VIII SA/Wa 537/08
WyrokWSA w Warszawie2009-02-04
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Piotr Borowiecki, Sławomir Fularski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku niewykonania wyroku zobowiązującego organ do załatwienia wniosku w określonej formie (np. poprzez wznowienie granic działki), ale faktycznie załatwionego przez organ w innej formie (np. protokół wznowienia znaków granicznych), można nałożyć na organ grzywnę na podstawie art. 154 § 1 PPSA?Ratio decidendi
Skarga o ukaranie grzywną Wójta Gminy J. za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego nie zasługuje na uwzględnienie. Mimo że organ nie przekazał wniosku skarżącego do właściwego podmiotu w formie postanowienia, wniosek ten został faktycznie załatwiony poprzez wznowienie znaków granicznych działki i ustalenie przebiegu drogi, co zostało zaakceptowane przez skarżącego. W związku z tym nie można mówić o bezczynności organu w rozumieniu PPSA, a żądania dotyczące modernizacji i odśnieżania drogi wykraczały poza zakres wyroku sądu.Stan faktyczny
Skarżący W.O. wniósł skargę o ukaranie grzywną Wójta Gminy J. za niewykonanie wyroku WSA z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie ustalenia przebiegu drogi gminnej. Skarżący zarzucił organowi brak zakończenia postępowania, ograniczenie działań jedynie do wznowienia drogi i brak zajęcia się kwestią nawierzchni oraz odśnieżania. Wójt Gminy J. w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, argumentując, że wyrok został wykonany poprzez wznowienie znaków granicznych, a modernizacja i odśnieżanie drogi nie były objęte sentencją wyroku ani możliwościami finansowymi gminy, ponadto droga ta nie jest drogą publiczną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Sławomir Fularski, Protokolant Michał Sikorski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2009 r. sprawy ze skargi W. O. o ukaranie grzywną Wójta Gminy J. oddala skargę.
Syg. akt VIII SA/Wa 537/08
Uzasadnienie
W.O. w dniu [...] lipca 2008 roku na podstawie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwana dalej jako p.p.s.a. (DZ.U nr 153, poz.1270, ze zm.) wniósł skargę o wymierzenie Wójtowi Gminy J. grzywny w kwocie [...] zł za niewykonanie w nakazanym terminie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2007 roku, syg. akt VIII SAB/WA 22/07.
Na podstawie art. 154 § 2 p.p.s.a. wniósł o nakazanie Wójtowi Gminy J.:
a) doprowadzenia nawierzchni drogi gminnej, położonej na działce nr [...] w G. do stanu umożliwiającego swobodny przejazd samochodem osobowym na całej szerokości drogi (6m), co najmniej na odcinku od drogi powiatowej J. – G. do granicy działek ewidencyjnych nr [...],[...],[...] w G. w terminie dwóch miesięcy od uprawomocnienia się orzeczenia sądu;
b) w okresach zimowych utrzymywanie na bieżąco stanu przejezdności odcinka wymienionego w punkcie a) o szerokości co najmniej 4,5 m, począwszy od 2008 roku.
Nadto skarżący wnosił o uprawnienie go do zastępczego wykonania orzeczenia w punkcie 2 a i b) w razie niewykonania lub nienależytego wykonania przez organ oraz nadanie orzeczeniu rygoru natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu skargi W.O. podnosił, że Wójt Gminy J. do chwili wniesienia skargi, mimo wezwania do wykonania wyroku z 9 lipca 2008 roku, nie wykonał pkt 1 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, syg. akt VIII SAB/Wa 22/07.
Podnosił, że organ wprawdzie wszczął w dniu [...] marca 2008 roku postępowanie, ale do chwili wnoszenia skargi postępowanie nie zostało zakończone wydaniem decyzji, a ponadto było ograniczone tylko i wyłącznie do wznowienia drogi i nie obejmowało nawierzchni drogi oraz kwestii odśnieżania.
Skarżący podnosił, że sprawa trwa już ponad trzy lata, a Wójt Gminy J. skutecznie uniemożliwia sądową kontrolę swoich decyzji dlatego jego zdaniem zasadnym jest wydanie orzeczenia w trybie art. 154 § 2 p.p.s.a.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy J. wnosił o jej oddalenie.
Podnosił, że wydał w dniu [...] marca 2008 roku postanowienie o wszczęciu w sprawie ustalenia przebiegu drogi gminnej nr ew. [...] w G.
