VIII SA/Wa 475/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-11-25

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Obowiązek udowodnienia tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy. W analizowanej sprawie skarżący wykazał, że jego rodzina utrzymuje się z prac dorywczych, a dochód jest niewystarczający na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych.
Stan faktyczny
A.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. dotyczącą opłaty z tytułu wyłączenia z produkcji użytków rolnych. Skarżący wraz z żoną utrzymują się z prac dorywczych, mają na utrzymaniu dwie córki, a ich wspólny dochód jest niewielki. Skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ani ustanowić pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania rodziny.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. 2. Zwrócono się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla A.W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wyłączenia z produkcji użytków rolnych postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata 2. zwrócić się do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata dla A.W. zam. [...], [...]. A.W. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie opłaty z tytułu wyłączenia z produkcji użytków rolnych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dwiema córkami (uczennicą i studentką). Zarówno skarżący jak i jego żona nie posiadają stałego zatrudnienia, utrzymują się z prac dorywczych z czego uzyskują miesięcznie około [...] zł, natomiast studiująca córka otrzymuje stypendium socjalne w wysokości [...] zł miesięcznie (załączone zaświadczenie). Jako jedyny majątek skarżący wymienił dom o powierzchni [...] m² oraz gospodarstwo rolne – [...] ha znajdujące się "w fazie windykacji" w związku z zaciągniętym kredytem na jego modernizację. Ponadto skarżący nadesłał zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o wysokości dochodu osiągniętego przez małżonków w 2007 r., z którego wynika, że dochód ten łącznie wyniósł [...] zł, załączył także faktury za energię i gaz oraz oświadczenie wyjaśniające, że małżonkowie nie posiadają statusu osób bezrobotnych, oraz że różnicę między dochodem, a stałymi opłatami przeznaczają na zabezpieczenie pozostałych potrzeb życiowych. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego znajdujące potwierdzenie w dokumentach źródłowych uznać należy, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Skarżący wraz z żoną nie posiada stałego dochodu i utrzymuje się jedynie z prac dorywczych, przy czym na utrzymaniu pozostają jeszcze dwie uczące się córki. Dochód rodziny za 2007 r. wyniósł [...] zł, co w przeliczeniu na członka rodziny stanowi kwotę pozwalającą jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. W tej sytuacji skarżący nie jest w stanie partycypować w kosztach sądowych, które na obecnym etapie stanowią kwotę [...] zł tytułem wpisu od skargi, ani też ustanowić w sprawie profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym siebie i rodziny. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło