VIII SA/Wa 443/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 4 października 2017 r. sprawy ze skargi W. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego W. N. kwotę [...] zł ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi W. N. (dalej: "skarżący") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. (dalej: "SKO" lub "organ odwoławczy") z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania skarżącego od decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] ustalającej sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na części działki nr ewid. [...] w miejscowości A. gmina K.. Kwestionowane postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia [...] października 2016 r. W. N. wniósł o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Wójt Gminy K. ustalił sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na części działki nr ewid. [...] w granicach oznaczonych kolorem czarnym pomiędzy literami [...] – [...], położonej w miejscowości A. gmina K.. Decyzja została doręczona skarżącemu w dniu [...] stycznia 2017 r. W dniu [...] stycznia 2017 r. W. N. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. (za pośrednictwem organu I instancji) odwołanie od tej decyzji wskazując, że decyzja przewiduje możliwość zabudowy pod linią napowietrzną wysokiego napięcia. Decyzją z dnia [...] marca 2017 r. Wójt Gminy K. działając na podstawie art. 132 § 1 Kpa zmienił w części zaskarżoną decyzję w zakresie wprowadzenia zmian, o uzupełnienie jej na stronie pierwszej poprzez zapis dotyczący uzgodnień z [...] SA oraz [...] SA, na stronie drugiej w pkt 2.7 poprzez dodanie zapisu o zachowaniu minimalnej odległości między projektowaną bryłą z linią napowietrzną niskiego napięcia zgodną z normą SEP E-003. W dniu [...] marca 2017 r. do Urzędu Gminy w K. wpłynęło pismo W. N., w którym oświadczył, że ponownie składa odwołanie od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2017 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. stwierdziło niedopuszczalność odwołania od powyższej decyzji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że nie jest władny do oceny decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...] marca 2017 r., bowiem odwołanie zostało wniesione przed doręczeniem skarżącemu nowej decyzji organu I instancji. Poza tym z odwołania jednoznacznie wynika, że dotyczy ono decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r., wobec której organ I instancji zastosował tryb autokontroli. Powtórnie wniesionemu odwołaniu od tej samej decyzji nie można nadać biegu i nie jest dopuszczalne rozpoznanie takiego odwołania. SKO stwierdziło, że zgodnie z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego( DZ.U z 2016, poz. 23 zez zm. dalej jako Kpa) od decyzji wydanej w I instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji, co oznacza, że strona może wnieść odwołanie od decyzji nieostatecznej wyłącznie jeden raz i tylko do jednej instancji. Nie ma możliwości uruchamiania wielokrotnie trybu weryfikacji decyzji poprzez wnoszenie odwołania od decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że wprawdzie nie rozpoznawał odwołania skarżącego z dnia [...] stycznia 2017 r., to jednak zostało ono uwzględnione przez organ I instancji, w wyniku wydania decyzji w trybie autokontroli przewidzianej w art. 132 Kpa. Odwołanie to w ocenie SKO wyczerpało przysługujący skarżącemu tryb zaskarżenia decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. W skardze na powyższe postanowienie W. N. stwierdził, że "przypieczętowało ono zafałszowaną przez Kierownika Referatu Budownictwa, Inwestycji, Rolnictwa i Ochrony Środowiska w Urzędzie Gminy w K. rzeczywistość". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. podtrzymało dotychczasową argumentację i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednakże z innych względów niż w niej podniesione. Materialnoprawną podstawą zaskarżonego postanowienia jest art. 132 Kpa. Zgodnie z jego treścią jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję uzna, że to odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Przepis powyższy stosuje się także w przypadku, gdy odwołanie wniosła jedna ze stron, a pozostałe strony wyraziły zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji zgodnie z żądaniem odwołania (§ 2). Jednocześnie – jak stanowi art. 133 Kpa - organ administracji publicznej, który wydał decyzję, obowiązany jest przesłać odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu w terminie siedmiu dni od dnia, w którym otrzymał odwołanie, jeżeli w tym terminie nie wydał nowej decyzji w myśl art. 132 Kpa. Zatem, Kodeks postępowania administracyjnego ustanawia 7- dniowy termin na przesłanie odwołania organowi odwoławczemu. Datą początkową biegu tego terminu, liczonego według zasad określonych w art. 57 Kpa, jest dzień otrzymania odwołania - dzień faktycznego wpływu odwołania do organu I instancji. Brzmienie powyższych przepisów jest jednoznaczne i nie powinno budzić żadnych wątpliwości, tak jak i to, że przepisy art. 132 i art. 133 Kpa istnieją we wzajemnej łączności i zależności. Organ I instancji może bez przekazywania akt organowi odwoławczemu uwzględnić w całości odwołanie i wydać decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję, jednak na dokonanie autoweryfikacji ma jedynie 7 dni od dnia wniesienia odwołania. W tym terminie organ I instancji musi albo dokonać zmiany wydanej przez siebie decyzji, albo przesłać odwołanie razem z aktami sprawy do organu wyższego stopnia (por. W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, Warszawa 1983, s. 213 W. Chróścielewski, J. P. Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, wydanie II. LexisNexis, Warszawa 2006, s.183; B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H.Beck, Warszawa 1996, s. 574). Przepis art. 132 Kpa daje organowi I instancji uprawnienie do "samokontroli" decyzji, ale tylko w przypadku spełnienia przesłanek określonych w § 1 i § 2 tego przepisu i pod warunkiem dochowania terminu określonego w art. 133 Kpa. Siedmiodniowy termin określony w tym przepisie jest terminem ustawowym, po upływie którego wygasa uprawnienie organu I instancji do dokonania autoweryfikacji decyzji. Oznacza to, że kompetencja przyznana organowi I instancji w art. 132 Kpa może być realizowana tylko w terminie 7 dni od daty wpływu odwołania. Wymieniony termin jest terminem zawitym i skutkiem jego przekroczenia jest brak możliwości wydania przez organ administracji decyzji, o której mowa w art. 132 Kpa. Jedyną czynnością, jaką organ I instancji może podjąć po upływie tego terminu jest czynność materialno – techniczna przekazania odwołania wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. Z dniem otrzymania przez organ II instancji odwołania wraz z aktami sprawy, wszczęte zostaje postępowanie odwoławcze (art. 61 § 3 i art. 133 Kpa). Wskutek wniesienia odwołania i przekazania go do organu odwoławczego, na ten właśnie organ przechodzi kompetencja do rozstrzygnięcia sprawy ( por. uchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 1993 r., III AZP 8/93,OSNCP 1994/1/3). Tryb przewidziany w art. 132 Kpa nie ma zastosowania w sytuacjach, gdy sprawa już zawisła do rozpoznania przed organem odwoławczym. Oznacza to, iż od dnia upływu terminu ustanowionego w art. 133 Kpa tylko i wyłącznie organ odwoławczy jest wyposażony w kompetencje do rozstrzygnięcia sprawy. Wzruszenie decyzji w trybie art. 132 Kpa, przy niedopełnieniu któregokolwiek z warunków ustanowionych w § 1 i § 2 tego przepisu, jak i przy niezachowaniu terminu ustawowego z art. 133 Kpa stanowi rażące naruszenie prawa. W niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia art. 132 i art. 133 Kpa, bowiem Wójt Gminy K. wydał decyzję z dnia [...] marca 2017 r. w trybie art. 132 Kpa, kiedy nie posiadał już kompetencji do zastosowania tego przepisu. Odwołanie od decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. (doręczonej skarżącemu w dniu [...] stycznia 2017 r.) zostało wniesione w dniu [...] stycznia 2017 r., zatem ostatnim dniem na wydanie decyzji w trybie autokontroli był [...] lutego 2017 r. Po tej dacie organ I instancji winien był przekazać je organowi odwoławczemu. Wójt Gminy K. stracił kompetencje do wydania decyzji z w trybie art. 132 Kpa z chwilą upływu 7 – dniowego terminu od daty wpływu do organu I instancji odwołania strony. Podstawowe zasady postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie naruszył nie tylko organ I instancji, ale i organ odwoławczy, który nie dopatrzył się naruszenia art. 132 w zw. z art. 133 Kpa. Z powyższych względów Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1c) oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.).