiwalentowego. Pierwszym obowiązkiem każdego organu jest ustalenie czy ma właściwość do rozpoznania sprawy, ocena o braku właściwości zwalnia od jej merytorycznego rozpoznania. W tym wypadku od merytorycznego rozpoznania zarzutów odwołania w zakresie braku uprawnień skarżącego do ponownego wyliczenia i przyznania świadczenia ekwiwalentu za urlop w wyższej wysokości kwotowej. Po prawidłowym ustaleniu braku właściwości po stronie organu I instancji, nie było rzeczą KGP badanie legalności odmowy wypłaty świadczenia ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy jak postrzega to skarżący. Podjęta przez organ odwoławczy aktualna ocena charakteru przedmiotu sprawy była konieczna dla prawidłowego ustalenia właściwości organu, a następnie przekazania sprawy organowi Policji właściwemu w sprawie, tj. Komendantowi Miejskiemu Policji w S. celem wydania przez ww. organ merytorycznej decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325). Jednocześnie Sąd nadmienia, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie określonym art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020, poz. 1842, z późn. zm.). W świetle tego przepisu Przewodniczący Wydziału orzeczniczego może zarządzić rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, jeżeli uzna, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w takich sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Zgoda strony na rozpoznanie sprawy w tym trybie nie jest konieczna.