VIII SA/Wa 515/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Iwona Owsińska - Gwiazda po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ze skargi Z. G., M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] kwietnia 2010r. znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia [...] lipca 2010r. skarżący M. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jako podstawę wniosku wskazał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną. Źródłem dochodu jego dwuosobowej rodziny jest emerytura skarżącego w wysokości [...] zł. netto oraz emerytura jego żony w kwocie [...] zł. netto. Miesięczny dochód rodziny stanowi kwota [...] zł. netto. Posiadają także gospodarstwo rolne, jednakże nie uzyskują dochodów z tego tytułu. Pismem z dnia [...] lipca 2010r. skarżący został zobowiązany do uzupełnienia złożonego wniosku poprzez wskazanie wielkości gospodarstwa rolnego, wyjaśnienie czy w 2009r. ubiegał się o przyznanie dopłat bezpośrednich od agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARMiR) oraz czy je otrzymał i w jakiej wysokości, wskazania wysokości wydatków na bieżące utrzymanie skarżącego i jego rodziny. W odpowiedzi wnioskodawca oświadczył, iż posiada gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, jednakże z uwagi na podeszły wiek gospodarstwo to prowadzi jego syn S., który pracuje poza domem i także finansowo dokłada się do utrzymania gospodarstwa. Podał, iż za 2009r. otrzymał dopłaty bezpośrednie z ARMiR w wysokości [...] zł. Dochód z gospodarstwa rolnego uzyskany w 2009r. stanowił kwotę [...] zł brutto. Wysokość trzymiesięcznych wydatków na poczet opłat za energię ([...] zł), gaz ([...] zł) i wodę ([...] zł) wedle wyjaśnień skarżącego stanowi kwotę [...] zł. Koszt zakupu opału na zimę ([...] tony po [...] zł) stanowi wartość [...] zł. Podał także, iż ze względu na choroby kupuje dużo leków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 p.p.s.a. właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy, i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Rozpatrując wniosek o prawo pomocy należy zaznaczyć, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Dlatego tez każda osoba wszczynająca postępowanie, bądź żądająca od Sądu podejmowania określonych czynności powinna liczyć się z wydatkami na ten cel. Z treści powołanego przepisu art. 246 § 1 p.p.s.a. wynika, że dopiero gdy środki którymi dysponuje wnioskodawca okażą się niewystarczające można wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta co do zasady jest stosowana wobec osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Tak więc kryterium finansowe (majątkowe) jest jedynym, na podstawie którego ocenia się zdolność do poniesienia tych kosztów, a którego wykazanie ciąży na stronie wnioskującej. Możliwość opłacenia tych kosztów musi być także zestawiona z tymi kosztami, których wystąpienie w sprawie jest najbardziej prawdopodobne. Dokonana na podstawie złożonego wniosku ocena możliwości poniesienia przez skarżącego związanych ze sprawą kosztów sądowych nie wykazuje, że M. G. nie może ponieść pełnych kosztów związanych z zainicjowanym postępowaniem, mimo że w złożonym wniosku na powyższe wskazywał. Zdaniem Sądu również uzyskiwany przez skarżącego (oraz jego żonę) z zabezpieczenia społecznego stały dochód z tytułu emerytury w wysokości [...] zł. miesięcznie, nie uzasadnia konieczności obciążania budżetu państwa kosztami niniejszego postępowania. Nie jest bowiem skarżący osobą pozbawioną źródła utrzymania, nie należy do osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej, jego potrzeby mieszkaniowe są zaspokojone. Dochód z tytułu świadczeń emerytalnych [...] zł po pomniejszeniu o wskazane miesięczne opłaty w wysokości około [...] zł. stanowi kwotę [...] zł. Koszt zakupu opału jest wydatkiem jednorazowym. Z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego wnioskodawca uzyskał w 2009r. dopłaty w kwocie [...] zł, otrzymuje także środki finansowe od syna na ten cel. Wobec powyższego uznać należy, że skarżący nie udowodnił, iż znajduje się w trudnej sytuacji materialnej , która uzasadniałaby pozytywne rozpoznanie jego wniosku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.