VIII SA/Wa 530/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Artur Kot po rozpoznaniu w dniu 20 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach dochodu za 2003 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie Wyrokiem z 7 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.P. (dalej skarżąca), na powołaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. W dniu 1 lipca 2008 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga kasacyjna od powyższego wyroku. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej skarżąca wystąpiła z wnioskiem, złożonym na urzędowym formularzu PPF, o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego w całości lub części. W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych skarżącej, Sąd pismem z dnia 24 lipca 2008 r., działając na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "u.p.p.s.a."), wezwał ją do nadesłania dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących jej stanu majątkowego. Z uzasadnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz z pism uzupełniających wniosek wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i 18 – letnią córką, uczennicą. Źródłem utrzymania rodziny jest działalność gospodarcza męża (sklep mięsno – wędliniarski oraz dzierżawa stacji paliw), z której miesięczny dochód wynosi 5.713 zł. Skarżąca nie pracuje, ale nie posiada statusu bezrobotnego. Miesięczne koszty utrzymania trzyosobowej rodziny, tj. opłaty za energię, telefon, wyżywienie, ogrzewanie, wodę, środki czystości kształtują się na poziomie 3.800 zł, przy czym w kosztach tych partycypują, według złożonego oświadczenia, teściowie skarżącej. Poza tym skarżąca wyjaśniła, że nie posiada żadnych lokat ani kont bankowych, a jedyny jej majątek to dom o powierzchni 200 m² (zastaw Urzędu Skarbowego) oraz nieruchomość rolna o powierzchni 1 ha. Postanowieniem z dnia 16 września 2008 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem z 1 października 2008 r. skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika prawidłowo wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego. Postawił zarzuty wadliwej oceny informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W sprzeciwie od postanowienia referendarza pełnomocnik skarżących podniósł, iż Sąd w sposób całkowicie błędny ocenił dokumenty przesłane do wniosku. Zdaniem pełnomocnika, ze zgromadzonych dokumentów wynika, że strona nie posiada możliwości uiszczenia całości wpisu od skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 260 u.p.p.s.a., wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 u.p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a. obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie pełnomocnika. Sąd może zwolnić osobę prawną lub inną jednostkę nieposiadającą osobowości z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na pełne ich poniesienie (art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a.). Podkreślić w tym miejscu należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (postanowienie NSA z dnia 6.10.2004r., GZ 71/04, ONSA 2005/1/8). Stosownie z kolei do art. 199 u.p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Oznacza to, że co do zasady każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia kosztów sądowych, do których zalicza się opłaty i zwrot wydatków. Rozpoznając wniosek M.P. należy mieć na uwadze, że dotyczy on zwolnienia od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania stanowią kwotę 1.000 zł tytułem wpisu od złożonej skargi kasacyjnej. Zestawiając wysokość tychże kosztów z aktualną sytuacją finansową rodziny skarżącej należy stwierdzić, że brak jest podstaw dla przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca bowiem nie wykazała, że przy miesięcznym dochodzie w wysokości 5.713 zł dla trzyosobowego gospodarstwa domowego i udziale rodziców jej męża w finansowaniu bieżących wydatków, nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania wywołanych wniesieniem skargi kasacyjnej. Oceny powyższej nie zmienia fakt, że skarżąca nie osiąga żadnego dochodu i pozostaje na utrzymaniu męża. Nawet przy przyjęciu, że istotnie bieżące wydatki, w żaden sposób zresztą nie udokumentowane, kształtują się na poziomie 3.800 zł, to i tak skarżącej pozostaje z uzyskiwanego dochodu męża kwota pozwalająca na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Podkreślić jednocześnie należy, że postanowieniem z dnia 4 lutego 2008 r. sygn. akt II FZ 18/08 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącej w niniejszej sprawie w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy na etapie wniesienia skargi od decyzji organów podatkowych. Postanowienie to zapadło w sytuacji, w której skarżąca wykazywała dochód rodziny w wysokości 4.000 zł, a na utrzymaniu rodziców pozostawała jeszcze jedna córka. Powyższe oznacza, że aktualna sytuacja rodzinna i finansowa skarżącej nie uzasadnia przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, działając na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 1 i § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.