Wobec tego, że w swych wnioskach między innymi z dnia [...] lipca 2005 roku i [...] czerwca 2007 roku skarżący domagał się wznowienia granic dalsze postępowanie zmierzające do ustalenia granic było prowadzone w oparciu o przepis art. 39 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Organ podnosił, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 grudnia 2007 roku, VIII SAB/Wa 22/07 pozostawał w związku z tymi skargami i dlatego Gmina zleciła wznowienie znaków granicznych uprawnionemu podmiotowi w dniu 6 marca 2008 roku.
Z czynności wznowienia znaków granicznych został sporządzony protokół z dnia [...] kwietnia 2008 roku, podpisany przez wszystkich uczestników postępowania. Tym samym w ocenie organów zostało zakończone postępowanie w sprawie przebiegu drogi gminnej na działce ewidencyjnej nr [...], ponieważ zostały wznowione granice przebiegu tej drogi.
Zdaniem Wójta Gminy J. treścią sentencji wyroku VIII SAB/Wa z 19 grudnia 2007 roku nie była objęta modernizacja (budowa drogi gminnej), ani jej odśnieżanie.
Z tego też względu niezasadne jest powoływanie się przez skarżącego na treść art. 154 § 2 p.p.s.a.
Organ podnosił, że zakres prowadzonych inwestycji drogowych i utrzymania dróg gminnych jest pochodną jej możliwości finansowych. Obecne możliwości gminy nie pozwalają na zadośćuczynienie wszystkim potrzebom i oczekiwaniom mieszkańców, zwłaszcza, że droga która jest przedmiotem sprawy jest drogą gruntową i służy zasadniczo jako dojazd do pól uprawnych i na przestrzeni kilkuset metrów nie ma innych zabudowań, oprócz zabudowań skarżącego.
Organ w piśmie z dnia [...] stycznia 2008 roku, w uzupełnieniu odpowiedzi na skargę podnosił, że przedmiotowa droga nie może być zaliczona do żadnej kategorii dróg publicznych w rozumieniu ustawy z 21 marca 1985 roku o drogach publicznych
(DZ.U nr 14, poz. 60 ze zm.). Rada gminy nie podejmowana uchwały o zaliczeniu tej drogi do kategorii dróg gminnych. Z tego też względu przedmiotową drogę należy zaliczyć do kategorii dróg wewnętrznych, pozostającą w samoistnym posiadaniu gminy J.
W ocenie organu jedynie w stosunku do dróg publicznych, w rozumieniu ustawy o drogach publicznych istnieje właściwość organów administracji publicznej w zakresie budowy, modernizacji, utrzymania i ochrony.
Nadto organ podnosił, że żądanie nałożenia dodatkowych obowiązków na organ w postaci odśnieżania, modernizacji drogi nie mieści się kategorii czynności z zakresu administracji publicznej, wymienionych w przepisie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Organ uznawał, że podjął wszystkie możliwe starania zmierzające do wykonania wyroku, w tym do wznowienia granic i nie tylko doprowadził stan drogi do stanu poprzedniego, czego domagał się skarżący, ale wykonał również jej dodatkową modernizację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd rozpoznał przedmiotową skargę mając na uwadze art. 1§ 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku- Prawo o ustroju sądów administracyjnych( DZ.U z 20 .09., nr 153, poz. 1269), który stanowi, że sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolowanie działalności administracji publicznej pod kątem jej zgodności z prawem.
Przepis art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi( DZ.U nr 153, poz. 153 ze zm.) dalej jako p.p.s.a, stanowi, iż w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
Skarżący wnosząc w dniu [...] lipca 2008 roku wezwanie do organu o wykonanie wyroku spełnił przesłankę warunkującą możliwość wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Stosownie do postanowień art. 52 § 4 p.p.s.a. należy przyjąć, że wezwanie takie może być skierowane w każdym czasie po upływie terminu do załatwienia sprawy, a skarga może być wniesiona stosownie do postanowień art. 53 § 2 p.p.s.a.
Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy uznać, że nie zachodzą podstawy do wymierzenia organowi na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. grzywny.
Wyrokiem z dnia 19 grudnia 2007 roku, syg. akt VIII SAB/Wa 22/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny zobowiązał Wójta Gminy J. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2005 roku w przedmiocie ustalenia przebiegu drogi gminnej w terminie dwóch miesięcy od uprawomocnienia się wyroku. Wyrok w sprawie uprawomocnił się w dniu [...] marca 2008 roku.
Wójt Gminy J. po zwrocie akt uznając, iż przedmiotowy wniosek z [...] lipca 2005 roku, który został złożony przez W.O. jest wnioskiem o wznowienie znaków granicznych działki ewidencyjnej nr [...] wydał w dniu [...] marca 2008 roku postanowienie o wszczęciu postępowania w przedmiocie ustalenia przebiegu drogi gminnej na działce ewidencyjnej nr [...] w G.
Następnie przed geodetą L.T. została dokonana czynność wznowienia znaków granicznych drogi zlokalizowanej na działce nr [...]. Czynność ta została zakończona sporządzeniem protokołu wznowienia znaków granicznych. W czynności tej uczestniczył skarżący W.O., który zaakceptował ustalony przebieg granic przedmiotowej drogi.
W ocenie organu przeprowadzone postępowanie w tym zakresie było załatwieniem wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2005 roku.
Należy zauważyć, że sąd wydając wyrok w dniu 19 grudnia 2007 roku nałożył obowiązek załatwienia wniosku skarżącego z [...] lipca 2005 roku w przedmiocie ustalenia przebiegu drogi gminnej na działce nr [...] w terminie dwóch miesięcy od uprawomocnienia się wyroku.
Z bezczynnością organu administracji mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 1999 roku, IV SAB153/98, LEX nr 48688).
Organ w tym postępowaniu został zobowiązany do wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, bądź formalnego załatwienia wniosku skarżącego. Z tego względu to na organie ciążył obowiązek dokonania oceny w jakiej formie winien zostać załatwiony przedmiotowy wniosek.
Wójt gminy J. uznał, że wniosek skarżącego jest wnioskiem o wznowienie granic w trybie art. 39 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (DZ.U z 2005 roku, nr 240, poz. 2027 ze zm.).
Postępowanie w tym zakresie toczy się przed podmiotami wykonującymi prace geodezyjne i kartograficzne i prowadzą one takie postępowanie na wniosek zainteresowanych.
W sytuacji jaka miała miejsce w niniejszej sprawie, gdy wójt gminy J. uznał się niewłaściwy do załatwienia wniosku skarżącego winien formalnie, stosownie do art. 65 § 1 k.p.a. przekazać go do organu (podmiotu) właściwego do załatwienia sprawy.
Przekazanie to winno nastąpić w formie postanowienia.
Jednocześnie należy zauważyć, iż wniosek skarżącego faktycznie został przekazany podmiotowi wykonującemu prace geodezyjne i kartograficzne i został on załatwiony poprzez wznowienie znaków granicznych na działce nr [...] i ustalony został przebieg drogi na przedmiotowej działce. Z czynności tej w trybie art. 39 ust. 4 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne został sporządzony protokół, który został zaakceptowany przez skarżącego W.O. Żądanie w zakresie ustalenia przebiegu drogi na działce nr [...], które zostało skierowane do wójta gminy Jastrząb zostało zrealizowane, zgodnie z wymogami wyżej powołanego przepisu.
W ocenie sądu mimo popełnionego przez organ uchybienia i nie przekazania w formie postanowienia organowi (podmiotowi) właściwemu do załatwienia wniosku, został on faktycznie załatwiony. Z tego względu nie można podzielić stanowiska skarżącego, iż wyrok nie został wykony ponieważ organ nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, a nadto nie została załatwiona kwestia naprawienia nawierzchni drogi i jej odśnieżania.
Skarga na bezczynność o której orzekał sąd wyrokiem z dnia 19 grudnia 2007 roku dotyczyła wniosku o ustalenia przebiegu drogi gminnej na działce nr [...] w G. i nie obejmowała innych żądań kierowanych do organu. Z tego też względu nie mogła ona być przedmiotem załatwienia przez organ w ramach wykonania wyroku ze skargi na bezczynność.
Należy zauważyć, że obowiązkiem organu jest ustalenie, czy konkretna sprawa jest sprawą indywidualną, czy sprawa ta należy do właściwości organów administracji publicznej lub organów wymienionych w art. 1 pkt 2 k.p.a., i jest sprawą podlegającą rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27.04.2006, syg. akt II GSK 32/06, LEX nr 212199).
Stwierdzenie zawarte w art. 104 § 1 k.p.a., iż załatwienie sprawy następuje w drodze decyzji, odnosi się tylko do sytuacji, gdy z mocy przepisów prawa materialnego załatwienie sprawy powinno nastąpić w tej formie prawnej. Decyzja administracyjna wydana w sprawie, której załatwienia w formie decyzji prawo nie przewiduje, jest decyzją wadliwą jako wydaną bez podstawy prawnej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6.10.1999 roku, syg. akt IV SA 2546/98, LEX nr 47920).
Z tych też względów biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło