VIII SA/Wa 526/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-08

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wspólnie z synem osiąga stały dochód z emerytury i zasiłku z pomocy społecznej, należy się prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w całości, czy tylko częściowo?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, która osiąga stały dochód z emerytury i zasiłku, a także posiada zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, nie można uznać, że znajduje się ona w szczególnie trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej całkowite zwolnienie od kosztów. Uznano jednak, że częściowe zwolnienie od wpisu od skargi jest uzasadnione, biorąc pod uwagę wysokość wpisu i osiągane dochody.
Stan faktyczny
W. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną swoją oraz syna. Skarżąca utrzymuje się z emerytury i zasiłku syna z pomocy społecznej, a koszty leczenia i wpis od skargi są dla niej zbyt wysokie. Sąd rozpatrzył wniosek, biorąc pod uwagę osiągane dochody i sytuację materialną skarżącej.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 8 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] ([...]) zł, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2009 r. W. W. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku podała, że ustalona kwota wpisu od skargi w wysokości [...] zł jest w jej sytuacji rodzinnej i materialnej stanowczo za wysoka, gdyż wspólnie z synem utrzymuje się z dochodu w wysokości [...] zł netto (emerytura skarżącej i zasiłek syna z pomocy społecznej). Skarżąca wyjaśniła, że jest po operacji okulistycznej i leczy się również na inne schorzenia. Także jej syn jest po trzech operacjach okulistycznych i wymaga wysokospecjalistycznej pomocy lekarskiej, dlatego też nie zawsze jest ją stać na wykupienie wszystkich leków. Do wniosku skarżąca załączyła decyzję o waloryzacji emerytury, decyzję o przyznaniu zasiłku stałego dla syna, karty leczenia szpitalnego syna z 2004 r. oraz orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności syna. Dodatkowo wskazała, że z otrzymywanego zasiłku stałego jej syn opłaca alimenty. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Decydujące znaczenie dla oceny wniosku ma okoliczność, że skarżąca wspólnie z synem osiąga stały dochód w wysokości [...] zł netto. Nie jest zatem skarżąca pozbawiona źródła utrzymania i nie należy do osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Poza tym ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i jest właścicielką działki o powierzchni [...] m² położonej w R. Zauważyć również należy, że skarżąca w żaden sposób nie wykazała, aby faktycznie ponosiła szczególnie wysokie koszty leczenia, ani też by jej syn z zasiłku stałego opłacał alimenty. Biorąc jednakże pod uwagę okoliczność, że wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi [...] zł uznano, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie jedynie w części tj. w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł. Osiągany stały dochód z tytułu emerytury ([...] zł), nie należący do najniższych nie uzasadnia konieczności obciążania budżetu państwa całością kosztów związanych z własnym udziałem skarżącej w sprawie. Jednocześnie uznano, że skarżąca zwolniona w części od wpisu od skargi będzie w stanie wygospodarować środki związane z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, jeżeli uzna, że jego udział w sprawie jest konieczny. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło