VIII SA/Wa 438/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-14
Skład orzekający: Cezary Kosterna, Artur Kot, Piotr Piszczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy doręczenie decyzji ustalającej łączną wysokość zobowiązania pieniężnego jednemu ze współwłaścicieli nieruchomości, mimo istnienia innych współwłaścicieli, jest skuteczne, jeśli skarżący odebrał decyzję i wniósł od niej odwołanie oraz skargę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że mimo iż korespondencja powinna być kierowana na adres wskazany przez skarżącego do doręczeń, to skuteczne odebranie przez niego decyzji i skorzystanie z prawa do wniesienia środka zaskarżenia czyni zarzuty dotyczące wadliwości doręczenia bez wpływu na wynik sprawy. Podstawą wymiaru podatku są dane z ewidencji gruntów, a organ podatkowy jest związany tymi danymi, nawet jeśli faktyczny stan nieruchomości się różni. W przypadku współwłasności, organ może wydać jedną decyzję dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego na któregokolwiek ze współwłaścicieli.Stan faktyczny
Skarżący kwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza ustalającą łączną wysokość zobowiązania pieniężnego na rok 2009 dla współwłaścicieli nieruchomości. Skarżący zarzucał nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego, wadliwe doręczenie decyzji oraz błędne zastosowanie przepisów prawa. Podkreślał, że decyzja powinna być doręczona wszystkim współwłaścicielom pod właściwym adresem, a informacja o zadłużeniu stanowi integralną część decyzji podlegającą kontroli.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot /sprawozdawca/, Sędzia NSA Piotr Piszczek, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2009 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2009 oddala skargę.
1.1. Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2009 r., po rozpatrzeniu odwołania G. P. (dalej: "skarżący"), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "organ odwoławczy" lub "SKO") utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy w M. (dalej: "organ I instancji" lub "Burmistrz") z [...] lutego 2009 r. Przedmiotem decyzji było ustalenie skarżącemu i pozostałym współwłaścicielom zabudowanej nieruchomości położonej w T. gmina M., łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2009 w kwocie [...] zł. Decyzja Burmistrza została doręczona skarżącemu w miejscu jego zamieszkania (W., ul. Ż.[...] m [...].
Na podstawie wypisu z rejestru gruntów organy ustaliły, że współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości o powierzchni [...] ha (oznaczonej: Bp.RV - tereny zurbanizowane niezabudowane, [...] ha, B-RV - użytki rolne zabudowane, [...] ha), są D.P., G.P., R.P. i J.P.. Działka gruntu zabudowana jest budynkiem letniskowym o powierzchni [...] m2. Z rejestru gruntów wynika, że wszyscy współwłaściciele podali adres zamieszkania: [...]W., ul. W. [...] m [...]. Wymienieni współwłaściciele nieruchomości nie złożyli stosownej informacji, o której mowa w art. 6 ust. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm; dalej jako "PodLokU"). Wymiar podatku został dokonany przez organ I instancji na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów oraz na podstawie stosownej informacji złożonej w 1996 r. przez E.P..
1.2. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący wniósł o jej uchylenie, żądając prawidłowego oznaczenia stron postępowania i doręczenia im wszystkim prawidłowej decyzji wymiarowej. Dodał, że decyzja Burmistrza zawiera nieprawdziwe dane, dotyczące rzekomego zadłużenia za lata ubiegłe. Zauważył, że decyzje za lata 2005 – 2008 nie były doręczane. Nie powstało zatem zobowiązanie podatkowe za te lata. Czyli nie jest ono wymagalne. Decyzja jest zatem wadliwa i podlega uchyleniu.
1.3. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, SKO stwierdziło, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, że współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości są osoby wymienione w decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy, powołując się na art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) wyjaśnił, że podstawą wymiaru zobowiązania podatkowego są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Grunty klasy V korzystają ze zwolnienia od podatku rolnego, na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006 r. Nr 136, poz. 969 ze zm.). Zgodnie z art. 6c tejże ustawy, łączne zobowiązanie pieniężne ustala organ w jednej decyzji (nakazie płatniczym), wystawionej na któregokolwiek ze współwłaścicieli. Decyzja organu I instancji została doręczona skarżącemu, a w sprawie znajduje zastosowanie art. 165 § 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Dodał, że informacja o zadłużeniu nie jest rozstrzygnięciem podlegającym kontroli instancyjnej w ramach niniejszej sprawy.
2. Z ostatecznym w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięciem organu odwoławczego nie zgodził się skarżący. Pismem z [...] czerwca 2009 r. wniósł zatem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Stawiając zarzuty błędnego ustalenia stanu faktycznego i nieprawidłowego doręczenia, autor skargi wystąpił o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. Podniósł, że decyzja została doręczona skarżącemu pod adresem: W. ul. Ż.[...] m [...], a nie pod adresem wskazanym przez organ I instancji (W., ul. W.[...] m [...]). Dodał, że za niedopuszczalne należy uznać stanowisko organów, iż możliwe jest wydanie decyzji administracyjnej ustalającej zobowiązanie finansowe bez doręczenia takiej decyzji osobie zobowiązanej (wszystkim stronom). Za integralną część decyzji uznał informację o zadłużeniu. Wywiódł zatem, że także w tym zakresie decyzja podlega kontroli instancyjnej. Postawił nadto zarzut powołania błędnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, tj. art. 6c ustawy o podatku rolnym. Zauważył, ze skoro zobowiązanie w podatku rolnym nie wystąpiło, to przepis ten nie znajduje zastosowania w sprawie. Skarżący oświadczył, że nie kwestionuje wysokości zobowiązania pieniężnego. Skarga dotyczy nieprawidłowego działania organów orzekających w niniejszej sprawie. Domaga się od organów doręczania wszelkich pism pod adresem wskazanym przez niego jako właściwy dla korespondencji. Zdaniem autora skargi, niedopuszczalne jest stosowanie ewidencji gruntów jako prawnie wiążącej informacji o ich właścicielach. W tym zakresie właściwe są dane ujawnione w księgach wieczystych.
3. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie. Za chybione uznał zarzuty i argumentację skarżącego.
4. W piśmie procesowym z [...] września 2009 r. skarżący podtrzymał dotychczasowe stanowisko i stawiane zarzuty. Postawił zarzuty naruszenia przepisów art. 28, art. 107 oraz art. 109 Kpa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
5.1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się zatem do zbadania, czy organy administracji (podatkowe) w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w sposób przewidziany w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a.").
5.2. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji.
6.1. Na wstępie wskazać należy, że skarżący wniósł w przewidzianym terminie zarówno odwołanie od decyzji organu I instancji, jak i skargę do tut. Sądu. Czyli zaskarżone decyzje zostały mu skutecznie doręczone. I to zgodnie z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej, z którego to przepisu wynika, że pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (§ 1). Rację przyznać należy skarżącemu co do tego, że korespondencja powinna być kierowana pod wskazany przez niego adres do korespondencji. Skoro jednak skarżący odebrał kierowaną do niego przesyłkę listową pod innym adresem (w miejscu zamieszkania) i skorzystał z prawa do wniesienia środka zaskarżenia, to jego zarzuty w tym zakresie Sąd uznał za pozbawione wpływu na wynik sprawy. Tym samym, nie mogły one skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
6.2. Zdaniem Sądu, organ odwoławczy trafnie wskazał, że podstawą zastosowania podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego jest stan prawny i faktyczny gruntów i budynków, wynikający z ewidencji wskazanej w art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (zob. wyrok NSA z 18 maja 1994 r., III SA 1685/93, POP 1999, nr 2, s. 163). Oznacza to, że organy podatkowe, ustalając podatki, czy to od nieruchomości, czy też podatek rolny, nie są uprawnione do dokonywania odmiennych ustaleń, niż te, które wynikają z ewidencji gruntów. Organy podatkowe nie mogą również dokonywać zmian w tym operacie ewidencyjnym (zob. wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993 r., III SA 747/93, ONSA 1994, nr 4, poz. 163). Skoro z rejestru gruntów wynika, że sporne działki gruntu mają wyżej wykazane powierzchnie i klasyfikację, to organy podatkowe obowiązane były do uwzględnienia ich przy wymiarze podatku, nawet gdyby faktyczna powierzchnia bądź przeznaczenie gruntu różniło się od tej wskazanej w ewidencji gruntów. Bezsporne jest, że w ewidencji gruntów część przedmiotowej działki widnieje jako użytki rolne. Tym samym zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują przepisy ustawy o podatku rolnym. I to bez względu na to, czy ostatecznie, uwzględniając przepisy tejże ustawy dotyczące zwolnień od podatku, ustalono podatnikowi zobowiązanie do zapłaty z tytułu podatku rolnego. Dodać należy, że z akt sprawy nie wynika, iż przedmiotowa nieruchomość
6.3. W sytuacji, gdy w stosunku do skarżącego i pozostałych współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości zastosowanie znajdują przepisy ustawy o podatku rolnym, gdyż część gruntów widnieje w rejestrze gruntów jako rolne, to za oczywiście niezasadne należy uznać postawione w skardze zarzuty, dotyczące jakoby bezpodstawnego zastosowania przez organ I instancji art. 6c ustawy o podatku rolnym. W konsekwencji, skoro na podstawie ostatnio powołanego przepisu organ I instancji mógł wydać decyzję dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego (nakaz płatniczy) na któregokolwiek ze współwłaścicieli, to powinien temu właśnie zobowiązanemu przedmiotową decyzję doręczyć.
6.4. Informacja o zaległościach podatkowych zamieszczona w uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie jest władczym rozstrzygnięciem sprawy. Nie podlega zatem kontroli instancyjnej. Nawet jeżeli nie jest prawidłowa, to i tak uchybienie to nie może mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) u.p.p.s.a. Jej umieszczenie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji należy nadto uznać za odpowiadające zasadzie ekonomiki procesowej.
Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło