VIII SA/Wa 459/18

WyrokWSA w Warszawie2018-11-22

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Leszek Kobylski, Artur Kot

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia z powodu niespełnienia wymogów formalnych, czy też powinno rozpatrzyć je merytorycznie?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wadliwie pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia, ponieważ odwołanie skarżącego, mimo nieprofesjonalnego sformułowania, zawierało elementy pozwalające na ustalenie istoty żądania (uchylenie decyzji ustalającej wyższe zobowiązanie pieniężne) oraz zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, co wymagało merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy.
Stan faktyczny
Skarżący J.M. wniósł odwołanie od decyzji Burmistrza Gminy K. ustalającej wyższe zobowiązanie pieniężne na 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia, uznając, że nie spełnia ono wymogów formalnych określonych w art. 222 Ordynacji podatkowej. Skarżący zaskarżył to postanowienie do WSA w Warszawie, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania i brak merytorycznego rozpatrzenia jego odwołania.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. i zasądzono od Kolegium na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Artur Kot (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 22 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z [...] kwietnia 2018 r., znak [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpatrzenia 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącego J.M. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Postanowieniem z [...] kwietnia 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "Kolegium", "SKO" lub "organ odwoławczy") pozostawiło bez rozpatrzenia odwołanie J. M. (dalej: "skarżący") od decyzji Burmistrza Gminy K. (dalej: "Burmistrz" lub "organ I instancji") z [...] stycznia 2018 r. ustalającej skarżącemu wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia SKO wskazało przepisy art. 222 oraz 228 § 1 pkt 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.; dalej: "Op"). 2. Stan faktyczny i przebieg postępowania podatkowego. 2.1. Decyzją z [...] stycznia 2018 r. Burmistrz ustalił skarżącemu łączne zobowiązanie pieniężnego na 2018 r. w kwocie [...] zł. Skarżący wniósł odwołanie od tej decyzji w terminie ustawowym przewidzianym w art. 223 § 2 pkt 1 Op. Podniósł, że nie wyraża zgodny na zapłacenie podwyższonego podatku, gdyż podwyżka nie została merytorycznie uzasadniona. Przeznaczenie różnicy na podwyżki dla dyrektorów szkół także nie zostało uzasadnione. Wystąpił nadto o rozważenie, czy uchwały rady miejskiej wskazane w decyzji mają moc prawną, gdy prezydium rady zostało powołane z naruszeniem prawa. 2.2. Po otrzymaniu akt sprawy Kolegium wezwało skarżącego do uzupełnienia odwołania o elementy wymienione w art. 222 Op. Ponieważ skarżący w odpowiedzi na wezwanie złożył pismo, które zdaniem Kolegium nie zawiera zarzutów przeciw decyzji, nie określa istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania oraz nie wskazuje dowodów na ich poparcie, Kolegium postanowieniem z [...] kwietnia 2018 r. pozostawiło odwołanie bez rozpatrzenia, na podstawie art. 228 § 1 pkt 3 Op. Żądanie zmiany decyzji wobec nieprawidłowości jakie zachodzą w Gminie K., w tym dotyczących powoływania organów miasta, nie spełnia zdaniem SKO przesłanek przewidzianych w art. 222 Op. 3. Postępowanie sądowe. 3.1. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się skarżący, który pismem z [...] maja 2018 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także jako "Sąd") na ostateczne postanowienie Kolegium. Występując o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Burmistrza i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, skarżący postawił zarzuty "rażącej obrazy" art. 35 § 3 Kpa poprzez bezczynność polegającą na przekroczeniu terminu rozpatrzenia odwołania. Wskazał nadto na nieuwzględnienie dowodów świadczących o naruszeniu art. 19 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym poprzez to, że przewodniczący rady gminy brał udział w głosowaniu nad swoim wyborem, przez co wybór prezydium rady odbył się z naruszeniem przepisów prawa materialnego, co w konsekwencji powoduje nieważność samych uchwał, gdyż zostały podpisane w imieniu rady przez osobę nie będącą przewodniczącym, tym samym nie mogą obowiązywać. 3.2. W odpowiedzi na skargę SKO wystąpiło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Zarzuty i argumentację skargi uznało za chybione. 4. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym zważył, co następuje: skarga zasługuje na uwzględnienie. 4.1. W rozpoznawanej sprawie spór dotyczy zasadności rozstrzygnięcia SKO w postaci pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji Burmistrza ustalającej łączne zobowiązanie pieniężne na 2018 r. Kolegium przyjęło, że odwołanie nie spełnia warunków wynikających z art. 222 Op. Skarżący w postępowaniu podatkowym kwestionował wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018 r., tj. jego zwiększenie w stosunku do roku poprzedniego na podstawie uchwał rady miejskiej, które zdaniem skarżącego nie wywołują skutków prawnych. W postępowaniu sądowym skarżący domaga się merytorycznego rozpoznania jego sprawy, podtrzymując swoje zastrzeżenia dotyczące legalności decyzji Burmistrza. 4.2. Ramy prawne. Zgodnie z art. 222 Op, odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Z art. 228 § 1 pkt 3 Op wynika zaś, że organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z 222. 5. Zaskarżone postanowienie zdaniem Sądu zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. 191 oraz art. 228 § 1 pkt 3 Op, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy. Kolegium wadliwie przyjęło bowiem, że odwołanie skarżącego nie spełnia warunków wynikających z art. 222 Op, tym samym uzasadniając zastosowanie art. 228 § 1 pkt 3 Op, tj. bezpodstawnie pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie wniesione przez skarżącego w przewidzianym dla tej czynności terminie. Skarżący co prawda nie sformułował żądania w sposób profesjonalny, ale z jego argumentacji wynika, że w istocie domaga się ustalenia zobowiązania w kwocie obowiązującej w 2017 r. (nie godzi się na podwyższenie zobowiązania). Tym samym przyjąć należy, że skarżący domaga się uchylenia decyzji Burmistrza oraz orzeczenia co do istoty sprawy przez Kolegium. Skarżący postawił zarzuty przeciw decyzji dotyczące naruszenia "art. 19 ust. 1 ustawy o Samorządzie Gminnym", powołując się przy tym na ryrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (II OSK 1865/09). Załączył do odwołania kopię wycinka prasowego, który w jego ocenie stanowi dowód potwierdzający zasadność jego argumentacji. Ocena ww. elementów odwołania winna zatem zostać dokonana przez Kolegium w sposób merytoryczny, czyli na podstawie przepisów art. 233 Op. 6. Zarzuty i wnioski skargi Sąd uznał za zasadne w części, o której mowa wyżej. Zgodzić należy się ze skarżącym co do tego, że jego odwołanie winno zostać rozpatrzone merytorycznie. Z uwagi na formalny charakter rozstrzygnięcia Kolegium, mając na względzie dwuinstancyjność postępowania podatkowego, Sąd nie miał podstaw do dokonywania oceny legalności decyzji Burmistrza. Przepisy art. 35 § 3 Kpa oraz art. 19 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie mogły zostać naruszone w niniejszej sprawie, gdyż nie stanowiły podstawy prawnej zaskarżonego orzeczenia. 7. Ponownie rozpoznając sprawę Kolegium obowiązane będzie merytorycznie rozpatrzyć odwołania, na podstawie przepisów art. 233 Op. 8. Mając na uwadze powyższe, po rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 3 uppsa, Sąd orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku, czyli uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c uppsa. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie przepisów art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 209 uppsa, zasądzając na rzecz skarżącego kwotę [...] zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu stałego od skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło